TIN MỚI NHẬN Góc doanh nghiệp

Đầu tư cho doanh nghiệp công nghệ và khoa học ứng dụng

Theo VOVCập nhật 23:12 ngày 16/02/2014

Được Quốc hội chấp nhận, Bộ KH-CN sẽ có ý kiến thẩm định các dự án đầu tư lớn, kể cả dự án đầu tư nước ngoài.

Lần đầu tiên Bộ Khoa học và Công nghệ phát động phong trào đổi mới sáng tạo thông qua hoạt động nghiên cứu khóa học và công nghệ. Thậm chí, một Quỹ hỗ trợ hoạt động đổi mới sáng tạo dành riêng cho giới doanh nhân và các doanh nghiệp đã được triển khai với quy mô lên tới hơn 2.000 tỷ đồng.

Trong bối cảnh kinh tế bắt đầu hồi phục thì việc Bộ Khoa học và Công nghệ phát động phong trào đổi mới sáng tạo, hướng tầng lớp doanh nhân được coi là nhân tố mới, không chỉ có ý nghĩa kích thích sự hồi phục của nền kinh tế mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng bền vững. Khách mời của chuyên mục Dân hỏi - Bộ trưởng trả lời tuần này là Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Quân.

‘ Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Quân

Chỉ ưu đãi thuế cho DN làm ăn có lãi

Một doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ đặt câu hỏi như sau: Trước nay chúng ta ưu tiên doanh nghiệp công nghệ bằng việc miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp. Việc miễn thuế thu nhập doanh nghiệp chỉ khuyến khích nhập khẩu công nghệ, chưa khuyến khích phát minh công nghệ. Theo tôi Nhà nước cần có chương trình miễn thuế thu nhập cá nhân cho chuyên gia, vì các doanh nghiệp khởi nghiệp liên tục lỗ nên miễn thuế thu nhập doanh nghiệp chẳng có ý nghĩa lớn. Bộ trưởng có ý kiến gì về việc này?

Bộ trưởng Nguyễn Quân: Các doanh nghiệp được ưu đãi của Nhà nước thông qua thuế, được quy định rõ thông qua Nghị định số 80 năm 2007 của Chính phủ về doanh nghiệp khoa học công nghệ. Và trong Thông tư hướng dẫn Nghị định đã nói rõ là các chế độ ưu đãi về thuế chỉ áp dụng đối với doanh nghiệp có lãi. Có nghĩa là nếu doanh nghiệp thua lỗ triền miên chưa áp dụng ưu đãi thuế, khi doanh nghiệp làm ăn có lãi thì áp dụng mức ưu đãi thuế cao nhất đối với doanh nghiệp khoa học đó là 4 năm miễn hoàn toàn, 9 năm miễn 50%, thuế suất chỉ 10% so với thuế suất thông thường.

Bộ trưởng Nguyễn Quân không đồng ý quan điểm miễn thuế thu nhập cá nhân nhất là trong bối cảnh hiện nay, rất nhiều người có thể lợi dụng việc này. Ví dụ, doanh nghiệp thì thua lỗ, nhưng đội ngũ lãnh đạo của doanh nghiệp thu nhập rất khủng. Nếu miễn thuế thu nhập cá nhân trong khi doanh nghiệp thua lỗ thì có xu hướng người ta sẽ lợi dụng việc đó và sẽ không khuyến khích được doanh nghiệp sản xuất và điều tiết bằng thuế thu nhập cá nhân cho hợp lý. Đương nhiên, doanh nghiệp khoa học công nghệ sẽ ứng dụng các nghiên cứu của giới khoa học mà họ được ưu đãi không chỉ chính sách thuế của doanh nghiệp mà còn được ưu đãi khác, ví dụ được thuê đất với giá thấp nhất trong khung giá do Nhà nước quy định, được tiếp cận với các nguồn vốn và các nguồn tài chính; họ được miễn thuế đối với các hoạt động nghiên cứu, đào tạo trong doanh nghiệp, thông qua việc dành một phần lợi nhuận của doanh nghiệp bằng việc thành lập quỹ phát triển doanh nghiệp. Và như vậy, khi họ kinh doanh có lãi thì được áp dụng các hình thức miễn thuế theo quy định của Nhà nước. Còn trong giai đoạn thua lỗ, chưa thuộc loại doanh nghiệp chịu thuế thì Nhà nước cũng chưa áp dụng cế độ ưu đãi này.

Nhà nước nhất quán hỗ trợ DN công nghệ cao

Ông Lê Quốc Vinh, Chủ tịch, Tổng Giám đốc LeeGroup hỏi: Chúng ta đầu tư khá nhiều cho việc quy hoạch, xây dựng các khu công nghệ cao, nhưng thực tế có thu hút được các doanh nghiệp công nghệ hay không, có hiệu quả không? Nên chăng, thay vì đầu tư các khu công nghệ cao, chúng ta nên lựa chọn các doanh nghiệp công nghệ tiềm năng có sản phẩm sáng tạo thật sự và đầu tư trực tiếp cho họ. Xin Bộ trưởng cho biết ý kiến về vấn đề này?

Bộ trưởng Nguyễn Quân: Tôi đồng tình với ý kiến của ông ở một góc độ, đó là chúng ta phải làm sao thu hút được các doanh nghiệp công nghệ cao vào các khu công nghệ cao. Hiện nay, có xu hướng không lành mạnh lắm, đó là nhiều địa phương xin thành lập các khu công nghệ cao, sẽ làm phân tán nguồn lực của ngành công nghệ cao. Nhà nước không chỉ đầu tư vào lĩnh vực công nghệ cao mà Nhà nước có thể đầu tư vào doanh nghiệp không phải trong khu công nghệ cao nhưng doanh nghiệp đó là doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Cho dù họ đầu tư vào các khu công nghiệp, thậm chí là tồn tại độc lập, thì ở đâu có công nghệ cao thì Nhà nước phải hỗ trợ. Ở đâu mà sản xuất ra sản phẩm công nghệ cao, công nghệ mới, lần đầu tiên được áp dụng ở Việt Nam, những công nghệ có giá trị gia tăng cao thì chúng ta đều phải hỗ trợ. Và như vậy, chúng ta không phân biệt trong khu công nghệ cao hay ngoài. Nhưng chúng ta vẫn phải làm khu công nghệ cao, vì kinh nghiệm các nước phát triển, đặc biệt là các nước mới nổi, các khu công nghệ cao đóng vai trò đầu tàu để lan tỏa những công nghệ mới, công nghệ cao, mà ở đó là các viện nghiên cứu, trường đại học, chứ không chỉ các khu công nghiệp.

Năm 2020 sẽ có khoảng 5.000 doanh nghiệp khoa học công nghệ

Hiện nay nhiều quốc gia Châu Âu hay Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Thái Lan…rất quan tâm đến Công nghiệp sáng tạo (Creative Industries). Đóng góp của ngành Công nghệ sáng tạo có thể từ 7-15% GDP. Tuy nhiên hiện lĩnh vực này ở nước ta còn rất nhiều khó khăn vì gần như chưa được nghiên cứu và chưa có quy hoạch cụ thể. Xin Bộ trưởng cho biết chúng ta sẽ có chính sách cụ thể như thế nào để thúc đẩy, phát triển công nghiệp sáng tạo?

Bộ trưởng Nguyễn Quân: Chính phủ Việt Nam quan tâm đến vấn đề này từ rất lâu rồi và Bộ Khoa học - Công nghệ cũng trình Chính phủ đề án từ thập kỷ trước và đến 2007 Chính phủ ban hành Nghị định số 80 về khoa học công nghệ, thực chất là doanh nghiệp sáng tạo hay là công nghiệp sáng tạo. Tất nhiên, đây là vấn đề vẫn còn mới mẻ đối với Việt Nam nên Nghị định 80 là viên gạch đầu tiên đặt nền móng cho công nghiệp sáng tạo.

Và trong gần 8 năm qua, chúng tôi cùng với các bộ, ngành đã xây dựng hệ thống các doanh nghiệp khoa học công nghệ mặc dù số lượng ít, chưa hùng mạnh nhưng là khởi đầu cho quá trình để chúng ta có hệ thống doanh nghiệp sáng tạo, mà chúng ta vẫn gọi là đổi mới sáng tạo. Tiêu biểu như là Công ty Xuất nhập khẩu Hải Phòng, Công ty cấp thoát nước Bà Rịa Vũng Tàu. Họ là những doanh nghiệp có giá trị gia tăng rất lớn, tốc độ tăng trưởng cao và họ tồn tại bền vững ngay cả trong cuộc khủng hoảng kinh tế vừa rồi. Và chúng tôi quan tâm tới các doanh nghiệp này không chỉ bằng các văn bản của Chính phủ mà cả tăng cường hợp tác quốc tế.

Vừa rồi, Ngân hàng Thế giới đã tài trợ cho một dự án để thúc đẩy phát triển khoa học sáng tạo với giá trị 100 triệu USD. Chính phủ Phần Lan cũng tiếp tục tài trợ cho một dự án đổi mới sáng tạo cho doanh nghiệp, trị giá 10 triệu euro. Và Chính phủ Việt Nam cũng dành ngân sách đáng kể để phát triển, vừa rồi Thủ tướng Chính phủ đã có quyết định 592 hỗ trợ các tổ chức khoa học công nghệ của Việt Nam tạo ra các doanh nghiệp khoa học từ kết quả nghiên cứu của các tổ chức khoa học công nghệ. Chúng tôi hy vọng đến năm 2020 sẽ có khoảng 5.000 doanh nghiệp khoa học công nghệ, như Chiến lược phát triển khoa học công nghệ mà Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt và sẽ tạo ra từ 7-15% GDP từ những doanh nghiệp khoa học công nghệ này.

Cơ quan quản lý có trách nhiệm hỗ trợ nghiên cứu

Báo chí những ngày gần đây có nói về việc ông Lê Văn Đáo ở Khoái Châu, Hưng Yên chế được thuốc trừ sâu từ dược thảo, không độc hại cho con người. Tuy nhiên, sản phẩm này lại chỉ sản xuất được ở quy mô rất nhỏ vì không có “bà đỡ”, không có cơ quan tổ chức nào đứng ra nghiên cứu đầu tư phát triển và nhân rộng. Rõ ràng, đây không chỉ là lãng phí công nghệ mà còn là lãng phí tài nguyên, chất xám và tiền bạc. Bộ trưởng thấy mình có trách nhiệm và giải pháp gì để giải quyết tình trạng như vậy?

Bộ trưởng Nguyễn Quân: Thông tin này thì tôi mới được biết, tuy nhiên đứng về mặt quản lý ngành khoa học công nghệ, chúng tôi thấy Bộ Khoa học - Công nghệ hay các cơ quan liên quan cần có trách nhiệm trong việc này. Khi một người dân, thậm chí một doanh nghiệp có được kết quả nghiên cứu còn sơ khai thì cơ quan quản lý cần có trách nhiệm hỗ trợ nghiên cứu đó. Ở đây là trách nhiệm của Sở Khoa học - Công nghệ địa phương, khi phát hiện người dân có nghiên cứu đó thì phải hỗ trợ, giới thiệu người dân đó với các cơ quan nghiên cứu Trung ương hoặc địa phương đánh giá, hỗ trợ cho người dân nghiên cứu hoàn thiện sản phẩm, giúp họ đăng ký sản phẩm, nếu là sáng chế thì cấp bằng sáng chế, nếu là sáng kiến thì được bảo hộ quyền tác giả, hoặc nếu là kiểu dáng công nghiệp thì được cấp bằng kiểu dáng công nghiệp để họ yên tâm sản phẩm của họ được bảo hộ. Thế còn sau khi hoàn thiện thì có thể được ứng dụng trong cuộc sống.

Tuy nhiên, cũng phải nói là chúng ta đang bước vào nền kinh tế thị trường, để những sản phẩm này vào cuộc sống thì phải tuân thủ quy luật của nền kinh tế thị trường. Có nghĩa là nó phải có đầu ra, các doanh nghiệp muốn đầu tư sản xuất thì phải có lãi, nếu không thì không dám đầu tư. Cơ quan Nhà nước có thể hỗ trợ người dân nhưng để sản phẩm thành sản phẩm thương mại hóa thì còn nhiều yếu tố khác.

Các dự án đầu tư lớn phải có ý kiến thẩm định của Bộ KH-CN

Một số vùng ở thành phố và nông thôn đang bị ô nhiễm nguồn nước, đây là một trong những nguyên nhân khiến tỉ lệ mắc bệnh ung thư ở Việt Nam rất cao. Xin Bộ trưởng cho biết Bộ Khoa học và Công nghệ có phối hợp với các Bộ, ngành khác như thế nào đặc biệt là Bộ Tài nguyên và Môi trường để khắc phục tình trạng này?

Bộ trưởng Nguyễn Quân: Về trách nhiệm quản lý Nhà nước, Bộ Khoa học - Công nghệ là cơ quan được Chính phủ giao chúng tôi quản lý các công nghệ trong đó có công nghệ môi trường. Thủ tướng Chính phủ đã giao cho Bộ Tài nguyên - Môi trường xây dựng Chương trình bảo vệ môi trường, nhưng Bộ Khoa học - Công nghệ cũng tham gia ý kiến. Vừa rồi khi xây dựng Luật Khoa học công nghệ chúng tôi cũng đưa vào quy định mà được Quốc hội chấp nhận, đó là các dự án sản xuất đầu tư lớn, kể cả ở đầu tư nước ngoài thì đều có ý kiến thẩm định của Bộ Khoa học - Công nghệ về trình độ công nghệ và tác động môi trường. Chúng tôi hy vọng sắp tới việc kiểm soát ô nhiễm môi trường sẽ tốt hơn.

Ngoài ra, chúng tôi hỗ trợ các bộ ngành khi nghiên cứu về môi trường. Vừa rồi Đại học Quốc gia Hà Nội đã có công trình nghiên cứu về Asen trong nước ngầm tại Hà Nội và đã được đăng tải trên tạp chí khoa học hàng đầu thế giới và là đóng góp lớn của Đại học Quốc gia Hà Nội trong việc kiểm soát ô nhiễm. Hoặc là với Viện Hàn lâm Khoa học công nghệ Việt Nam, chúng tôi đã hỗ trợ một dự án rất lớn nghiên cứu chế phẩm sinh học để xử lý dioxin bị ô nhiễm trong đất ở các vùng bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam mà trước đây trong chiến tranh Hoa Kỳ đã rải xuống. Chúng tôi đang cho thử nghiệm trên quy mô lớn, hy vọng sẽ xử lý triệt để ô nhiễm dioxin ở Việt Nam.

Xin cảm ơn Bộ trưởng!
VTV1

WWW.VTV.VN - BÁO ĐIỆN TỬ ĐÀI TRUYỀN HÌNH VIỆT NAM.

Tổng biên tập Vũ Thanh Thủy

Phó Tổng biên tập Phạm Quốc Thắng

Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 306/GP-BTTTT cấp ngày 22/02/2012.

Tổng đài VTV: (04) 3.8355931; (04) 3.8355932

Ðiện thoại Báo điện tử VTV: (04) 66897 897 Email: toasoan@vtv.vn

® Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản.

Ghi rõ nguồn VTV.vn khi phát hành lại thông tin từ website này.