Cà phê Việt thích ứng quy định chống mất rừng

Từ ngày 30/12 năm nay, Liên minh châu Âu bắt đầu áp dụng Quy định chống mất rừng và suy thoái rừng đối với các doanh nghiệp vừa và lớn. Nhóm doanh nghiệp siêu nhỏ và nhỏ áp dụng từ ngày 30 tháng 6 năm sau. Điều đó có nghĩa là cà phê đưa vào thị trường này phải được chứng minh không sản xuất trên đất bị phá rừng sau ngày 31 tháng 12 năm 2020. Đây là thách thức đối với ngành cà phê Việt Nam, bởi vùng nguyên liệu chủ yếu gồm các nông hộ sản xuất nhỏ lẻ, phân tán.

Để chứng minh sản phẩm không vi phạm quy định chống mất rừng và suy thoái rừng, các doanh nghiệp xuất khẩu phải biết được lô cà phê này được sản xuất từ khu vườn nào. Muốn vậy, dữ liệu vùng trồng cà phê phải được chuẩn hóa. Đây là thách thức không nhỏ đối với tỉnh Lâm Đồng, nơi đang có trên 328.000 ha cà phê.

Ông Bùi Đức Hào - Công ty TNHH Tuấn Lộc Commodities, tỉnh Lâm Đồng cho biết: "Mong muốn Nhà nước chia sẻ cho chúng tôi những thông tin nền tảng như thông tin về rừng, thông tin về quy hoạch sử dụng đất, thông tin về dữ liệu bản đồ dải thửa để làm nền tảng, khi chúng tôi tiến hành khảo sát, thu thập thông tin về từng vườn cây để lập hồ sơ".

Để đáp ứng quy định, hai năm qua, tỉnh Lâm Đồng đã thí điểm hai công cụ. Một là công cụ khảo sát và xây dựng dữ liệu vùng trồng. Và hai là công cụ truy xuất nguồn gốc sản phẩm cà phê từ nông hộ đến các đại lý thu mua ở các địa phương.

"Để làm được việc này, tất cả các bên liên quan từ Nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức quốc tế, các đơn vị hỗ trợ, thậm chí người sản xuất phải cùng bắt tay vào", ông Nguyễn Chí Phúc - Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Lâm Đồng kiến nghị.

Tỉnh Lâm Đồng đặt mục tiêu đến cuối năm nay có 180.000 ha cà phê sẽ được thu thập đầy đủ các dữ liệu và có thể đáp ứng Quy định chống mất rừng và suy thoái rừng. Song song với đó là thống nhất cơ chế quản lý, chia sẻ dữ liệu giữa các chủ thể tham gia.

TS. Trương Tất Đơ - Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhận định, thu thập thông tin về các lô trồng, thông tin này rất quan trọng, cung cấp cho nhà cung ứng để nộp báo cáo thẩm định, chứng minh sản phẩm hàng hóa của mình tuân thủ quy định của pháp luật.

Năm ngoái, Việt Nam xuất khẩu sang châu Âu hơn 600.000 tấn cà phê, đạt 3,63 tỷ USD, chiếm 40 % tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước. Vì vậy, nếu xây dựng được hệ thống minh bạch, có khả năng kiểm chứng bằng công nghệ, ngành cà phê Việt Nam sẽ duy trì thị phần xuất khẩu. Đây cũng là cơ hội để ngành cà phê Việt Nam tái cơ cấu theo hướng chuyên nghiệp và có trách nhiệm hơn với môi trường.