Bình Định đón nhận Bằng di sản văn hóa phi vật thể quốc gia “Lễ hội cầu ngư vạn đầm Xương Lý”

Lễ hội Cầu ngư Vạn dầm Xương Lý gắn liền với đời sống tinh thần và tín ngưỡng của cư dân vùng biển Nhơn Lý, phản ánh truyền thống tôn thờ cá Ông - vị thần hộ mệnh của ngư dân. Lễ hội không chỉ mang ý nghĩa cầu mong mưa thuận gió hòa, tôm cá đẩy thuyền, mà còn thể hiện tinh thần đoàn kết, gắn kết cộng đồng qua nhiều thế hệ.

Với bề dày lịch sử hơn 200 năm, Lễ hội này đã chứng kiến và đồng hành cùng những thăng trầm của vùng đất, từ những ngày đầu hình thành Trường Lăng vào năm 1815, đến khi chính thức được tổ chức tại vũng Nồm, đầm Hưng Lương vào năm 1839. Trải qua nhiều lần trùng tu, tái thiết, đặc biệt là sau năm 2014, Lễ hội cầu ngư Vạn đầm Xương Lý ngày càng được phục dựng đầy đủ và trở thành nét đẹp văn hóa đặc trưng của Bình Định.

Với những giá trị văn hóa đặc sắc, "Lễ hội Cầu ngư Vạn đầm Xương Lý" đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi danh vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể quốc gia tại Quyết định số 3994/QĐ-BVHTTDL ngày 10/12/2024. Đây là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia thứ sáu của tỉnh Bình Định được vinh danh, là kế. tiếp của di sản: Võ cổ truyền Bình Định, Hát bội Bình Định, Nghệ thuật Bài chòi Bình Định, Lễ hội Chùa Bà - Cảng thị Nước Mặn, Nghề chẩm Nón ngựa Phú Gia.

Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Nguyễn Tự Công Hoàng, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Định cho biết, Lễ hội cầu ngư Vạn Đầm Xương Lý được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia không chỉ là niềm tự hào của người dân địa phương mà còn là minh chứng cho sự giàu có, đa dạng của kho tàng văn hóa dân tộc. Đây còn là cột mốc quan trọng mở ra những cơ hội mới để di sản này tiếp tục được gìn giữ, phát huy và lan tỏa mạnh mẽ hơn nữa.

Đồng thời đồng chí Nguyễn Tự Công Hoàng đề nghị UBND thành phố Quy Nhơn cần xây dựng kế hoạch bảo tồn và phát huy giá trị di sản cụ thể, chi tiết, đồng thời, cần rà soát, thực hiện việc quy hoạch tổng thể, quy hoạch chi tiết khu vực Lăng Ông Nam hải Vạn đầm Xương Lý; tiếp tục nghiên cứu, tư liệu hóa Lễ hội, tổ chức các hoạt động giáo dục, truyền dạy để các thế hệ sau hiểu rõ và tiếp nối di sản.

Khuyến khích cộng đồng địa phương tích cực tham gia vào việc thực hành, gìn giữ nghi lễ truyền thống; Tăng cường kết nối lễ hội với du lịch, xây dựng các sản phẩm du lịch văn hóa hấp dẫn, giới thiệu rộng rãi nét đẹp của Lễ hội đến với du khách trong và ngoài nước. Qua đó, không chỉ bảo tồn di sản mà còn góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Ông Nguyễn Kim Chức - nghệ nhân trong thực hành, truyền dạy nghi thức tín ngưỡng Lễ hội truyền thống của Vạn đầm Xương Lý, bày tỏ xúc động và tự hào khi lễ hội cầu ngư của quê hương Nhơn Lý được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, đồng thời mong muốn chính quyền địa phương các cấp tiếp tục quan tâm, ban hành các kế hoạch bảo vệ, bảo tồn và phát huy giá trị với các chính sách phù hợp để khuyến khích nghệ nhân, thúc đẩy việc bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội truyền thống này, xứng tầm với một Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Với việc được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia,  lễ hội cầu ngư vạn đầm Xương Lý sẽ tiếp tục được bảo tồn và phát huy, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa đặc trưng của miền biển Bình Định, đồng thời mang lại những trải nghiệm phong phú cho du khách trong và ngoài nước.