Bánh chưng Đất Tổ – Gói trọn hương vị Tết xưa

Mỗi độ Tết đến xuân về, khi đất trời Đất Tổ chuyển mình trong làn mưa xuân lất phất, bánh chưng lại trở thành hương vị không thể thiếu trong đời sống tinh thần của người dân Việt Nam. Không chỉ là món ăn truyền thống, bánh chưng còn mang trong mình giá trị văn hóa lâu đời, gắn liền với cội nguồn dân tộc và đạo lý "uống nước nhớ nguồn" của người Việt.

Những ngày cuối năm, khắp các thôn xóm xã Hùng Việt (xã Cát Trù cũ) rộn ràng không khí chuẩn bị gói bánh. Từ sáng sớm, người dân đã tất bật chọn nếp, rửa lá dong, đãi đỗ xanh, ướp thịt. Trước sân nhà, những bó lá dong xanh mướt được xếp ngay ngắn; trong bếp, nồi bánh chưng lớn nhỏ đỏ lửa suốt ngày đêm. Hình ảnh cả gia đình quây quần bên bếp lửa, vừa trông bánh vừa chuyện trò, đã trở thành ký ức Tết thân thương của bao thế hệ.

Theo ông Phạm Xuân Hiếu – nghệ nhân bánh chưng Đất Tổ cho biết: "Điểm đặc biệt của bánh chưng Đất Tổ nằm ở hương vị đậm đà, hài hòa. Sau nhiều giờ nấu liên tục trên bếp củi, hạt nếp chín đều, dẻo quyện, nhân đỗ xanh mềm bùi, thịt mỡ vừa đủ tạo độ ngậy mà không ngán. Khi bóc lớp lá dong, hương thơm mộc mạc lan tỏa, gợi cảm giác ấm áp, thiêng liêng rất riêng của Tết quê Đất Tổ. Đó là hương vị khiến những người con xa quê chỉ cần nếm một miếng cũng thấy như được trở về nhà.

Bánh chưng Đất Tổ vẫn được gói theo phương thức thủ công truyền thống. Nguyên liệu làm bánh đều được lựa chọn kỹ lưỡng, nếp cái hoa vàng dẻo thơm, đỗ xanh bùi, thịt ba chỉ tươi ngon, kết hợp cùng lá dong bản to, xanh đậm. Mỗi chiếc bánh được gói vuông vắn, chặt tay, thể hiện sự khéo léo và kinh nghiệm lâu năm của người làm bánh. Với người gói, gói bánh không chỉ là công việc, mà còn là cách gửi gắm tấm lòng thành kính với tổ tiên trong dịp năm mới", anh Hiếu chia sẻ thêm.

Bà Nguyễn Thị Úy (50 tuổi) có 40 năm kinh nghiệm gói bánh chia sẻ, "Gói bánh chưng tưởng đơn giản nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ và quen tay. Từ khâu chọn lá, đong gạo đến xếp nhân đều phải vừa vặn thì bánh mới vuông, khi luộc chín nếp mới dẻo, nhân mới thơm. Gói bánh không chỉ là nghề mà còn là cái Tết, là niềm vui khi được giữ lại hương vị truyền thống cho con cháu và cho nhiều gia đình mỗi dịp xuân về."

Không chỉ phục vụ nhu cầu trong mỗi gia đình, bánh chưng Đất Tổ còn trở thành sản phẩm được nhiều người lựa chọn làm quà biếu Tết. Vào cao điểm giáp Tết, mỗi ngày cơ sở bánh chưng Đất Tổ đạt tới 4.000 chiếc/ ngày. Để kịp tiến độ, anh Hiếu huy động 40–50 lao động làm việc theo ca, xuyên đêm gói và nấu bánh. Hiện bánh chưng Đất Tổ đã được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao. Dù số lượng lớn, nhưng vẫn giữ nghiêm ngặt các khâu lựa chọn nguyên liệu và chế biến, đảm bảo bánh giữ trọn hương vị truyền thống và an toàn thực phẩm.

Ngày nay, dù cuộc sống hiện đại với nhiều đổi thay, bánh chưng Đất Tổ vẫn giữ được vị thế riêng trong mâm cỗ Tết của mỗi gia đình. Nhiều cơ sở làm bánh chưng truyền thống không chỉ phục vụ nhu cầu địa phương mà còn đưa sản phẩm đi khắp mọi miền Tổ quốc. Dù được gói với số lượng lớn, bánh chưng vẫn giữ nguyên cách làm thủ công, đảm bảo hương vị truyền thống, an toàn và chất lượng.

Giữa nhịp sống hối hả, bánh chưng Đất Tổ như một điểm tựa tinh thần, nhắc mỗi người nhớ về Tết xưa – nơi có gia đình sum họp, có bếp lửa ấm nồng và những giá trị văn hóa bền bỉ theo năm tháng. Khi cắt chiếc bánh chưng còn nóng, làn khói nhẹ bay lên, hương nếp lan tỏa, đó không chỉ là hương vị của món ăn, mà còn là hương vị của Tết cổ truyền, của quê hương Đất Tổ linh thiêng, nơi khởi nguồn của dân tộc Việt Nam.