Điện Biên: Chính quyền cơ sở "cõng" dịch vụ công về bản

Cán bộ xã vượt núi, băng rừng hỗ trợ người dân làm thủ tục hành chính

Trên con đường ngoằn ngoèo dẫn vào các bản Huổi Pết Pá Mỳ 1, 2, 3 và bản Huổi Lụ 2 từng tốp cán bộ xã Nậm Kè "cõng" theo túi hồ sơ, máy tính bảng và máy in mini băng rừng, vượt dốc trơn trượt để đến nhà trưởng bản hoặc điểm trường mượn tạm làm nơi tiếp dân lưu động... Những dịch vụ hành chính vốn xa lạ, tốn kém thời gian đi lại, giờ chỉ cách người dân vài bước chân – một thay đổi khiến cả cộng đồng đều phấn khởi.

Trao đổi với phóng viên, Phó Chủ tịch UBND xã Nậm Kè Trần Văn Nguyên cho biết, để đẩy mạnh cải cách hành chính và nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân, xã đã chủ động triển khai nhiều giải pháp thiết thực nhằm tạo điều kiện cho người dân, đặc biệt là các đối tượng yếu thế, tiếp cận dịch vụ công một cách thuận lợi nhất. Với đặc thù nhiều bản vùng sâu, khoảng cách xa trung tâm xã và điều kiện đi lại khó khăn, việc người già, người khuyết tật hay người neo đơn tự mình đến trung tâm để làm TTHC rất vất vả. Chính vì vậy, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nậm Kè đã triển khai hỗ trợ giải quyết TTHC ngay tại cơ sở cho người dân.

Cụ thể, thực hiện Kế hoạch số 04/KH-TTPVHCC ngày 02/10/2025 về hỗ trợ, xử lý TTHC cho người già, người khuyết tật, người neo đơn không có khả năng đến trung tâm, xã đã tổ chức các đợt hỗ trợ trực tiếp tại các bản vùng sâu, vùng xa, biên giới. Cán bộ trung tâm đến từng hộ dân để tiếp nhận hồ sơ, hướng dẫn kê khai, giải thích thủ tục tại chỗ, bảo đảm người yếu thế được tiếp cận dịch vụ công đầy đủ và kịp thời. Việc hỗ trợ tại nhà không chỉ giúp họ giải quyết thủ tục nhanh chóng mà còn bảo đảm quyền lợi, tạo niềm tin vào chính quyền cơ sở.

Trong đợt triển khai vừa qua, trung tâm đã hỗ trợ giải quyết 1 hồ sơ người khuyết tật đặc biệt nặng, 3 hồ sơ cho người cao tuổi trên 70 tuổi hưởng chế độ hưu trí và 2 hồ sơ trẻ em dưới 3 tuổi hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng. Mỗi hồ sơ đều được cán bộ kiểm tra kỹ lưỡng, hướng dẫn cặn kẽ và hoàn thiện theo đúng quy trình trên môi trường điện tử. Người dân không phải chi trả bất kỳ khoản phí nào ngoài lệ phí theo quy định pháp luật, thể hiện sự minh bạch và nghiêm túc trong thực thi công vụ.

Tại nhà văn hóa bản Huổi Lóng, xã Mường Nhà, ông Lò Văn Bôn, gần 80 tuổi, được con trai dắt đến làm thủ tục cấp lại thẻ căn cước công dân do bị mất, vui vẻ chia sẻ: "Tôi già rồi, đi bộ xuống xã khó lắm. Nay cán bộ lên bản làm giấy tờ, bà con mừng lắm. Cán bộ hướng dẫn tận tình, còn đọc từng mục vì tôi không biết chữ".

Chị Giàng Thị Cở bế trên tay đứa bé mới sinh hơn tháng tuổi rụt rè nói: "Nhà tôi ở tận cuối bản, đi xuống xã xa lắm, phải đi bộ mất mấy tiếng đồng hồ mới tới đường lớn. May có cán bộ về tận bản nên tôi làm được giấy khai sinh cho con."

Nhiều năm trước, tình trạng trẻ không khai sinh đúng hạn, người dân thiếu giấy tờ tùy thân vẫn còn phổ biến. Nay, nhờ đội “cán bộ lưu động”, tỷ lệ đăng ký khai sinh đúng thời hạn đạt trên 98%.

Tại phường Mường Lay, sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính (thị xã Mường Lay và xã Sá Tổng, huyện Mường Chà cũ) địa bàn rộng, nhiều bản vùng cao nằm cách xa trung tâm phường khoảng 30km, giao thông đi lại vô cùng khó khăn. Thậm chí, một số bản phải di chuyển bằng thuyền dọc sông Đà ba đến bốn tiếng mới đến nơi. Chính vì vậy, nhu cầu được hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính ngay tại cơ sở trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Để người dân không phải vượt quãng đường dài xuống trung tâm phường giải quyết TTHC, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Mường Lay đã chủ động bố trí một cán bộ thường trực tại điểm tiếp nhận TTHC đặt tại trụ sở xã Sá Tổng cũ. Tại đây, phường đã sửa chữa, tận dụng lại cơ sở vật chất của bộ phận “một cửa” trước đây và trang bị đầy đủ máy tính, máy in, máy photocopy để phục vụ người dân. Việc duy trì điểm tiếp nhận này giúp người dân trên địa bàn xã Sá Tổng cũ, nhất là các bản vùng cao thuận tiện hơn khi làm các hồ sơ, giấy tờ…

Chia sẻ về nhiệm vụ hỗ trợ bà con tại cơ sở, ông Trần Mạnh Hà, Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Mường Lay cho biết: Cán bộ được phân công tại điểm Sá Tổng cũ có trách nhiệm tiếp nhận và hướng dẫn bà con thực hiện các thủ tục điện tử theo quy định của Cổng dịch vụ công quốc gia. Bà con đến nộp hồ sơ sẽ được cán bộ hỗ trợ kê khai, gửi hồ sơ trực tuyến và theo dõi kết quả. Hằng tuần, cán bộ sẽ về trung tâm phường để nhận kết quả giải quyết và trả lại cho người dân. Theo đó, ngoại trừ các thủ tục bắt buộc phải thực hiện trực tiếp tại trung tâm như: Chứng thực bản sao hoặc chứng thực chữ ký trong một số giao dịch liên quan đến con dấu, hầu hết các thủ tục liên quan đến khai sinh, khai tử, đăng ký kết hôn, đăng ký kinh doanh, hồ sơ chính sách trẻ em, người già hay cài đặt VNeID… đều có thể tiếp nhận và hỗ trợ ngay tại điểm tiếp nhận tại xã Sá Tổng cũ.

Không chờ người dân đến làm thủ tục hành chính, lực lượng cán bộ của phường còn chủ động “đi từng bản” để tuyên truyền và giải quyết thủ tục ngay tại cơ sở. Khi mô hình chính quyền hai cấp vận hành, phường Mường Lay đã phối hợp các phòng ban, lực lượng công an và các đơn vị viễn thông tổ chức các đợt xuống 13 bản vùng cao vừa hướng dẫn cài đặt, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, vừa tiếp nhận hồ sơ cho người dân ngay trong buổi làm việc.

“Người dân ở vùng cao có nhiều hoàn cảnh đặc thù, nhiều bản đường xa, đi lại khó khăn. Vì vậy, chúng tôi xác định phải chủ động đến tận bản để hỗ trợ. Bà con đủ điều kiện làm thủ tục nào, chúng tôi giải quyết luôn, tiếp nhận từ hồ sơ liên quan đến trẻ em, người già hay bảo hiểm, các dịch vụ cần thiết khác…” - anh Hà nhấn mạnh.

Rút ngắn khoảng cách hành chính

Ông Lê Đình Tuyên,Phó Giám đốc Sở Nội vụ Điện Biên cho biết: Sau khi các đơn vị hành chính sắp xếp lại và vận hành theo chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều xã, phường có địa bàn rộng hơn, khoảng cách từ các bản vùng sâu, vùng xa đến trung tâm hành chính có nơi trên 50km. Điều này khiến người dân, nhất là người già, người khuyết tật, hộ khó khăn… gặp nhiều trở ngại khi đi lại và tiếp cận dịch vụ công. Từ thực tế đó, chính quyền cơ sở đã triển khai xuống cơ sở, đưa dịch vụ hành chính đến gần hơn với người dân.

Dù còn nhiều khó khăn, song qua hơn 5 tháng thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, cán bộ nhiều xã, phường được phân công trực tiếp về bản, vào tận từng hộ dân để hướng dẫn kê khai, tiếp nhận hồ sơ và giải thích quy trình thủ tục ngay tại chỗ. Nhờ vậy, người dân không còn phải di chuyển quãng đường xa, giảm chi phí, rút ngắn thời gian xử lý và được tiếp cận dịch vụ công một cách thuận lợi hơn. Các thủ tục liên quan đến an sinh xã hội, bảo trợ trẻ em, chế độ người cao tuổi, hồ sơ người khuyết tật… đều được giải quyết minh bạch, đúng quy định, không phát sinh chi phí ngoài lệ phí theo luật định.

Dịch vụ công không chỉ đơn thuần là thủ tục. Ở Điện Biên hoạt động hỗ trợ thủ tục hành chính tại cơ sở của các xã, phường đã góp phần quan trọng trong việc thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ công giữa các khu vực, đồng thời nâng cao chỉ số cải cách hành chính; từ đó góp phần quan trọng vào việc xây dựng hình ảnh chính quyền gần dân, vì dân. Đó là cách chính quyền thể hiện trách nhiệm, là cây cầu nối niềm tin giữa Nhà nước và nhân dân.