Bước ngoặt này không chỉ hứa hẹn dòng vốn tỷ đô mà còn xác lập vị thế mới của Việt Nam trên bản đồ tài chính quốc tế.
Lộ trình 12 tháng và "kịch bản" giải ngân dòng vốn ngoại
Mới đây, giới đầu tư tài chính đón nhận thông tin quan trọng từ FTSE Russell. Trong kỳ rà soát giữa kỳ tháng 3/2026, tổ chức này đã chính thức xác nhận lộ trình đưa Việt Nam vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp. Sự kiện này là sự tiếp nối và khẳng định chắc chắn cho những cam kết nâng hạng đã được công bố từ tháng 10/2025.
Báo cáo của FTSE Russell ghi nhận những bước tiến vượt bậc của Việt Nam trong việc cải thiện khả năng tiếp cận thị trường cho khối ngoại. Đây vốn là rào cản lớn nhất trong nhiều năm qua. Việc ban hành Thông tư số 08/2026/TT-BTC đã tạo nên một hành lang pháp lý thông thoáng, cho phép các nhà đầu tư quốc tế thực hiện giao dịch thông qua các công ty chứng khoán toàn cầu mà không còn bị bó buộc bởi cơ chế ký quỹ trước giao dịch.
Hành trình nâng hạng từ tháng 9/2026 chính là thời điểm "vàng" để các doanh nghiệp niêm yết chuẩn hóa quản trị.
Khi chính thức bước vào nhóm thị trường mới nổi từ tháng 9/2026, dòng vốn ngoại sẽ không đổ dàn trải mà tập trung vào các "đầu tàu" kinh tế. Danh sách sơ bộ hơn 30 mã cổ phiếu tiềm năng lọt vào rổ chỉ số FTSE Russell hiện nay chủ yếu là các doanh nghiệp thuộc nhóm VN30, các ngân hàng thương mại lớn, các tập đoàn bất động sản đầu ngành và các doanh nghiệp bán lẻ, công nghệ có tốc độ tăng trưởng ổn định.
Tuy nhiên, việc lọt vào rổ chỉ số mới chỉ là bước khởi đầu. Để duy trì sức hút với dòng vốn "tinh hoa", các doanh nghiệp Việt đang đứng trước một cuộc đua nâng cấp quản trị chưa từng có. Các tiêu chí về phát triển bền vững (ESG), báo cáo tài chính bằng tiếng Anh theo chuẩn quốc tế (IFRS) và tỷ lệ sở hữu nước ngoài (room ngoại) trở thành những thước đo sống còn.
Khác với kỳ vọng về một sự thay đổi tức thì, FTSE Russell đã thiết kế một lộ trình chuyển đổi kéo dài một năm, bắt đầu từ ngày 21/09/2026 và dự kiến hoàn tất vào tháng 09/2027. Cách tiếp cận này nhằm đảm bảo tính ổn định, tránh gây sốc cho thanh khoản và giúp thị trường có thời gian hấp thụ dòng tiền mới một cách bền vững.
Thay vì thực hiện một bước chuyển đổi đột ngột gây áp lực lên thanh khoản, FTSE Russell đã thiết lập một lộ trình tích hợp nhịp nhàng kéo dài trong vòng một năm để đưa cổ phiếu Việt Nam vào các rổ chỉ số toàn cầu. Quá trình này sẽ chính thức khởi động vào tháng 9/2026 với việc bổ sung 10% tỷ trọng đầu tiên, sau đó tiếp tục gia tăng lên mức 30% vào tháng 3/2027.
Xung lực giải ngân từ các dòng vốn ngoại dự kiến sẽ bứt phá mạnh mẽ vào tháng 6/2027 khi tỷ trọng được đẩy lên tới 65%, trước khi hoàn tất toàn bộ 100% sự hiện diện trong danh mục thị trường mới nổi vào tháng 9/2027. Việc phân kỳ lộ trình một cách bài bản như trên không chỉ giúp thị trường có thời gian thích nghi mà còn đảm bảo sự ổn định, tránh những biến động tiêu cực cho các mã cổ phiếu vốn hóa lớn khi đón nhận dòng vốn tỷ đô.
Ông Phạm Lưu Hưng, Kinh tế trưởng SSI Research nhận định, quy mô dòng vốn thụ động đổ vào thị trường trong lộ trình này ước tính đạt khoảng 1,5 - 1,67 tỷ USD. Tuy nhiên, giá trị thực tế có thể lớn hơn nhiều khi dòng vốn chủ động từ các định chế tài chính lớn thường có quy mô và tính linh hoạt vượt trội so với các quỹ ETF thụ động. Hiện tại, danh sách sơ bộ đã ghi nhận hơn 30 mã cổ phiếu ưu tú đủ tiêu chuẩn lọt vào rổ chỉ số của FTSE Russell.
Thay đổi diện mạo thị trường từ lượng đến chất
Theo ông Trương Hiền Phương, Giám đốc cấp cao Chứng khoán KIS Việt Nam, sự kiện này là một cú hích về uy tín và mức độ tín nhiệm. Ở vị thế thị trường cận biên, các quỹ đầu tư thường chỉ có quy mô vài chục triệu USD. Khi bước chân vào nhóm thị trường mới nổi, Việt Nam sẽ lọt vào tầm ngắm của các quỹ đầu tư quy mô từ vài trăm triệu đến hàng tỷ USD.
Thực tế cho thấy, các quỹ đầu tư thị trường mới nổi có xu hướng khắt khe hơn về tính minh bạch và đạo đức kinh doanh. Do đó, hành trình nâng hạng không chỉ mang ý nghĩa về dòng vốn tỷ đô đổ vào sàn chứng khoán, mà còn là áp lực tích cực buộc các doanh nghiệp niêm yết phải thay đổi diện mạo quản trị. Những đơn vị đi đầu trong việc minh bạch hóa thông tin sẽ là những "thỏi nam châm" đón đầu làn sóng vốn từ các định chế tài chính khổng lồ của Mỹ, Châu Âu và Nhật Bản, tạo ra giá trị thặng dư bền vững cho cổ đông và nền kinh tế.
Sự hiện diện của các nhà đầu tư tổ chức chuyên nghiệp sẽ giúp thay đổi cấu trúc thị trường, giảm bớt tâm lý đám đông và gia tăng tính minh bạch. Đây cũng là kết quả từ sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Bộ Tài chính và nỗ lực bền bỉ của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước trong việc nâng cấp hạ tầng công nghệ tại Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC).
Thành công với FTSE Russell đang tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực, thắp lên hy vọng cho mục tiêu nâng hạng tại MSCI - tổ chức xếp hạng có bộ tiêu chí khắt khe nhất thế giới. Các chuyên gia phân tích kinh tế cho rằng, Việt Nam hiện đã đáp ứng khoảng 60 - 70% các tiêu chuẩn của MSCI.
Khi bước chân vào nhóm thị trường mới nổi, Việt Nam sẽ lọt vào tầm ngắm của các quỹ đầu tư quy mô từ vài trăm triệu đến hàng tỷ USD.
Khi các nút thắt về hạ tầng và cơ chế giao dịch được tháo gỡ hoàn toàn trong giai đoạn 2026 - 2027, cơ sở để MSCI đưa Việt Nam vào danh sách theo dõi nâng hạng là rất khả thi. Nếu FTSE Russell là cánh cửa mở ra cơ hội, thì MSCI chính là tấm thẻ bài xác nhận Việt Nam đã thực sự trở thành một điểm đến đầu tư trưởng thành, minh bạch và đẳng cấp trên thế giới.
Hành trình nâng hạng từ tháng 9/2026 chính là thời điểm "vàng" để các doanh nghiệp niêm yết chuẩn hóa quản trị, nâng cao chất lượng báo cáo tài chính và sẵn sàng đón nhận dòng vốn tinh hoa từ khắp nơi trên thế giới, đưa thị trường chứng khoán Việt Nam thực sự trở thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn chủ lực của nền kinh tế./.
Để đạt được cái gật đầu từ FTSE Russell, "nút thắt" lớn nhất mà thị trường chứng khoán Việt Nam phải tháo gỡ chính là yêu cầu ký quỹ trước giao dịch. Trước đây, việc yêu cầu nhà đầu tư nước ngoài phải có đủ 100% tiền mặt trên tài khoản trước khi đặt lệnh mua là rào cản kỹ thuật khiến các quỹ lớn ngần ngại do rủi ro chôn vốn và chi phí cơ hội cao.
Thông tư số 08/2026/TT-BTC ra đời cho phép các công ty chứng khoán có năng lực tài chính bảo lãnh thanh toán và hỗ trợ nhà đầu tư ngoại tiếp cận thị trường thông qua cơ chế không yêu cầu ký quỹ trước giao dịch, Việt Nam đã đáp ứng tiêu chí khắt khe nhất của các tổ chức xếp hạng.
Hơn nữa, việc nâng cấp hạ tầng tại Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC) giúp rút ngắn chu kỳ thanh toán và xử lý lỗi giao dịch theo chuẩn quốc tế. Đây chính là bước đệm để dòng vốn chủ động vốn có yêu cầu cực cao về hiệu quả sử dụng vốn bắt đầu rót tiền mạnh mẽ vào Việt Nam thay vì chỉ quan sát như trước đây. Sự chuyển dịch này xác nhận niềm tin của giới tài chính toàn cầu vào sự ổn định và minh bạch của hệ thống tài chính nội địa./.
Bạn không thể gửi bình luận liên tục.
Xin hãy đợi 60 giây nữa.