Bảo tàng Hà Nội trình làng không gian sắp đặt đặc biệt từ xác máy bay, vỏ bom

Chiều 2/3, tại Bảo tàng Hà Nội (phường Từ Liêm, Hà Nội), Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Bảo tàng Hà Nội đã tổ chức lễ khai mạc không gian trưng bày sắp đặt nghệ thuật đương đại mang tên "Chiến tranh và Hòa bình" và "Vũ điệu xuân".

Đây là một tổ hợp nghệ thuật được hình thành từ những mảnh xác máy bay và vỏ bom do Bảo tàng Hà Nội sưu tầm, lưu giữ. Thông qua ngôn ngữ sắp đặt đương đại, các hiện vật không chỉ được trưng bày như chứng tích của một giai đoạn lịch sử, mà còn được đặt trong một cấu trúc thẩm mỹ mới nhằm gợi mở suy ngẫm về ký ức, về giá trị của hòa bình và trách nhiệm gìn giữ những thành quả hôm nay.

Không gian sắp đặt gồm hai khung kết cấu thép chính được kết nối với nhau qua con đường tạo ra sự chia cắt bởi chiến tranh và cuối con đường là giàn hoa, xen lẫn những dải lụa đa mầu sắc thể hiện tinh thần hòa bình. Các mảnh xác máy bay được treo ở cao độ trung gian, tạo nên sự chuyển dịch trong cách tiếp cận hiện vật, từ góc nhìn thuần túy lịch sử sang trải nghiệm suy tư, chiêm nghiệm.

Bên cạnh các hiện vật kim loại là hệ thống khối cầu, mảng hình học và các dải lụa nhiều màu sắc do nghệ sĩ Thu Trần thực hiện bằng vật liệu nhẹ, bọc giấy Dứa, giấy Dó và phủ sơn mài được kết hợp xen kẽ tạo nên đối thoại thị giác giữa quá khứ và hiện tại, giữa ký ức chiến tranh và khát vọng hòa bình.

Trong không gian sắp đặt đồng thời cộng hưởng với tác phẩm phù điêu của họa sĩ Nguyễn Hải về sự kiện quân và dân ta bắt sống phi công John McCain tại hồ Trúc Bạch ngày 26/10/1967, một dấu mốc lịch sử mang ý nghĩa khép lại quá khứ, hướng tới hòa giải, hợp tác và phát triển.

Nghệ sĩ Thu Trần chia sẻ: "Ý tưởng cho trưng bày "Chiến tranh và Hòa bình" đến với tôi từ cơ duyên được tiếp cận những mảnh xác máy bay và vỏ bom đang được lưu giữ tại Bảo tàng Hà Nội. Khi đứng trước những hiện vật ấy, tôi vô cùng xúc động khi nhìn thấy dấu tích của chiến tranh và cảm nhận rất rõ giá trị của hòa bình hôm nay. Điều khó nhất trong quá trình thực hiện là tìm được cách ứng xử phù hợp với những di vật mang tính lịch sử nặng nề, làm sao để vừa tôn trọng tính nguyên bản, vừa tạo được một cấu trúc thẩm mỹ mới đủ tinh tế để mở ra đối thoại với người xem, đó là sự sinh sôi, được nở hoa và được kết nối giữa quá khứ và hiện tại. Tôi lựa chọn lụa, giấy dó, giấy dứa, những chất liệu mềm mại, truyền thống để đặt cạnh kim loại lạnh và cứng như một cách tạo nên sự tương phản, đồng thời gợi ra sự chữa lành, bao dung và tái sinh".

Cùng ngày, Bảo tàng Hà Nội cũng khai mạc không gian sắp đặt mang tên "Vũ điệu xuân" của nghệ sĩ Nguyễn Đức Phương.

Không gian này là sự kết hợp giữa vật liệu tre cùng những dải màu tươi sáng tạo hiệu ứng thị giác sinh động, gợi nhịp điệu mùa xuân và tinh thần tái tạo. Hình ảnh chiếc roi trong nghệ thuật tuồng được khai thác, sắp đặt trong tư thế vút lên giữa không trung gợi liên tưởng đến Thánh Gióng - biểu tượng của ý chí quật cường và sức mạnh dân tộc.

Từ hình tượng roi tuồng mang tính ước lệ trong nghệ thuật truyền thống, nghệ sĩ đã phát triển thành một sắp đặt thị giác đương đại, gửi gắm thông điệp về năng lượng mới và niềm tin vào tương lai.

Bảo tàng Hà Nội vừa chính thức đưa vào khai thác các không gian trưng bày thường xuyên cách đây một tháng và đã thu hút lượng lớn khách tham quan trong dịp Tết Bính Ngọ vừa qua.

Với số lượng hiện vật phong phú, bao quát nhiều chủ đề từ thiên nhiên cho đến lịch sử, văn hoá... của Thủ đô, Bảo tàng Hà Nội là một trong những địa chỉ du lịch, tham quan, học tập, nghiên cứu hàng đầu của Hà Nội.

Việc tổ chức đồng thời hai không gian sắp đặt với hai sắc thái biểu đạt khác nhau đã tạo nên một chỉnh thể hài hòa: một bên lắng đọng, chiêm nghiệm về quá khứ; một bên rực rỡ, hướng tới tương lai.

Thông qua đó, Bảo tàng Hà Nội tiếp tục khẳng định vai trò là thiết chế văn hóa sáng tạo, nơi di sản không chỉ được lưu giữ, mà còn được "đánh thức" bằng ngôn ngữ nghệ thuật mới, lan tỏa thông điệp về hòa bình, sáng tạo và phát triển bền vững.

Bảo tàng Hà Nội mở cửa miễn phí từ ngày 03/02/2026 đến hết ngày 02/03/2026; từ ngày 03/03/2026 bắt đầu bán vé tham quan.