TIN MỚI NHẬN Góc doanh nghiệp

“Tôi làm từ thiện theo cách của tôi, và làm như nào do tôi quyết định”

Cập nhật 09:58 ngày 16/12/2015

Dân trí Đó là chia sẻ rất thẳng thắn của Facebook Lan Đàm (tên thật là Đàm Thị Lan Anh) với PV Dân trí trong việc sử dụng tiền ủng hộ của các nhà hảo tâm dành cho hoàn cảnh nhân ái mà bà Lan Đàm kêu gọi.

Nếu so với FB Vũ Thị Phương Anh, người được báo Dân trí phản ánh trong bài “Làm từ thiện qua mạng xã hội: Làm cực dễ và lừa cực dễ”, thì mức độ nổi tiếng của FB Lan Đàm trên mạng xã hội này cao gấp 10 lần, với hơn 31.000 lượt theo dõi.

Ở đây chúng tôi không bàn đến độ nổi tiếng, đến đời tư cá nhân của các FB, mà chỉ đề cập cách làm hoạt động thiện nguyện có nhiều dấu hiệu sai phạm, trong đó có cả FB Lan Đàm – người đang được rất nhiều thành viên trên mạng xã hội phong là “thánh nữ từ thiện” và ngược lại cũng không ít người nghi ngờ, thậm chí còn lập hẳn hội nhóm để “vạch trần sự thật” trong hoạt động thiện nguyện có nhiều khuất tất của người này.

Đấy là câu chuyện về trường hợp anh Nguyễn Văn Hoàng, bố của bé Nguyễn Thị Ngọc Ánh, nhân vật trong bài Xót xa bé 1 tuổi bị dị dạng bộ phận sinh dục” đăng trên báo Dân trí ngày 4/8/2013.

 

Bé Ngọc Ánh hồi 1 tuổi bị dị dạng bộ phận sinh dục được rất nhiều nhà hảo tâm chia sẻ qua báo Dân trí cũng như qua mạng xã hội FB

Bé Ngọc Ánh, lúc đó chỉ mới 1 tuổi mắc phải căn bệnh dị dạng bộ phận sinh dục. Bé Ánh sinh ra không có hậu môn, bộ phận sinh dục bị dị dạng, bàng quang lộ hình bên ngoài, hở mu xương háng, u mỡ màng não tủy trong xương sống, teo mật, u máu, chỉ có 1 quả thận.

Hoàn cảnh của bé Ngọc Ánh được đăng tải trên Báo Dân trí và nhận được nhiều sự động viên, giúp đỡ thiết thực của độc giả khắp mọi miền. Ngoài bài viết kêu gọi các tấm lòng hảo tâm giúp đỡ bé Ánh trên báo Dân trí còn có một số tổ chức từ thiện cũng lên tiếng kêu gọi sự giúp đỡ để vợ chồng anh Hoàng có thêm chi phí chữa bệnh cho con, trong đó có bà Đàm Thị Lan Anh (facebook Lan Đàm). Chỉ có điều, tất cả số tiền các nhà hảo tâm ủng hộ cho bé Ngọc Ánh qua Quỹ Nhân ái đã được báo Dân trí chuyển hết cho gia đình anh Hoàng để chăm sóc, chạy chữa cho con, riêng bà Đàm Thị Lan Anh thì không hành xử như vậy.

Người ta đổ tiếng ác cho vợ chồng em

Câu chuyện đã xảy ra 2 năm nhưng vợ chồng anh Nguyễn Văn Hoàng (xóm Hoàng Trù 2, Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An) vẫn chưa gột rửa được tiếng oan. Trong căn nhà vẻn vẹn 24m2, những nỗi oan ức của vợ chồng anh được chia sẻ với PV Dân trí.

“Sau một thời gian kêu gọi từ các nhà hảo tâm được 59 triệu đồng để giúp cho con gái em thì chị Lan Đàm chỉ trao cho em hơn 3,5 triệu đồng. Sau đó 2 lần đến trao 2 phong bì cùng tấm biển ghi tên và số tiền, lúc đó tổng được 55.500.000 đồng và chụp ảnh lại. Chị chỉ cho em cầm biển tượng trưng thế thôi chứ khi chụp ảnh xong chị thu lại tiền và yêu cầu mở một cuốn sổ tiết kiệm đồng sở hữu mang tên hai chị em để làm kinh phí chữa trị cho bé Ánh.  Chị bảo sợ em cầm tiền rồi tiêu mất, lúc bé Ánh cần phẫu thuật thì lại không có”, anh Hoàng cho biết.

 

 

"Tiền mọi người cho con gái em mà không cho nữa thì em cũng vui vẻ trả lại, nhưng tất cả là chị Lan Đàm bảo thế mà không có xác nhận cụ thể nào cả", anh Nguyễn Văn Hoàng khẳng định.

 

Khi đang lo chạy chữa cho con ở Hà Nội thì vợ chồng anh Hoàng vô tình biết được trên mạng xã hội lan truyền thông tin lên án hai vợ chồng lười lao động, thích hưởng thụ, không chịu chữa trị cho con mà để xây dựng nhà cửa. Chị Trà, mẹ bé Ngọc Ánh khóc ngất khì biết thông tin trên mạng xã hội đặt điều vì con chị không có cơ hội chữa trị nên vợ chồng chị dùng số tiền được mọi người ủng hộ để ăn chơi cho sướng. “Mọi người ủng hộ cho cháu chữa bệnh vợ chồng em rất cảm ơn nhưng sao lại đổ tiếng xấu, tiếng oan cho hai vợ chồng em? Sao lại nói vợ em vô đức như thế?”, Hoàng lắc đầu bất lực.

 

Anh Nguyễn Văn Hoàng trải lòng về câu chuyện "thích cho thì cho, thích chuyển thì chuyển" của FB Lan Đàm

Khi đang quay cuồng trong nỗi lo chữa trị cho con, lại phải đối mặt với những điều tiếng từ trên trời rơi xuống thì tháng 8/2014, anh Hoàng nhận được điện thoại của nhà từ thiện Lam Đàm. “Chị Lan Đàm bảo các nhà hảo tâm yêu cầu gia đình em hoàn trả lại số tiền bên chị ấy kêu gọi để ủng hộ cho những trường hợp khác. Chị bảo em giờ được nhiều người ủng hộ rồi, nên với số tiền 55 triệu mọi người đóng góp em phải chia sẻ cho các hoàn cảnh khác chưa được giúp đỡ. Lúc đó em nghĩ tiền của mọi người đóng góp để bé Ánh chữa bệnh, họ cho là tấm lòng của họ mà nay họ không cho nữa thì em cũng sẵn sàng, vui vẻ hoàn trả lại nhưng em có yêu cầu chị Lan Anh là phải đúng những người đã cho nay đòi lại. Nhưng chị Lan Anh bảo “các mẹ bảo với chị thế, không cần xác minh”.

Em muốn gặp mặt các mẹ đại diện để xác định có phải các mẹ yêu cầu hay chị Lan Đàm yêu cầu nhưng khi xuống Vinh thì chỉ có chị Lan Đàm và 2 người khác. Chị Lan Đàm yêu cầu trong số 55.500.000 đồng thì 45 triệu đồng gia đình em phải chuyển lại cho 3 trường hợp, mỗi trường hợp 15 triệu. Em yêu cầu hồ sơ bệnh án của 3 trường hợp này nhưng chị bảo em cứ rút tiền đưa cho chị, rồi bảo cùng chị ấy trực tiếp đi trao tiền đến các hoàn cảnh mà chị chỉ định”.

 

Biên bản yêu cầu anh Hoàng phải chuyển 45 triệu cho các hoàn cảnh khác do bà Lan Đàm viết sẵn buộc anh Hoàng phải ký vào. Trước đó, sổ tiết kiệm 55 triệu đồng do các nhà hảo tâm ủng hộ, anh Hoàng cũng bị bà Lan Đàm ép vào thế phải để bà cùng đứng tên "đồng sở hữu"

Sau khi rút tiền, anh Hoàng buộc phải ký vào cái giấy mà bà Lan Đàm viết sẵn để xác nhận trao 45 triệu đồng cho 3 hoàn cảnh do bà Lan Đàm chỉ định. Không có cách nào khác, anh Hoàng buộc phải nghe theo. Sau đó anh cùng với bà Lan Đàm đến trao 15 triệu đồng cho bé Lương Văn Tuấn (điều trị ở Bệnh viện Ung bướu). Tại cuộc trao quà này, theo anh Hoàng, số tiền sau khi được trao cho bé Tuấn, hoàn tất khâu chụp ảnh thì bà Lan Đàm ghi mấy chữ: “gia đình bé Tuấn được gia đình bé Ngọc Ánh ủng hộ 15 triệu”. Số tiền này được bà Lan Đàm cầm và nói đưa về quỹ của bà chứ không cho gia đình bé Tuấn cầm.

Tiếp đó, số tiền 15 triệu đồng được anh Hoàng và bà Lan Đàm trao cho gia đình bé Nguyễn Văn Thương khi bé đang điều trị tại bệnh viện nhưng cũng chỉ trao tượng trưng và bà Lan Đàm lại đem về quỹ.

 

 

Bà Lan Đàm đạo diễn để anh Hoàng cùng chụp ảnh trao tượng trưng tiền đến 3 hoàn cảnh mà bà chỉ định giúp đỡ từ tiền mọi người ủng hộ cho anh Hoàng, sau đó bà lại cầm tiền về quỹ để quản lý chi tiêu của các hoàn cảnh.

“Riêng số tiền trao cho bé Lương Văn Quyết, do bệnh nhân về nhà nên hôm sau, bà Lan Đàm gọi em lên trao quà để chụp ảnh cùng nhưng em  không xuống và em nói với chị ấy: “có trao xong chị cũng cầm tiền về thì cũng thế thôi, cần em có mặt làm gì nữa”.

Tôi kêu gọi để mổ cho cháu chứ không phải để nuôi cháu

Để rộng đường dư luận, PV Báo Dân trí đã liên hệ qua điện thoại, đề nghị được gặp gỡ, trao đổi trực tiếp với bà Đàm Thị Lan Anh xung quanh thông tin về số tiền kêu gọi ủng hộ bé Nguyễn Thị Ngọc Ánh. Bà Đàm Thị Lan Anh không đồng ý gặp gỡ mà cho rằng không có gì để trao đổi trực tiếp với Dân trí về vụ việc này. “Thứ nhất là tôi không muốn các nhà hảo tâm bới móc ra chuyện của gia đình Hoàng, thứ hai là tôi chỉ giải trình với những người liên quan đến đồng tiền ủng hộ từ thiện cho anh Hoàng. Những người không liên quan thì tôi không nói. Ví dụ như công an vào cuộc điều tra hay vào cuộc tố tôi ăn chặn, ăn bớt hay có một vấn đề gì đó thì tôi cung cấp tất cả mọi thông tin và tôi... dẹp đi” (?!).

Tuy nhiên, với quan điểm chỉ giải trình số tiền từ thiện đối với những người đã trực tiếp ủng hộ cho anh Hoàng qua tài khoản cá nhân của mình, nhưng trước đề nghị của anh Hoàng là xin được xem “xác nhận” của tất cả các nhà hảo tâm ủng hộ mình qua FB Lan Đàm đồng ý cho Lan Đàm chuyển tiền cho hoàn cảnh khác, cụ thể là 3 trường hợp bé Lương Văn Tuấn, Lương Văn Quyết và Nguyễn Văn Thương thì bà Lan Đàm không trưng ra được.

“Chỉ là chị ấy tự quyết định thế thôi, cũng có thể một số ít nhà hảo tâm đồng ý cách chuyển như thế nhưng không có nghĩa là tất cả đều đồng ý. Vậy liệu cách làm từ thiện như vậy có đúng không. Em nghĩ là mọi người trước hình ảnh đáng thương của con em thì mọi người mới phát tâm mà ủng hộ, và chỉ nhờ FB Lan Đàm làm cầu nối để chuyển giúp. Nhưng chị Lan Đàm không chuyển, hoặc tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng, liệu có đúng không ?”, anh Hoàng đặt câu hỏi.

 

Đã trải qua 7 ca phẫu thuật nhưng với bệnh tình phức tạp, bé Ngọc Ánh còn phải mổ rất nhiều lần nữa với chi phí tốn kém cho đến năm 15 tuổi.

Trả lời PV Dân trí, bà Đàm Thị Lan Anh cho rằng đây là cách làm theo cá nhân chứ không phải theo tổ chức. “Tôi làm việc theo quyền quyết định của mình và sự thống nhất giữa tôi với nhà hảo tâm”, bà Lan Đàm khẳng định.

 

"Tôi làm từ thiện theo cách của tôi, do tôi quyết định cả"

“Tôi vận động kêu gọi nuôi cháu (tức bé Ngọc Ánh) chứ không phải nuôi gia đình. Mục tiêu kêu gọi là chi trả tiền mổ. Tôi theo đuổi bé Ngọc Ánh 1 năm trời thì được biết bé Ngọc Ánh không phải mổ (thực tế là bé Ngọc Ánh cần phải phẫu thuật ít nhất 12 lần nữa cho đến khi 15 tuổi. Việc chỉ định phẫu thuật lúc nào còn phụ thuộc hội đủ các điều kiện để phẫu thuật như cần có chuyên gia giỏi trong nước và nước ngoài, cần đủ sức khỏe, thể trạng cần phát triển ở độ tuổi nhất định... – PV) .

“Các nhóm từ thiện ngoài Hà Nội cung cấp thông tin là cháu được miễn phí, không phải mổ. Có nghĩa là nếu có mổ cũng được miễn phí nên tôi thuyết phục gia đình kết chuyển cho các hoàn cảnh khác”, bà Lan Đàm kết luận theo chủ quan cá nhân.

“Hoàng nói bé Ngọc Ánh phải mổ đến năm 15 tuổi thì tôi sẽ tiếp tục kêu gọi cho cháu mổ. Tiền của tôi để ủng hộ cháu mổ, không mổ thì đến khi cháu 15 tuổi còn dài lắm trong khi bao nhiêu hoàn cảnh khác  cần giúp đỡ thì mình phải chia sẻ cho các hoàn cảnh khác”, bà Lan Đàm lý giải.

 

 

Để tham gia chia sẻ và cập nhật sự ủng hộ của bạn đọc Dân trí dành cho các hoàn cảnh nhân ái, mời các bạn tham gia vào Fanpage Nhân ái của báo Dân trí trên mạng xã hội Facebook.

Bà Đàm Thị Lan Anh khẳng định việc này bà không ép buộc mà thuyết phục và được gia đình Hoàng đồng ý. Hai bên đã có văn bản thỏa thuận về việc thống nhất này tuy nhiên bà Lan Đàm từ chối cung cấp biên bản cho báo chí mà chỉ cung cấp cho cơ quan điều tra khi có yêu cầu.

Hơn nữa, theo bà Lan Đàm thì “gia đình Hoàng đã nhận được hàng trăm triệu đồng từ các nhóm từ thiện khác. Số tiền này đã đủ để nuôi bé hàng ngày, trong khi đó vợ chồng Hoàng khỏe mạnh, cần phải vận động, lao động để nuôi sống gia đình và chữa trị cho con mình chứ. Mặt khác, gia đình, họ hàng Hoàng không nghèo khó như Hoàng nói đâu (?!)”, bà Lan Đàm khẳng định.

 

Hiện vợ chồng anh Hoàng vẫn ở trong căn nhà 24m2 tách từ thửa đất của mẹ được chia làm 4 phần cho các con

Tuy nhiên, theo tìm hiểu của PV Dân trí, trước đây, vợ chồng anh Hoàng ở chung với mẹ đẻ trong căn nhà xập xệ. Mới đây, khi vợ chồng người anh trai về quê, mảnh vườn nhỏ chia làm 4 phần. Căn nhà cũ sửa sang cho người mẹ ở. Vợ chồng Hoàng được gia đình hai bên giúp đỡ dựng một căn nhà rộng 24m2 để ở.

Đến thời điểm này bé Nguyễn Thị Ngọc Ánh đã trải qua 7 cuộc phẫu thuật, trong đó có 1 cuộc phẫu thuật do các chuyên gia Ý thực hiện được miễn phí. Các cuộc phẫu thuật còn lại gia đình và BHYT chi trả, đó là chưa kể đến những thiết bị, thuốc phục vụ cho quá trình hậu phẫu.

Sau 7 lần phẫu thuật, hiện bé Ngọc Ánh đã được tạo hậu môn và bộ phận sinh dục, bàng quang được đưa vào ổ bụng. Tuy nhiên, hiện bé chưa tự chủ được trong việc đại tiện, tiểu tiện... nên chị Trà vẫn phải ở sát bên con 24/24h. Anh Hoàng được anh em giúp đỡ mở một gian hàng cơ khí nhỏ để kiếm sống. “Bác sỹ bảo cháu phải trải qua ít nhất 12 cuộc phẫu thuật. Con đường của Ngọc Ánh mới đi được hơn 1 nửa, còn gian nan lắm”, anh Hoàng thở dài.

 

"Từ hình ảnh đáng thương của bé Ngọc Ánh mà nhiều người phát tâm ủng hộ, giúp đỡ em, nhưng các nhà từ thiện như FB Lan Đàm với vai trò là cầu nối lại tự cho mình quyết định sử dụng số tiền theo quan điểm cá nhân, liệu có đúng không ?", anh Hoàng băn khoăn.

“Đến bây giờ em vẫn luôn biết ơn mọi người đã giúp đỡ gia đình em, con gái em trong lúc khó khăn nhất. Không có mọi người, con gái em không được như ngày hôm nay. Tuy nhiên, với việc chị Lan Đàm kêu gọi ủng hộ cho con nhưng lại dùng tiền đó để đi trao cho hoàn cảnh khác, làm từ thiện theo kiểu luôn giành lấy việc quản lý tiền của các hoàn cảnh khó khăn, thích cho thì cho, không thích thì cho hoàn cảnh khác, em có cảm giác không được đúng cho lắm, vì theo suy nghĩ của em, nhà từ thiện suy cho cùng chỉ là cầu nối giữa tấm lòng hảo tâm đến với các mảnh đời khó khăn bất hạnh mà thôi”, anh Hoàng chia sẻ.

 

 

Luật sư Lê Thị Kim Soa – Văn phòng Luật sư Lê Trần (Nghệ An): "Người được ủng hộ có quyền kiện nếu không nhận được tiền của các nhà hảo tâm ủng hộ nhờ cá nhân cụ thể chuyển giúp"

Theo quy định tại Nghị định số 30/2012/NĐ-CP ngày 12 tháng 4 năm 2012 của Chính phủ về tổ chức, hoạt động của quỹ xã hội, quỹ từ thiện thì một cá nhân muốn thành lập quỹ từ thiện phải có ít nhất 3 sáng lập viên trở lên, có tài sản để thành lập quỹ, người sáng lập quỹ không có án tích.

Việc thành lập quỹ từ thiện phải có hồ sơ hợp lệ và được cơ quan có thẩm quyền cho phép thành lập. Vì vậy, nếu xác định được những cá nhân làm từ thiện trên mạng xã hội không có quỹ hợp pháp nhưng lại kêu gọi cộng đồng đóng góp tiền vào tài khoản do mình tạo ra, sau đó sử dụng theo ý mình là trái qui định của pháp luật.

Trong trường hợp này bản thân người được ủng hộ là đối tượng được người hảo tâm tặng cho tiền nhưng lại không nhận được, để bảo vệ quyền lợi cho bản thân và xử lý hành vi này thì người được ủng hộ và những người đã gửi tiền vào tài khoản cho các cá nhân làm từ thiện trên mạng xã hội trái phép có quyền làm đơn tố cáo đến cơ quan công an để xem xét xử lý về hành vi có dấu hiệu của tội “lạm dụng tín nhiệm, chiếm đoạt tài sản theo điều 140 BLHS”.

Trong đó những người bị hại là những người đã gửi tiền ủng hộ vào tài khoản của cá nhân nói trên. Để việc tố cáo có căn cứ thì người gửi tiền cần lưu giữ biên lai chuyển tiền. Bản thân người được ủng hộ phải xác nhận mình không hề nhận đủ số tiền đã được các nhà hảo tâm ủng hộ thông qua tài khoản của cá nhân hoạt động từ thiện không đúng quy định pháp luật.

 

Thế Nam - Hoàng Lam

VTV1

WWW.VTV.VN - BÁO ĐIỆN TỬ ĐÀI TRUYỀN HÌNH VIỆT NAM.

Tổng biên tập Vũ Thanh Thủy

Phó Tổng biên tập Phạm Quốc Thắng

Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 306/GP-BTTTT cấp ngày 22/02/2012.

Tổng đài VTV: (04) 3.8355931; (04) 3.8355932

Ðiện thoại Báo điện tử VTV: (04) 66897 897 Email: toasoan@vtv.vn

® Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản.

Ghi rõ nguồn VTV.vn khi phát hành lại thông tin từ website này.