Đẩy nhanh đầu tư công, tạo thêm động lực cho nền kinh tế

Đã giải ngân hơn 50% kế hoạch vốn đầu tư công

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, đến hết ngày 3/9, các Bộ, ngành và địa phương đã giải ngân hơn 513.000 tỷ đồng vốn đầu tư công, đạt trên 50% kế hoạch vốn cả năm. So với tuần cuối tháng 8, giá trị giải ngân trong tuần đầu tháng 9 tăng hơn 4.800 tỷ đồng.

Bộ Tài chính cho biết, hiện có 9 bộ, cơ quan và 17 địa phương đạt tỷ lệ giải ngân từ mức bình quân cả nước trở lên. Trong khi đó, 24 Bộ, cơ quan và 17 địa phương vẫn có tỷ lệ giải ngân thấp hơn mức trung bình.

Với thời gian thực hiện kế hoạch năm chỉ còn hơn 4 tháng, tiến độ giải ngân tại các đơn vị này đang đặt ra áp lực lớn đối với mục tiêu hoàn thành kế hoạch vốn đầu tư công trong năm.

Khẩn trương đưa vốn vào dự án

Vốn đầu tư công được giải ngân sớm ngày nào các dự án càng có điều kiện hoàn thành nhanh ngày đó. Không chỉ vậy, nguồn vốn này còn kéo theo sản xuất, việc làm của nhiều ngành, nhiều lĩnh vực cùng tăng theo. Thế nhưng, thực tế hiện cho thấy, cùng cơ chế chính sách nhưng kết quả giải ngân vốn đầu tư công ở mỗi địa phương, mỗi Bộ ngành lại nhanh chậm khác nhau. Trong nhiều nguyên nhân, vấn đề từ công tác thực thi vẫn chiếm phần lớn.

Được bổ sung thêm 2.700 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước. Dự án đường bộ cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng đã đồng loạt tăng tốc. Thay vì chỉ hoàn thành giai đoạn 1 theo kế hoạch ban đầu, dự án này phấn đấu sẽ hoàn thiện cả 2 giai đoạn hoàn chỉnh ngay trong năm nay.

Ông Lương Văn Hiệp - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng cho biết: "Sau khi được nhà nước bổ sung vốn chúng tôi đã tập trung toàn bộ máy móc và đến thời điểm này đã giải ngân được 1.200 tỷ đồng".

Tính đến đầu tháng 9, các Bộ, ngành địa phương đã phân bổ chi tiết hơn 1 triệu tỷ đồng, tương đương với hơn 97% kế hoạch vốn của Thủ tướng giao. Nhưng nếu tính cả phần vốn bổ sung từ ngân sách địa phương và ngân sách trung ương thì hiện vẫn còn khoảng 40.000 tỷ đồng chưa được các đơn vị phân bổ chi tiết vào các dự án.

Ông Bùi Hoàng Nam - Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư, xây dựng tỉnh Lạng Sơn, cho hay: "Hiện vẫn còn 2 điểm nghẽn là mặt bằng và vật liệu. Nếu tháo gỡ được thì tôi nghĩ sẽ giải ngân được 100% vốn đầu tư công".

"Trong giải ngân đầu tư công chúng tôi đã giao trách nhiệm đến tận người đứng đầu. Bên cạnh đó cũng gắn trách nhiệm cho từng tập thể, cá nhân đến từng dự án", ông Phan Hồng Tiến - Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Lạng Sơn nhấn mạnh.

Báo cáo của Bộ Tài chính cho thấy, tốc độ giải ngân trong tháng 8 cao hơn 1,2 lần tháng 7. Tuy nhiên, từ nay đến hết kỳ giải ngân 2026 vẫn còn hơn 500.000 tỷ đồng vốn đầu tư công phải giải ngân. Thời gian không còn nhiều nên việc áp dụng chấm điểm KPI được kỳ vọng sẽ giải quyết nhiều điểm nghẽn trong giải ngân đầu tư công.

Ông Phạm Anh Tuấn - Phó Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới, cho biết: "Khi áp dụng KPI thì chúng ta có thể nhìn thấy rõ nguyên nhân và có chỉ tiêu, chỉ số đo lường các công việc đang làm".

Thực tế cho thấy, những địa phương có khối lượng vốn đầu tư công giải ngân cao đều có nhiều sáng tạo, đổi mới trong thực thi. Chẳng hạn, có địa phương không chỉ gắn trách nhiệm của người đứng đầu với từng khâu thực hiện, mà còn xây dựng kế hoạch riêng cho công tác giải phóng mặt bằng, thi công và thanh toán, qua đó kịp thời xử lý những vấn đề vượt thẩm quyền.

Người dân, doanh nghiệp hưởng lợi từ các dự án giao thông mới

Nhiều tuyến đường mới đã và đang được đưa vào sử dụng, giúp việc đi lại và vận chuyển hàng hóa thuận lợi hơn. Từ đó, doanh nghiệp có thêm điều kiện mở rộng sản xuất, các khu công nghiệp cũng được mở thêm để đón các dự án mới.

Khi đường sá được mở rộng, khoảng cách được rút ngắn, cơ hội làm ăn và việc làm cho người dân cũng mở ra nhiều hơn. Không ít các dự án tuy mới được đưa vào khai thác, nhưng đã mang lại lợi ích không nhỏ cho địa phương nơi có dự án, mà cho cả vùng xung quanh.

Từ một xưởng cơ khí nhỏ, hộ kinh doanh Ngô Đăng Quang (Phó Giám đốc Công ty TNHH Cơ khí Khánh Huyên) đã mạnh dạn đầu tư, mở rộng sản xuất và trở thành doanh nghiệp với hàng chục sản phẩm phục vụ cả nông nghiệp và dân dụng. Điều này có được phần nào nhờ Dự án giao thông mới được đưa vào sử dụng.

"Đường mở rộng thuận lợi hơn, nên chúng tôi cũng đã tăng thêm được 70 công nhân và mở thêm được một vài khu chế tạo", anh Ngô Đăng Quang, chia sẻ.

Một tuyến đường mới, hiệu quả không chỉ nằm ở việc rút ngắn thời gian đi lại, mà khi các khu vực được kết nối tốt hơn, chi phí cho vận chuyển cũng giảm hơn so với trước. Sau hơn 9 tháng đưa vào khai thác, tuyến đường Nam Định - Lạc Quần - đường bộ ven biển, tỉnh Ninh Bình đang góp phần tăng khả năng kết nối cho khu vực khi tuyến đường được kết nối đồng bộ với hai tuyến cao tốc CT08 và CT11.

Trong những năm gần đây, ngành xây dựng với hạ tầng giao thông luôn đóng góp hơn 17% trong tổng sản phẩm quốc nội. Không chỉ vậy, mỗi công trình giao thông hoàn thành còn tiếp tục tạo thêm nhiều động lực tăng trưởng mới cho các địa phương, thu hút thêm các nguồn vốn đầu tư phát triển.

Hạ tầng giao thông càng hoàn thiện, việc đi lại, vận chuyển hàng hóa càng thuận lợi, doanh nghiệp có thêm điều kiện mở rộng sản xuất, người dân có thêm cơ hội việc làm. Vì vậy, đầu tư cho giao thông cũng chính là đầu tư cho sự phát triển lâu dài của mỗi địa phương.