Bế mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026: Xây dựng cộng đồng bền vững, bao trùm và hướng tới người dân

Chiều 10/6, tại Hà Nội, Diễn đàn Tương lai ASEAN (ASEAN Future Forum - AFF) 2026 chính thức bế mạc sau hai ngày thảo luận với chủ đề “Cùng nhau định hình tương lai: Hòa bình, Thịnh vượng và Lấy người dân làm trung tâm”.

Diễn đàn năm nay quy tụ hơn 1.200 đại biểu, bao gồm lãnh đạo cấp cao, các nhà hoạch định chính sách, đại diện tổ chức quốc tế, cộng đồng doanh nghiệp, giới học giả, lãnh đạo các thành phố ASEAN, đại diện các đảng chính trị trong khu vực và các đại biểu thanh niên. Đây là số lượng đại biểu tham dự lớn nhất kể từ khi sáng kiến được tổ chức.

Phát biểu bế mạc, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung đánh giá Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 không chỉ phản ánh những ưu tiên hàng đầu của ASEAN hiện nay mà còn cho thấy sự đồng điệu với các định hướng lớn của khu vực trong giai đoạn mới.

Bộ trưởng Lê Hoài Trung nêu bật 7 điểm nhấn của Diễn đàn, bao gồm:

Đầu tiên, những vấn đề được đưa ra trong chương trình nghị sự thực sự quan trọng với tất cả chúng ta, với mỗi quốc gia thành viên và các đối tác. Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba được xây dựng để trao đổi về những vấn đề mới nổi và dài hạn. 

"Những vấn đề chúng ta đã chứng kiến và lắng nghe trong hai ngày vừa qua chính là những vấn đề chúng ta đã khéo léo lồng ghép trong chương trình nghị sự và là ưu tiên cao của mỗi quốc gia thành viên ASEAN, của cộng đồng, cũng như trong quan hệ với các đối tác. Tôi cũng rất vui mừng thấy rằng có sự đồng bộ giữa Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba và chủ đề của năm Chủ tịch ASEAN năm nay Của Philippines, như Ngài Tổng thống Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr. đã chia sẻ trong phát biểu của mình", Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhấn mạnh.

Thứ hai, Diễn đàn năm nay cũng có những điểm mới. Năm nay, Hội nghị Lãnh đạo thành phố ASEAN, Tọa đàm giữa đại diện chính đảng từ các quốc gia thành viên ASEAN, những phiên trao đổi với thanh niên và của khu vực tiểu vùng Mekong lần đầu tiên được tổ chức.

"Chúng tôi hy vọng rằng những sự kiện này giúp chúng ta có thể nuôi dưỡng những liên kết giữa con người, giao lưu con người để xây dựng một cộng đồng bền vững, bao trùm và hướng tới người dân", Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhấn mạnh.

Thứ ba, những trao đổi trong Diễn đàn mang tính thực chất và sáng tạo để có thể báo cáo lên các Nhà lãnh đạo ASEAN cân nhắc. Các đại biểu trao đổi nhiều vấn đề đa dạng, bao gồm những vấn đề dài hạn như tự cường và gắn kết ASEAN, phòng ngừa xung đột và chuyển đổi các mô hình tăng trưởng, phát triển. Các cuộc trao đổi nhấn mạnh việc sử dụng AI bao trùm và an ninh năng lượng; đã có những ý tưởng rất sáng tạo để thúc đẩy chuyển dịch “sản xuất tại ASEAN” thành “sản xuất bởi ASEAN”.

Để chuyển dịch vai trò và vị trí của các quốc gia thành viên ASEAN trong các chuỗi cung ứng trên toàn cầu và thúc đẩy hài hòa các chính sách công nghiệp với các cơ chế chính sách trên toàn thế giới, các diễn giả đã nói về yêu cầu cần có sự cân bằng năng động trong bối cảnh bất ổn khó lường về địa chính trị hiện nay.

Thứ tư, qua trao đổi, tinh thần cộng đồng đã hiện hữu rõ ràng hơn bao giờ hết. Những chia sẻ từ các lãnh đạo, các nhà học giả, các đại biểu thanh niên đã cho thấy rằng chúng ta đều quan tâm sâu sắc về an ninh khu vực và việc tuân thủ, tôn trọng luật pháp quốc tế đều là những yếu tố rất cần thiết với phát triển.

"Chúng ta quan ngại bởi 3 “cuộc khủng hoảng nền tảng” như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã phân tích và đề cập. Chúng ta chia sẻ nhu cầu để có những biện pháp phòng ngừa đối với sự bất ổn định và ảnh hưởng đối với trật tự quốc tế cũng như những thách thức trong khu vực. Chúng ta quan ngại với những rủi ro đối với chuỗi cung ứng trong khu vực và trên thế giới, những ảnh hưởng của xung đột đối với an ninh năng lượng và an ninh lương thực. Trong bối cảnh của những thách thức này, chúng ta quyết tâm tăng cường sự tự cường, ổn định trong cấu trúc khu vực ASEAN, hướng tới việc triển khai thành công Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045", ông Lê Hoài Trung cho biết.

Thứ năm, các đại biểu cũng đã chia sẻ cam kết hướng tới tương lai của ASEAN, những giá trị của ASEAN và vai trò chiến lược của Hiệp hội. Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc, trong khuôn khổ Diễn đàn, cũng đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đạt được những tiến triển của ASEAN trong những năm qua. Chúng ta thấy tại Diễn đàn một con số kỷ lục các đại biểu tham gia bao gồm lãnh đạo của các quốc gia thành viên và đại biểu đại diện cho các đối tác đối thoại của ASEAN.

Thứ sáu, chúng ta thấy được điểm giao thoa về quan điểm trong ASEAN trước những thách thức hiện nay. Tăng cường tự cường và khả năng thích ứng của khu vực là ưu tiên cao của chúng ta, các diễn giả đã nhấn mạnh nhu cầu phải xây dựng một môi trường chiến lược trong dài hạn, chứ không phải chỉ để ứng phó trong ngắn hạn. Chúng ta cũng cần phải hội nhập sâu hơn và không quay lưng lại với những nỗ lực chung của ASEAN. Vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực đòi hỏi chúng ta phải có hành động tích cực hơn, chủ động hơn.

Thứ bảy, trong vai trò Ban tổ chức, Bộ trưởng Lê Hoài Trung vô cùng vui mừng với sự quan tâm dành cho diễn đàn năm nay và tình hữu nghị, hợp tác mà các diễn giả, đại biểu, những người bạn, đối tác, đồng nghiệp dành cho Việt Nam. 

"Chúng tôi vui mừng nhận thấy diễn đàn sau 3 năm vừa qua đã trở thành một nền tảng ngày càng quan trọng hơn cho tất cả chúng ta để thúc đẩy những nỗ lực chung nhằm xây dựng Cộng đồng ASEAN và củng cố quan hệ của ASEAN với các đối tác quốc tế quan trọng nằm ngoài khu vực", Bộ trưởng Lê Hoài Trung khẳng định.

Bộ trưởng Lê Hoài Trung tin tưởng nhiều đại biểu cùng chia sẻ niềm tin rằng Diễn đàn Tương lai ASEAN đã mang lại cho chúng ta một cảm giác vô cùng lạc quan về tương lai.

"Chúng ta đã được nhắc nhở về tầm quan trọng của những thành tựu và câu chuyện thành công mà ASEAN đã đạt được. Chúng ta cũng được trang bị với những ý tưởng mới và những khuyến nghị hành động rất cụ thể có thể giúp ASEAN và Diễn đàn Tương lai ASEAN trở thành một diễn đàn thực sự năng động cho khu vực", Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhấn mạnh.