Giáo dục, thơ ca và báo chí gắn kết tình hữu nghị Việt Nam - Cuba

Tập phim có tựa đề Những nhịp cầu văn hóa và giáo dục khám phá mối quan hệ hữu nghị đặc biệt giữa Việt Nam và Cuba thông qua những lát cắt lịch sử, ký ức cá nhân và các lĩnh vực hợp tác bền chặt như giáo dục, văn hóa, báo chí. Những câu chuyện được kể không chỉ phản ánh chiều sâu của quan hệ song phương, mà còn cho thấy sự tiếp nối tự nhiên giữa các thế hệ hai nước.

Mở đầu tập phim, ekip thực hiện trở lại với hành trình kết nối hòn đảo lớn nhất vùng Antilles với Việt Nam, lần giở những ký ức chung đã được vun đắp qua nhiều thập niên. Lời dẫn nhắc lại nhận định của nhà thơ, nhà hoạt động chính trị Tố Hữu về tình đoàn kết chiến đấu và hữu nghị Việt Nam - Cuba như một giá trị bền vững theo thời gian.

Trong cuộc trao đổi với nhà báo Adianez Salles, Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền Cộng hòa Cuba tại Việt Nam Rogelio Polanco Fuentes nhấn mạnh vai trò của thi ca và văn học trong việc gắn kết hai dân tộc. Đại sứ nhắc lại chuyến thăm Cuba năm 1962 của nhà thơ Tố Hữu và bài thơ Từ Cuba. Đây là một tác phẩm đã góp phần giúp nhân dân Việt Nam hiểu hơn về đất nước và cuộc cách mạng Cuba qua ngôn ngữ thi ca. Theo ông, những sáng tác ấy không chỉ mang giá trị nghệ thuật mà còn trở thành cầu nối tinh thần giữa hai quốc gia trong những năm tháng lịch sử nhiều biến động.

Từ câu chuyện văn học, bộ phim đưa khán giả đến Trường Tiểu học Việt Nam - Cuba tại Hà Nội, một địa điểm mang ý nghĩa biểu tượng rõ nét. Ngôi trường không chỉ là nơi học tập của các thế hệ học sinh Việt Nam, mà còn là không gian lưu giữ tình cảm hữu nghị giữa hai nước. Đại sứ Cuba chia sẻ rằng mỗi lần đến thăm trường là một trải nghiệm đặc biệt, bởi hình ảnh các em nhỏ với nụ cười hồn nhiên cho thấy những giá trị xã hội và nhân văn đang được gìn giữ và tiếp nối.

Với nhiều người Cuba, ngôi trường này còn tạo nên sự liên tưởng tới những cơ sở giáo dục tại Havana mang tên các nhân vật Việt Nam, trong đó có Trường Võ Thị Thắng - một biểu tượng về tinh thần đấu tranh cách mạng của chiến sĩ Cộng sản Việt Nam. Câu chuyện về Võ Thị Thắng cùng "nụ cười chiến thắng" được Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes nhắc lại như một minh chứng cho sự trân trọng mà Cuba dành cho Việt Nam và những con người đã đi vào lịch sử chung của hai dân tộc.

Ở nửa sau tập phim, mạch kể chuyển sang những ký ức cá nhân của những người Việt Nam từng học tập, làm việc và gắn bó với Cuba. Nhà thơ Nguyễn Văn Thọ chia sẻ về những năm tháng học tập tại Havana từ cuối thập niên 1960, tình yêu dành cho đất nước, con người Cuba và mối duyên đưa ông gặp người bạn đời của mình ngay trên hòn đảo này. Với ông, Cuba không chỉ là nơi học tập mà còn là một phần quan trọng của cuộc đời.

Những hồi ức ấy tiếp tục được mở rộng qua chia sẻ của bà Phương Song Liên, Chủ tịch Hội Cựu sinh viên Việt Nam tại Cuba, về sự ủng hộ mạnh mẽ của Cuba đối với Việt Nam trong những năm chiến tranh, cũng như tình cảm chân thành của người dân và thầy cô Cuba dành cho các lưu học sinh Việt Nam.

Góc nhìn báo chí được khắc họa qua lời kể của nhà báo Lương Mai Phương (Thông tấn xã Việt Nam) và nhà báo Alberto Salazar (Prensa Latina). Cả hai đều cho rằng sự gần gũi, thấu hiểu và tôn trọng lẫn nhau đã tạo nền tảng vững chắc cho hợp tác báo chí giữa Việt Nam và Cuba, từ đưa tin quốc tế đến đào tạo và chia sẻ kinh nghiệm nghề nghiệp.

Có thể thấy, mỗi người từng đặt chân đến Cuba hay Việt Nam đều mang theo mình những ký ức và tình cảm sâu sắc. Những câu chuyện đời thường ấy đã và đang góp phần bồi đắp mối quan hệ hữu nghị Việt Nam - Cuba, không chỉ trong quá khứ mà còn hướng tới tương lai.