Hà Nội khẩn trương lập Tổ công tác phát triển mạng lưới metro gần 1.000km

Hà Nội đang khẩn trương triển khai các nhiệm vụ trọng điểm liên quan phát triển hệ thống đường sắt đô thị, trong đó yêu cầu Sở Xây dựng sớm thành lập Tổ công tác triển khai đường sắt đô thị giai đoạn 2026-2030 và hoàn thiện báo cáo tiến độ đầu tư mạng lưới trước ngày 19/5.

Theo chỉ đạo của Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng, Sở Xây dựng phải khẩn trương thực hiện các nhiệm vụ được giao tại Thông báo số 357/TB-VP ngày 1/5/2026 và Văn bản số 7813/VP-ĐT ngày 29/4/2026 của Văn phòng UBND thành phố Hà Nội.

Cụ thể, Sở Xây dựng được giao tham mưu UBND thành phố ban hành quyết định thành lập Tổ công tác nghiên cứu, tổ chức triển khai hệ thống đường sắt đô thị Thủ đô giai đoạn 2026-2030. Đồng thời, đơn vị này cần hoàn thiện báo cáo để UBND thành phố xin ý kiến Thủ tướng Chính phủ về tiến độ đầu tư, xây dựng mạng lưới đường sắt đô thị.

Theo yêu cầu, báo cáo phải gắn với quy hoạch và định hướng phát triển công nghiệp đường sắt, đồng thời đề xuất cơ chế huy động nguồn lực từ doanh nghiệp trong và ngoài nước tham gia đầu tư các tuyến đường sắt đô thị.

Theo định hướng mới, Hà Nội sẽ phát triển mạng lưới đường sắt đô thị quy mô lớn với 18 tuyến, tổng chiều dài gần 1.000km, tổng vốn đầu tư ước tính hơn 100 tỷ USD.

Quy hoạch mạng lưới đường sắt đô thị của Thủ đô đã nhiều lần được điều chỉnh theo nhu cầu phát triển đô thị. Năm 2016, theo Quyết định 519/QĐ-TTg, hệ thống gồm 10 tuyến với tổng chiều dài gần 398km và 3 tuyến monorail dài khoảng 44km. Đến Quy hoạch chung Thủ đô điều chỉnh năm 2024 theo Quyết định 1668/QĐ-TTg, quy mô được mở rộng lên 14 tuyến với tổng chiều dài 616,9km.

Trong định hướng mới, mạng lưới tiếp tục mở rộng lên 18 tuyến, đóng vai trò “xương sống” của giao thông công cộng, hỗ trợ mô hình đô thị “đa cực - đa trung tâm” và phát triển theo định hướng TOD.

Theo phân kỳ đầu tư, giai đoạn 2026-2035 dự kiến hoàn thành khoảng 10 tuyến hoặc đoạn tuyến với tổng chiều dài khoảng 500km, ưu tiên các dự án trọng điểm như tuyến số 1 Nội Bài - Ngọc Hồi và tuyến số 6.

Giai đoạn 2036-2045 sẽ hoàn thành thêm 7 tuyến hoặc đoạn tuyến với chiều dài khoảng 383km. Giai đoạn 2046-2065 hoàn thiện 3 tuyến còn lại với chiều dài khoảng 96km.

Tổng mức đầu tư toàn mạng lưới được đánh giá rất lớn, dao động từ 109,7 đến 137 tỷ USD tùy phương án xây dựng. Riêng giai đoạn 2026-2035 cần khoảng 60-70 tỷ USD, trong khi vẫn thiếu từ 18-27,6 tỷ USD, đặt ra yêu cầu cấp thiết về huy động nguồn lực.

Để đáp ứng nhu cầu vốn, Hà Nội dự kiến đa dạng hóa nguồn đầu tư, trong đó ngân sách thành phố giữ vai trò chủ đạo, kết hợp hỗ trợ từ Trung ương, vốn ODA, phát hành trái phiếu, đặc biệt là trái phiếu xanh, cùng các hình thức hợp tác công tư (PPP).