Cục Quản lý đê điều tập huấn phòng, chống thiên tai cho các địa phương

Ngày 27/10, tại phường Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ tổ chức khai mạc lớp tập huấn "Nâng cao năng lực về quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng cho đội ngũ tập huấn viên cấp tỉnh".

Chương trình diễn ra trong hai ngày 27-28/10/2026, thuộc khuôn khổ triển khai Đề án "Nâng cao nhận thức cộng đồng và quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng đến năm 2030". Mục tiêu là xây dựng, củng cố đội ngũ tập huấn viên nòng cốt, góp phần đưa kiến thức, kỹ năng phòng, chống thiên tai đến với người dân.

Chủ động nhận diện rủi ro, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai

Phát biểu khai mạc, ông Vũ Xuân Thành, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao nhận thức, năng lực quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng trước tình hình thiên tai ngày càng diễn biến phức tạp, bất thường và cực đoan.

Theo ông Vũ Xuân Thành, đây là giải pháp phi công trình thiết thực, hiệu quả, cần được triển khai thường xuyên từ phòng ngừa, ứng phó đến khắc phục hậu quả thiên tai.

Thực tế, những loại hình thiên tai như bão, mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất và ngập lụt có thể gây nguy hiểm đến tính mạng, thiệt hại về tài sản, ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống người dân. Mỗi loại hình thiên tai đặt ra những yêu cầu phòng tránh khác nhau, trong khi mức độ rủi ro còn phụ thuộc vào điều kiện địa hình, nơi cư trú và khả năng ứng phó của từng cộng đồng.

Bởi vậy, quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng có ý nghĩa ngay từ giai đoạn phòng ngừa. Người dân cần được trang bị kiến thức để nhận biết nguy cơ tại nơi sinh sống, tiếp nhận thông tin cảnh báo và thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn phù hợp với tình huống thực tế.

Chẳng hạn, tại khu vực có nguy cơ lũ quét, sạt lở đất, việc nhận biết khu vực nguy hiểm, theo dõi cảnh báo và chấp hành hướng dẫn sơ tán của cơ quan có thẩm quyền có ý nghĩa quan trọng đối với an toàn tính mạng. Ở khu vực thường xuyên ngập lụt, việc nắm thông tin cảnh báo, chuẩn bị phương án bảo vệ người và tài sản cũng là những yêu cầu cần được chú trọng.

Đây là những nội dung cho thấy ý nghĩa của việc nâng cao nhận thức, kỹ năng phòng, chống thiên tai trong cộng đồng. Việc được trang bị kiến thức không thể ngăn thiên tai xảy ra, nhưng có thể hỗ trợ người dân nhận diện nguy cơ, chủ động phòng tránh và hạn chế thiệt hại khi thiên tai xuất hiện.

Đề án "Nâng cao nhận thức cộng đồng và quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng đến năm 2030", được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 553/QĐ-TTg ngày 6/4/2021, đặt mục tiêu nâng cao nhận thức về thiên tai, năng lực ứng phó của lực lượng phòng, chống thiên tai, chính quyền cơ sở và người dân; góp phần xây dựng cộng đồng an toàn, có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Trong đó, nâng cao năng lực cho lực lượng làm công tác phòng, chống thiên tai là một nội dung quan trọng, gắn với tuyên truyền, phổ biến kiến thức và kỹ năng giảm nhẹ rủi ro cho cộng đồng.

Bồi dưỡng đội ngũ nòng cốt, đưa kiến thức đến cơ sở

Tại lớp tập huấn ở Phú Thọ, các học viên được cập nhật tình hình thiên tai, kiến thức về quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng; hướng dẫn các bước đánh giá, quản lý rủi ro.

Bên cạnh kiến thức chuyên môn, chương trình tập trung rèn luyện kỹ năng giảng dạy, thực hành thí giảng và trao đổi kinh nghiệm thực tiễn trong công tác phòng, chống thiên tai tại địa phương.

Điểm đáng chú ý của chương trình là đối tượng được bồi dưỡng không chỉ tiếp nhận kiến thức để phục vụ công tác chuyên môn mà còn được chuẩn bị kỹ năng truyền đạt, hướng dẫn cộng đồng. Đây là cơ sở để đội ngũ tập huấn viên tiếp tục tham gia các hoạt động nâng cao nhận thức và năng lực phòng, chống thiên tai tại địa phương.

Theo định hướng quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng, sự tham gia của người dân có vai trò quan trọng trong việc nhận diện các nguy cơ tại nơi sinh sống, chuẩn bị biện pháp ứng phó và phối hợp với lực lượng chức năng khi có tình huống xảy ra.

Vì vậy, việc bồi dưỡng đội ngũ tập huấn viên cấp tỉnh có ý nghĩa trong triển khai mục tiêu của Đề án, giúp kiến thức chuyên môn về quản lý rủi ro thiên tai có điều kiện được phổ biến rộng hơn tại cơ sở.

Theo chương trình, sau khóa học, các học viên sẽ được bổ sung vào đội ngũ tập huấn viên cấp tỉnh theo Đề án, tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, hướng dẫn cộng đồng chủ động nhận diện rủi ro, nâng cao năng lực phòng ngừa, ứng phó và giảm thiểu thiệt hại do thiên tai.

Qua đó, hoạt động tập huấn hướng tới mục tiêu nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai từ cộng đồng, chú trọng kiến thức và kỹ năng để người dân có thể chủ động hơn trong phòng ngừa, ứng phó với những nguy cơ thiên tai tại địa phương.