Chủ động tìm giải pháp vận tải qua Trung Đông

Chi phí vận tải năng lượng toàn cầu tăng vọt

Cước vận chuyển năng lượng toàn cầu đã tăng vọt trong tuần này sau tuyên bố phong tỏa eo biển Hormuz từ phía Iran. Tuyến hàng hải chiến lược này vốn trung chuyển 1/5 lượng dầu tiêu thụ toàn cầu và khối lượng lớn khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG).

Cước thuê tàu chở dầu siêu lớn sang khu vực châu Á đã lập kỷ lục mới. Giá cước chạm mức hơn 420.000 USD/ngày, cao gấp đôi so với tuần trước. Thị trường LNG cũng chịu cú sốc tương tự. Giá thuê tàu tại cả Đại Tây Dương và Thái Bình Dương đồng loạt tăng hơn 40% chỉ trong một phiên giao dịch. Trước nguy cơ gián đoạn nguồn cung kéo dài, nhiều hãng vận tải biển lớn tại châu Á đã phải kích hoạt kế hoạch dự phòng và tìm kiếm lộ trình thay thế. Giới phân tích cảnh báo, nếu điểm nóng Hormuz không sớm được khai thông, chi phí vận tải leo thang sẽ tạo ra một cú sốc giá năng lượng mới. Điều này sẽ gây áp lực lạm phát nặng nề lên các nền kinh tế nhập khẩu tại cả châu Á và châu Âu.

Cước tàu biển tăng, nhiều tuyến tạm ngưng

Nhiều doanh nghiệp xuất khẩu cho biết, cước tàu biển tăng thêm từ 2.000 - 4.000 USD/container. Bên cạnh đó, một số tuyến hàng hải đến khu vực Trung Đông, biển Đỏ và đông Địa Trung Hải ngưng nhận đặt chỗ.

Hiện nay, các tập đoàn vận tải đường biển lớn đều đồng loạt thông báo tạm dừng nhận hàng vào một số cảng vùng Vịnh, áp dụng phụ phí rủi ro chiến tranh và siết chặt tiếp nhận container lạnh. Việc chuyển hướng kéo dài thời gian vận chuyển thêm từ 7 - 14 ngày tùy tuyến.

Cùng lúc, thị trường bảo hiểm hàng hải cũng phản ứng mạnh. Một số tổ chức bảo hiểm đã báo hủy hoặc thu hẹp phạm vi bảo hiểm với tàu hoạt động tại Iran và khu vực Vịnh Ba Tư, với thời hạn hiệu lực chỉ sau 72 giờ kể từ khi thông báo. Tổ chức Hàng hải quốc tế cũng đã kêu gọi các hãng tàu thận trọng tối đa và nếu có thể tránh quá cảnh khu vực cho đến khi điều kiện an ninh được cải thiện.

Chủ động tìm giải pháp vận tải qua Trung Đông

Trong bối cảnh này, các doanh nghiệp đã bắt đầu xây dựng kế hoạch thích ứng trên cơ sở tăng cường khả năng chủ động về nguồn nhiên liệu, tiết giảm chi phí logistics ở từng khâu vận chuyển hàng hóa.

Không chỉ riêng Trung Đông, những tuyến đi châu Âu hoặc các thị trường khác nhưng phải đi ngang khu vực xung đột cũng bị ảnh hưởng. Việc chuyển hướng này khiến lịch tàu bị kéo dài, hàng hóa giao chậm, làm xáo trộn kế hoạch sản xuất và giao hàng của doanh nghiệp. Trước khó khăn này, doanh nghiệp đã chủ động tìm tới các giải pháp cấp bách, như đàm phán với khách hàng chia sẻ chi phí logistics gia tăng, lùi thời hạn giao hàng, hoặc tìm đường vòng để xuất hàng theo thời gian hợp đồng để tránh tiền phạt.

Các hiệp hội lưu ý, doanh nghiệp cần chủ động đa dạng hóa tuyến vận chuyển, tăng dự trữ tại kho lạnh khu vực, ưu tiên hợp đồng vận chuyển dài hạn thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào thị trường giao ngay, đồng thời theo dõi sát diễn biến bảo hiểm hàng hải và chính sách của các hãng tàu.