Đẩy mạnh phân cấp để gỡ khó thiếu giáo viên tại TP Hồ Chí Minh

Năm học 2025–2026 đánh dấu lần đầu tiên TP Hồ Chí Minh tổ chức tuyển dụng giáo viên trên quy mô toàn thành phố, áp dụng cho tất cả các bậc học. Tuy nhiên, sau hai đợt tuyển dụng, tình trạng thiếu hụt nhân sự vẫn chưa được giải quyết triệt để khi toàn thành phố còn thiếu hơn 700 giáo viên, tập trung ở các môn đặc thù và khu vực vùng ven.

Thực tế tại Trường THCS Bình Hưng Hòa (phường Bình Tân) cho thấy rõ áp lực này. Dù cần tuyển 23 giáo viên, nhà trường chỉ tuyển được 9 người. Đáng chú ý, 6 môn học gồm Lịch sử, Địa lí, Tin học, Công nghệ, Âm nhạc và Mỹ thuật không có ứng viên nào. Để đảm bảo việc giảng dạy, trường buộc phải sử dụng giải pháp thỉnh giảng từ các trường khác, nhưng đây chỉ là phương án tạm thời.

Theo cô Nguyễn Kim Đào, Hiệu trưởng nhà trường, việc phụ thuộc vào giáo viên thỉnh giảng gây nhiều bất cập: khó khăn trong sắp xếp thời khóa biểu, ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách và đặc biệt là chất lượng chuyên môn không được đảm bảo ổn định, lâu dài.

Sau hai đợt tuyển dụng, TP Hồ Chí Minh mới chỉ đáp ứng khoảng 80% nhu cầu. Thiếu hụt lớn nhất vẫn nằm ở bậc THCS. Một trong những nguyên nhân được chỉ ra là sự thay đổi trong cơ chế quản lý. Khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, các địa phương không còn chủ động tuyển dụng như trước mà phải chờ các đợt tuyển tập trung do Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức. Điều này dẫn đến việc xử lý hồ sơ kéo dài, làm chậm quá trình bổ sung nhân sự cho các trường.

Từ thực tế này, nhiều ý kiến đề xuất cần tăng cường phân cấp trong tuyển dụng. Bà Phạm Thị Tuyết Nga, Phó Chủ tịch UBND phường Bình Tân, cho rằng Sở Giáo dục và Đào tạo nên xem xét ủy quyền cho các phường, đặc biệt là những nơi thiếu giáo viên nghiêm trọng, để chủ động tuyển dụng. Việc này không chỉ giúp sử dụng hiệu quả biên chế được giao mà còn đáp ứng kịp thời nhu cầu giảng dạy.

Cùng quan điểm, lãnh đạo Trường THCS Bình Hưng Hòa nhận định quy trình tuyển dụng hiện nay không quá phức tạp, hoàn toàn có thể giao quyền cho địa phương để tận dụng nguồn nhân lực tại chỗ. Ngay cả những phường có ít trường học vẫn có khả năng tìm kiếm và tuyển chọn giáo viên phù hợp.

Nhiều chuyên gia giáo dục cũng cho rằng việc phân cấp, ủy quyền cho cơ sở tuyển dụng như trước đây sẽ giúp các trường chủ động hơn trong lựa chọn nhân sự, tránh tình trạng ứng viên trúng tuyển nhưng không nhận việc, đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên trong dài hạn.