Gia tăng thiết bị dùng pin, kéo theo áp lực rác thải môi trường

Viên pin tiểu vốn quen thuộc trong nhiều gia đình, sau mỗi lần sử dụng, không ít người vẫn băn khoăn cách xử lý đúng. Anh Dương cho biết gia đình thường thu gom pin cũ vào hộp riêng rồi mang đến điểm đổi pin, tuy nhiên thực tế vẫn còn nhiều người tiện tay bỏ vào thùng rác sinh hoạt. Theo thông tin được nêu, một viên pin nhỏ nếu bị vứt xuống đất có thể gây ô nhiễm khoảng 1 mét khối đất và 500 lít nước trong vòng 50 năm, ảnh hưởng gián tiếp đến sức khỏe con người.

Trong bối cảnh đời sống ngày càng tiện nghi, số lượng thiết bị sử dụng pin cũng gia tăng nhanh chóng. Trước đây, các thiết bị dùng pin trong gia đình chỉ đếm trên đầu ngón tay như điều khiển tivi, điều hòa hay đồng hồ, thì nay pin xuất hiện ở hầu hết các thiết bị sinh hoạt hằng ngày.

Tại một căn hộ gia đình, bà Đỗ Lệ Dung (phường Nghĩa Đô, Hà Nội) cho biết trước đây số thiết bị dùng pin còn ít, nhưng hiện nay để phục vụ cuộc sống tiện lợi hơn, gia đình đã bổ sung nhiều thiết bị điện tử. Hầu như mọi sinh hoạt đều có liên quan đến pin, từ cửa từ, thiết bị chăm sóc sức khỏe như máy đo huyết áp, điều khiển, đồng hồ cho đến đồ chơi trẻ em. Gia đình thường thu gom pin đã hết vào hộp riêng và mang xuống khu vực chung cư để xử lý, tuy nhiên nếu không có điểm thu gom thì việc phân loại gặp nhiều khó khăn, đôi khi vẫn bị bỏ lẫn vào rác sinh hoạt.

Theo bà Dung, trung bình mỗi năm gia đình có thể thải ra khoảng 100 viên pin do số lượng thiết bị sử dụng nhiều, mỗi điều khiển thường dùng 1–2 viên pin và trong nhà có hơn 10 thiết bị điều khiển. Đặc biệt vào mùa hè nắng nóng, tần suất sử dụng và thay pin còn tăng cao.

Tại các cửa hàng kinh doanh, chị Nguyễn Ngọc Anh (phường Nghĩa Đô, Hà Nội) cho biết thời tiết nắng nóng khiến nhu cầu sử dụng pin tăng, cửa hàng thường xuyên nhập hàng để phục vụ khách, trong đó pin tiểu loại 2A và 3A là mặt hàng bán chạy.

Theo ước tính của các tổ chức môi trường, mỗi năm Việt Nam thải ra hàng trăm triệu viên pin. Đây là hệ quả của cuộc sống hiện đại, tiện nghi, song cũng đặt ra áp lực lớn đối với công tác thu gom và xử lý rác thải pin, vốn tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với môi trường.

Theo ông Đỗ Thanh Bái, Hội Hóa học Việt Nam, hầu hết các loại pin đều có điểm chung là chứa nhiều kim loại độc hại như lithium, cadmium, cobalt, nickel. Khi pin thải không được xử lý đúng cách, các thành phần hóa học này có thể gây ô nhiễm đất, nước và không khí. Ông nhấn mạnh nguy cơ ô nhiễm môi trường từ pin thải lớn hơn nhiều so với nguy cơ cháy nổ.

Ông cho biết hiện nay người dân chưa có thói quen phân loại rác, pin thải thường bị bỏ chung với rác sinh hoạt. Khi các chất hóa học rò rỉ, không chỉ gây khó khăn cho tái chế mà còn khiến chất ô nhiễm lan sang các loại rác khác. Nếu đưa ra bãi chôn lấp, các chất này tiếp tục gây ô nhiễm đất và nước.

Do đó, đối với chất thải nguy hại như pin, cần có khu vực thu gom và chôn lấp riêng. Về phía các hộ gia đình, tốt nhất nên thu gom pin đã qua sử dụng và chứa vào hộp riêng để chờ xử lý đúng cách.