Giữ di sản kiến trúc cổ trong quy hoạch Hà Nội tầm nhìn 100 năm

TP Hà Nội đang triển khai lấy ý kiến nhân dân đối với quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Quy hoạch cho thấy một cách tiếp cận mới: không đánh đổi di sản để phát triển, mà đưa di sản trở thành nền tảng cho phát triển bền vững.

350ha Hoàng thành Thăng Long sẽ được bảo tồn nghiêm ngặt. Quy hoạch không cho phép các công trình cao tầng hoặc thiết kế phá vỡ tầm nhìn, nhằm đảm bảo tính toàn vẹn thị giác của di sản. Song song với bảo tồn toàn bộ vòng ranh giới lịch sử, bản quy hoạch còn đề xuất chuyển hóa khu vực này thành trung tâm văn hóa, giáo dục, du lịch quy mô quốc gia.

Một nội dung gây chú ý là định hướng tái thiết phố cổ, phố cũ. Phần lõi di sản của đô thị này sẽ tiếp tục được giữ nguyên cấu trúc không gian, mạng lưới phố, hoạt động thương mại truyền thống. Cách tiếp cận này cho thấy "giữ hồn đô thị" không phải là giữ nguyên hiện trạng xuống cấp, mà nâng niu những giá trị không thể thay thế: ký ức, bản sắc, nhịp sống đặc trưng của Hà Nội.

Bảo vệ hoàng thành, tái thiết phố cổ phố cũ, chỉ là 2 trong nhiều nội dung để giữ bản sắc ngàn năm trong tầm nhìn trăm năm. Bản thuyết minh quy hoạch đang lấy ý kiến nhân dân đã xác định mục tiêu xuyên suốt: xây dựng một đô thị "văn hiến, văn minh, hiện đại, thông minh và giàu bản sắc".

TS. Kiến trúc sư Phan Đăng Sơn (Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam) cho biết: "Văn hiến là cốt lõi của văn hóa, đối với Hà Nội là địa phương xứng đáng nhất để dùng từ văn hiến. Văn hiến thể hiện nền tảng nghìn năm của Hà Nội về văn hóa, về các truyền thống cốt lõi để phát triển".

Rõ ràng bảo tồn lõi di sản đô thị không chỉ là giữ lại công trình, di tích hay vài dãy nhà cũ, mà là giữ gìn bản sắc văn hóa của Thủ đô trong tầm nhìn trăm năm.