GS.TS Huỳnh Văn Sơn: Xây dựng trường học hạnh phúc, thầy cô cần nhạy cảm, tinh tế

Tại buổi Tọa đàm "Xây dựng Trường học hạnh phúc trong bối cảnh mới", GS.TS Huỳnh Văn Sơn - Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh - đã dẫn dắt nhiều câu chuyện thực tế trong suốt hành trình hàng chục năm làm công tác giáo dục, và là một chuyên gia uy tín trong lĩnh vực Tâm lý học, là khách mời của rất nhiều chương trình tư vấn trên truyền hình.

Ông không né tránh khi chia sẻ những câu chuyện từng ám ảnh mình khi tận mắt chứng kiến những sai sót về mặt nghề nghiệp của giáo viên khi chăm sóc trẻ mầm non. Để từ đó nhấn mạnh rằng làm thế nào nuôi dưỡng tâm hồn, cho trẻ cảm nhận được hạnh phúc tại nơi các em được gia đình gửi gắm, tin tưởng đó là điều hết sức quan trọng. Niềm hạnh phúc mỗi ngày tới trường từ bậc học mầm non với những bữa ăn trọn, vẹn, những giấc ngủ ấm áp ấy như những điểm tựa hạnh phúc cho sự phát triển tự tin sau này của mỗi đứa trẻ.

"Khi trải qua các vị trí công tác khác nhau, khi tham gia nói chuyện ở nhiều nơi, được gặp gỡ nhiều học sinh, tôi cảm nhận những gì mình đang nghiên cứu về lý thuyết dù chuyên sâu đến mấy sẽ khô cứng nếu như không biết nở nụ cười cùng trẻ, không biết nắm tay các em, cùng hát những bài đồng dao, đọc những bài thơ hay tận hưởng niềm hạnh phúc khi được cầm bức tranh do chính các em vẽ tặng" - GS.TS Huỳnh Văn Sơn chia sẻ. 

Ông kể lại một câu chuyện đã có sức tác động mạnh mẽ tới mình, khi tình cờ trò chuyện với một thanh niên mà rất nhiều năm về trước từng là học trò tham dự hội thi vẽ tranh do ông chấm giải. Từ lời động viên với cậu bé có bức vẽ khá đặc biệt năm đó, người có hoàn cảnh gia đình không may mắn, GS.TS Huỳnh Văn Sơn cho biết, ông cảm nhận sâu sắc rằng, khi nắm tay ủng hộ người khác, trao cho họ cơ hội cũng là trao cho họ niềm tin vào cuộc sống để họ vững vàng hơn trên hành trình đi tìm hạnh phúc cho chính mình dù rằng khởi đầu có cô độc, có thiếu thốn.

Những câu chuyện thực tế khác được GS.TS Huỳnh Văn Sơn kể lại trong Tọa đàm cũng có sức tác động lớn đến các khách mời có mặt bởi chạm tới một vấn đề rất quen thuộc đó là việc khen thưởng, động viên xứng đáng cho những nỗ lực. 

Từ câu chuyện thuở cắp sách tới trường, khi chứng kiến người bạn của mình không được nhận phần thưởng dù đạt đủ điểm, GS.TS Huỳnh Văn Sơn cho biết đã luôn tìm kiếm những giải pháp hiệu quả để các học sinh, sinh viên được ghi nhận xứng đáng đối với thành quả lao động. Có lần ông đã "phá lệ" trao thêm giải bên ngoài hệ thống giải chính cho một tập thể. Trong số các thành viên của tập thể đó, có những người sau này đã đạt được thành công đáng kể trên con đường học tập, nghiên cứu. Ông cho rằng, cách thể hiện sự yêu thương rất quan trọng để học trò cảm nhận được trọn vẹn tấm lòng, sư quan tâm của thầy cô giáo. 

Các bộ tiêu chí, lý thuyết trong việc xây dựng trường học hạnh phúc theo GS.TS Huỳnh Văn Sơn đóng vai trò như sự gợi mở, là sự học hỏi một cách có trách nhiệm từ quốc tế, từ thực tiễn giáo dục, gắn với trải nghiệm của cả thầy và trò. Một điều quan trọng cần được chú ý đó là sự nhạy cảm, tinh tế của thầy cô, và sự quyết tâm đưa ra giải pháp cho từng trường hợp cụ thể. 

Đóng góp thêm vào buổi Tọa đàm xây dựng Trường học hạnh phúc là nhiều ý kiến từ các góc độ tiếp cận khác nhau của các nhà giáo dục, chuyên gia tâm lý với mong muốn chung tay kiến tạo học đường mà "mỗi ngày đến trường là một ngày vui" không phải là khẩu hiệu mà là thực tế sinh động. Nơi học sinh là trung tâm nhưng hạnh phúc của thầy cô, của những bộ phận khác nhau trong ngành giáo dục cũng được coi trọng một cách đầy đủ. 

Một cuộc khảo sát nhanh tại sự kiện tọa đàm đặt ra yêu cầu cho các khách mời có mặt chọn một từ để mô tả về trường học hạnh phúc. Có rất nhiều từ được nêu ra như Vui vẻ, An toàn, Tôn trọng, Bình đẳng... Trong đó từ Yêu thương được lựa chọn nhiều nhất. 

PGS.TS Nguyễn Thị Xuân Yến - Nguyên Phó trưởng khoa Giáo dục Tiểu học, Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh - cho rằng, sự yêu thương của thầy cô giáo dành cho học sinh không chỉ cần khi các em vui, các em hạnh phúc, khi các em đạt được những kết quả đáng biểu dương mà cả khi học sinh đó khác biệt. Khi ấy sự tôn trọng, thấu cảm, yêu thương rất quan trọng, giúp các em không bị mất kết nối, nhất là trong thời đại số. Sự yêu thương theo cô Xuân Yến càng có giá trị sâu sắc với cấp Mần non, Tiểu học - những ngôi trường đầu tiên, nơi mà cảm xúc, sự yêu thương của thầy cô góp phần quan trọng trong việc chuyển hóa thành sự tự tin cho chính các em. 

Bà Cao Thị Thiên Phúc - Trưởng phòng Học sinh, Sinh viên, Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh - có mặt tại sự kiện đánh giá cao những nỗ lực của tập thể các thầy cô trong việc thực hiện một công trình ý nghĩa như sách chuyên khảo về Trường học hạnh phúc đồng thời cùng tham gia đóng góp ý kiến cho Sở để hoàn thiện bộ tiêu chí rút gọn xây dựng Trường học hạnh phúc trong các cơ sở giáo dục tại TP Hồ Chí Minh. Trước đó, Sở đã thực hiện hai Hội thảo chuyên đề về nội dung này và đã tiếp thu nhiều ý kiến từ các chuyên gia, nhà quản lý giáo dục để Trường học hạnh phúc được thực hiện thực chất, không hình thức, không chạy theo thành tích; lấy học sinh làm trung tâm, phát huy vai trò của đội ngũ nhà giáo, sự đồng hành của cha mẹ học sinh và toàn xã hội, để mỗi ngày đến trường thực sự là một ngày vui và đặc biệt quan tâm đến những tác động của môi trường số đối với việc học sinh.