Ca sĩ kiêm diễn viên và chuyên gia sắc đẹp người Mỹ Selena Gomez tiết lộ cô mắc bệnh lupus vào năm 2015. Kể từ đó, Selena tiếp tục chia sẻ thông tin chi tiết về căn bệnh này đã ảnh hưởng đến cuộc sống của cô như thế nào, bao gồm cả một bài đăng trên Instagram năm 2017 khi cô tiết lộ mình phải ghép thận sau khi bệnh lupus làm thận của cô bị tổn thương.
Vậy, lupus là gì?
Lupus là một trong những căn bệnh nghiêm trọng. Khi bạn bị lupus, hệ thống miễn dịch của bạn – có nhiệm vụ bảo vệ bạn khỏi bị nhiễm trùng – sẽ tạo ra các kháng thể tấn công các mô và cơ quan của bạn, chẳng hạn như thận, não, tim và khớp. Điều này có thể gây ra bệnh tim mạch, đột quỵ và bệnh thận.
Có bốn loại bệnh lupus chính, nhưng bệnh lupus ban đỏ hệ thống (SLE) là loại phổ biến nhất.
Các triệu chứng của bệnh lupus là gì?
Dấu hiệu đặc biệt nhất của bệnh lupus là phát ban trên mặt trông giống như cánh bướm, lan ra cả hai má. Phó giáo sư Alberta Hoi - người đứng đầu Phòng khám Lupus Monash của Úc - giải thích rằng bệnh lupus ảnh hưởng đến con người theo những cách khác nhau: "Nó thường gây đau khớp do viêm và phát ban trên da và có khả năng gây viêm các cơ quan nội tạng".
Tổn thương thận là một vấn đề phổ biến do bệnh lupus gây ra. Phó giáo sư về bệnh thấp khớp của Đại học Sydney Sean O'Neill cho biết bệnh lupus có thể gây ra tổn thương theo thời gian. Phó giáo sư O'Neill nói: "Khoảng 1/3 số người mắc bệnh lupus sẽ gặp các vấn đề về thận".
Nguyên nhân gây ra bệnh lupus là gì?
Mặc dù không có một nguyên nhân duy nhất nhưng PGS Hoi cho biết một số yếu tố có thể góp phần gây ra căn bệnh này. Cô nói: "Hầu hết nguyên nhân đều chưa được xác định nhưng có những yếu tố được cho là quan trọng, chẳng hạn như tia UV, virus và estrogen".
"Khuynh hướng di truyền cũng đóng một vai trò quan trọng" - Phó giáo sư Alberta Hoi nói tiếp - "Một điều chắc chắn là phụ nữ có nhiều khả năng mắc bệnh lupus hơn. Khoảng 90% người mắc bệnh lupus là phụ nữ, nhiều người mắc bệnh ở độ tuổi từ 15 đến 40".
Vì điều này, nghiên cứu đã nghiên cứu sâu hơn về ảnh hưởng của estrogen. Phó giáo sư O'Neill cho biết những thứ như "thuốc tránh thai đường uống, liệu pháp thay thế hormone, mang thai hay đơn giản là phụ nữ đều có thể ảnh hưởng hoặc làm bùng phát căn bệnh này".
Lupus được chẩn đoán như thế nào?
Lupus khó chẩn đoán vì các triệu chứng rất đa dạng, có thể đến rồi đi và có thể giống các bệnh khác. PGS Hoi cho biết chẩn đoán bắt đầu bằng việc xác định các triệu chứng. Cô nói: "Các triệu chứng phổ biến nhất của bệnh lupus là mệt mỏi, đau khớp và phát ban trên da".
Hoi nói quá trình chẩn đoán thông qua các xét nghiệm lâm sàng vì những triệu chứng này có thể xảy ra ở nhiều tình trạng khác.
Trong khi đó, Phó giáo sư O'Neill cho biết không có một xét nghiệm đơn giản nào để phát hiện bệnh lupus. Ông giải thích: "Mọi người có thể có các triệu chứng trong nhiều năm trước khi họ tìm ra điều gì đang xảy ra, hoặc một người khỏe mạnh có thể có kết quả xét nghiệm máu dương tính với ANA, sau đó sợ rằng họ mắc bệnh lupus trong khi thực tế họ thực sự ổn".
ANA (kháng thể kháng nhân) là xét nghiệm máu dùng để sàng lọc bệnh lupus và kết quả dương tính chỉ là bước khởi đầu của chẩn đoán. Phó Giáo sư O'Neill cho biết: "Trong khi những người mắc bệnh lupus cho kết quả dương tính thì nhiều người khỏe mạnh cũng có thể có kết quả dương tính".
"Sau khi xét nghiệm ANA dương tính, sẽ có nhiều xét nghiệm máu cụ thể hơn cần thực hiện" - ông nói thêm.
Lupus được điều trị như thế nào?
Việc điều trị tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng và triệu chứng, PGS Hoi cho biết. Cô nói: "Phạm vi bệnh rất rộng, vì một số người có các triệu chứng tương đối nhẹ, trong khi những người khác cần dùng thuốc hàng ngày và học cách sống chung với căn bệnh này hàng ngày".
Phó giáo sư O'Neill cho biết, không có cách chữa trị rõ ràng, bệnh lupus thường được kiểm soát bằng thuốc. Ông nói: "Nếu bạn đang ở giai đoạn nhẹ của bệnh lupus, chúng tôi sẽ sử dụng các loại thuốc mà bạn có thể dùng trong nhiều năm để cải thiện các triệu chứng".
Thay đổi lối sống cũng có thể kiểm soát các triệu chứng. Phó Giáo sư O'Neill cho biết: "Việc tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và nhiễm trùng có thể gây bùng phát bệnh, vì vậy việc tránh ánh nắng mặt trời và tiêm phòng thường xuyên là thực sự quan trọng".
PGS Hoi nói với cách điều trị và quản lý thích hợp, những người mắc bệnh lupus sẽ có cuộc sống trọn vẹn. Cô cho biết: "Chìa khóa nằm ở việc chẩn đoán chính xác, theo dõi thường xuyên, tìm hiểu về các triệu chứng và kỹ thuật, khả năng tự quản lý".
Bạn không thể gửi bình luận liên tục.
Xin hãy đợi 60 giây nữa.