Cháy rừng đe dọa kinh tế châu Âu

Cháy rừng đe dọa kinh tế châu Âu

Nhiều quốc gia châu Âu đang trải qua thời tiết nắng nóng kỷ lục cùng các đợt cháy rừng diện rộng. Theo phân tích của Financial Times, chỉ riêng chi phí phục hồi đất bị cháy ở 5 quốc gia Eurozone chịu ảnh hưởng nặng nhất (Pháp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Hy Lạp và Rumani) đã lên tới khoảng 3,1 tỷ euro chỉ trong hai tháng đầu mùa cháy, với gần nửa triệu ha đất - tương đương khoảng 700.000 sân bóng đá tiêu chuẩn - bị ảnh hưởng. Con số này đã vượt mức ước tính trung bình hằng năm của Ủy ban châu Âu về thiệt hại do cháy rừng trên toàn châu Âu.

Tuy nhiên, đây mới chỉ là chi phí phục hồi đất đai. Theo đánh giá sơ bộ của AccuWeather, khi tính đến tổng thiệt hại và tổn thất kinh tế toàn diện hơn (bao gồm nhà cửa, doanh nghiệp, nông nghiệp, du lịch, chi phí chữa cháy, sơ tán, bảo hiểm và các tác động gián tiếp khác), con số thiệt hại ở châu Âu năm nay ước tính đã lên tới 15,6 - 19,1 tỷ euro.

Thế nhưng, điều đáng lo ngại hơn là tình trạng khoảng trống bảo hiểm ngày càng lớn. Các tập đoàn tái bảo hiểm hàng đầu thế giới cảnh báo: mức độ bao phủ bảo hiểm tại châu Âu hiện thấp hơn nhiều so với Mỹ. Chi phí phục hồi thiên tai tăng quá nhanh khiến phần lớn tài sản giá trị cao bị thiêu rụi hoàn toàn không được bảo hiểm chi trả.

Châu Âu: Cháy rừng đe dọa an ninh lương thực

Không chỉ đe dọa môi trường sống, thời tiết cực đoan đang trực tiếp thiêu rụi mùa màng, làm gián đoạn chuỗi cung ứng và đẩy nông nghiệp châu Âu vào cuộc khủng hoảng tổn thất kinh tế nặng nề, đe dọa nghiêm trọng đến an ninh lương thực khu vực.

Tại huyện Nules, thuộc tỉnh Castellón - Tây Ban Nha, những vườn bơ từng xanh tốt giờ đây chỉ còn là những mảng tro tàn. Cháy rừng hoành hành trên diện tích gần 10.000 ha đã thiêu rụi vô số trang trại ngay trước kỳ thu hoạch. Nguy hiểm hơn, thiệt hại không chỉ dừng lại ở vụ mùa năm nay.

Ông Carles Peris - Tổng Thư ký Liên minh Nông dân và Chăn nuôi địa phương, Tây Ban Nha cho biết: "Tác động đến các nhà sản xuất là rất trực tiếp. Tại các trang trại như thế này, chúng tôi không chỉ mất đi sản lượng của năm nay, mà còn mất toàn bộ thu hoạch trong 4 đến 5 năm tới cho đến khi trồng lại cây mới. Nếu không có các gói hỗ trợ khôi phục, nhiều nông dân sẽ buộc phải bỏ hoang đất đai của mình".

Tình cảnh tương tự cũng đang diễn ra tại Pháp. Tại vùng trồng nho Bordeaux nổi tiếng, ngọn lửa quét qua khu vực Gironde không chỉ thiêu rụi rừng cây mà còn tác động mạnh tới ngành du lịch rượu vang. Lượng du khách sụt giảm tới một nửa, hàng loạt sự kiện văn hóa, lễ hội ẩm thực bị hủy bỏ, đẩy các chủ trang trại vào khó khăn kép trong bối cảnh chi phí năng lượng và nguyên liệu đầu vào tăng cao.

Ông Edouard Le Grix De La Salle - Đồng quản lý Trang trại rượu vang Château le Grand Verdus, Pháp chia sẻ: "Sóng nhiệt lớn từng khiến chúng tôi mất một nửa sản lượng nho và năm nay tình hình cũng tồi tệ tương tự. Quả nho năm nay rất nhỏ so với bình thường. Cùng với cháy rừng, chúng tôi sụt giảm khoảng 30% lượng khách du lịch".

Không riêng gì Nam và Tây Âu, làn sóng thời tiết cực đoan cũng ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngành nông nghiệp Vương quốc Anh với các đợt hạn hán và nắng nóng kéo dài. Giới nghiên cứu ước tính, hạn hán năm nay có thể làm giảm sản lượng thu hoạch của Anh tới 2,5 triệu tấn, gây thiệt hại kinh tế hơn 410 triệu bảng Anh

Ông Martin Lines - Tổng Giám đốc Mạng lưới nông nghiệp thân thiện với thiên nhiên nêu ý kiến: "Chúng ta đang phụ thuộc vào nguồn cung nhập khẩu. Nhưng tác động từ địa chính trị, khí hậu cùng chi phí năng lượng, phân bón tăng cao khiến các nước giảm xuất khẩu để ưu tiên cho nội địa. Cùng với cháy rừng và hạn hán trên khắp châu Âu, chúng ta cần một cái nhìn chiến lược hơn về rủi ro để xây dựng khả năng tự chủ trong tương lai".

Trước làn sóng biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng, bài toán bảo vệ ngành nông nghiệp và đảm bảo an ninh lương thực đang trở thành thách thức kinh tế cấp bách, đòi hỏi các quốc gia châu Âu phải nhanh chóng có những chiến lược ứng phó dài hạn và hiệu quả hơn.

EU ưu tiên phòng ngừa chống cháy rừng

Trước tác động của biến đổi khí hậu, Liên minh châu Âu (EU) đang chuyển mạnh từ việc tập trung ngân sách cho chữa cháy sang ưu tiên đầu tư phòng ngừa.

Bồ Đào Nha hiện đi đầu xu hướng này khi dành tới 50% ngân sách cháy rừng cho quản lý đất đai. Nhằm hiện thực hóa chiến lược mới, EU sẽ huy động nguồn lực từ các quỹ để tài trợ cho các giải pháp như tỉa thưa rừng, làm vành đai ngăn lửa và giảm vật liệu dễ cháy.

Bên cạnh việc dành gần 19 tỷ euro cho các dự án thích ứng biến đổi khí hậu trong ngân sách dài hạn, EU tin rằng việc rót vốn cho phòng ngừa sẽ mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội, khi chỉ cần giảm một nửa số vụ cháy mang tính tái diễn đã có thể giúp tiết kiệm hàng chục triệu euro mỗi năm.