Hà Nội quy hoạch 9 khu vực phát triển đại học, ưu tiên dùng chung hạ tầng

Chiều 24/9, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì cuộc họp nghe báo cáo rà soát tổng thể nhu cầu phát triển của các trường đại học trên địa bàn. Tham dự có Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Đoàn Trung Kiên, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Việt Dũng cùng đại diện các đơn vị, trường đại học.

Bố trí đất phải gắn với nguồn lực và tiến độ đầu tư

Phát biểu tại cuộc họp, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định Hà Nội ủng hộ, tạo điều kiện để các trường mở rộng không gian phát triển. Đây còn là đầu tư cho nguồn nhân lực chất lượng cao, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của Thủ đô trong dài hạn.

"Đây là vấn đề lớn, phức tạp, liên quan trực tiếp đến quy hoạch, đất đai, hạ tầng, nguồn lực đầu tư và định hướng phát triển giáo dục đại học. Vì vậy, không thể chỉ xuất phát từ đề nghị sử dụng đất của từng trường để xem xét riêng lẻ, mà cần có cách tiếp cận tổng thể", Chủ tịch UBND thành phố nêu rõ.

Theo ông Vũ Đại Thắng, thành phố đã quy hoạch 9 khu vực phát triển đại học với tổng diện tích khoảng 2.800ha. Việc phát triển hệ thống cơ sở giáo dục đại học phải đặt trong tổng thể quy hoạch mới của Thủ đô, theo hướng đa cực, đa trung tâm.

Trong đó, Hòa Lạc có vị trí đặc biệt quan trọng với Đại học Quốc gia Hà Nội, Khu Công nghệ cao, các cơ sở nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ. Thành phố ủng hộ Đại học Quốc gia Hà Nội đẩy nhanh đầu tư, khai thác hiệu quả quỹ đất, hạ tầng đã được Nhà nước đầu tư, tăng cường kết nối để hình thành hệ sinh thái đại học - khoa học, công nghệ - đổi mới sáng tạo.

Tuy nhiên, Hòa Lạc không phải địa điểm duy nhất để giải quyết nhu cầu mở rộng của tất cả các trường. Việc bố trí phải căn cứ đặc thù chuyên môn, khả năng kết nối hạ tầng và hệ sinh thái của từng khu vực.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề nghị các trường xác định rõ nhu cầu về quy mô, không gian, nguồn lực và lộ trình đầu tư. Đề xuất đất đai phải gắn với đề án hoặc dự án cụ thể, có nguồn lực và tiến độ rõ ràng.

Thành phố ưu tiên xem xét, tháo gỡ cho những dự án phù hợp quy hoạch, có nhu cầu thực tế, phương án khả thi và khả năng triển khai sớm; tránh bố trí đất nhưng chậm đầu tư, chậm đưa vào sử dụng.

Báo cáo tại cuộc họp, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Trần Quang Tuyên cho biết, quy hoạch định hướng phân bố lại không gian đào tạo, từng bước khắc phục quá tải hạ tầng nội đô. Các trường có yếu tố lịch sử, được đầu tư đồng bộ được giữ lại làm cơ sở 1, tái cấu trúc công năng phục vụ đào tạo trình độ cao, nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Hoạt động đào tạo đại trà, cơ sở thực hành quy mô lớn và ký túc xá được định hướng chuyển ra ngoài đô thị trung tâm. Những trường có diện tích nhỏ hẹp, cơ sở vật chất không đáp ứng quy chuẩn và ít giá trị lịch sử được định hướng di dời toàn bộ ra các khu đô thị vành đai.

Đầu tư hạ tầng dùng chung, tránh phân tán nguồn lực

Phát biểu tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Đoàn Trung Kiên cho biết, nhiều cơ sở giáo dục đại học có nhu cầu mở rộng không gian đào tạo. Bộ cơ bản thống nhất với kiến nghị của các trường, mong muốn Hà Nội quan tâm hỗ trợ bố trí quỹ đất.

Trong kế hoạch đầu tư công trung hạn 2026-2030, Bộ sẽ quan tâm bố trí vốn cho một số dự án. Tuy nhiên, nguồn lực còn hạn chế trong khi nhu cầu toàn ngành rất lớn. Các trường cần xác định thứ tự ưu tiên, tập trung trước vào công trình trực tiếp phục vụ đào tạo, nghiên cứu và sinh hoạt của người học.

Thứ trưởng đề nghị nghiên cứu đầu tư tập trung các công trình dùng chung. Tại những cụm đại học như Hòa Lạc, các trường có thể cùng khai thác sân vận động, nhà thi đấu, hệ thống lưu trú và hạ tầng phục vụ đô thị.

Tại cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Việt Dũng cũng nhấn mạnh, các cụm trường gần nhau cần thống nhất sử dụng chung hạ tầng, tránh mỗi trường đầu tư một hệ thống riêng, gây phân tán nguồn lực xã hội và ngân sách.

Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề nghị nghiên cứu huy động nguồn lực xã hội, xem xét vai trò của tư nhân đối với những hạ tầng doanh nghiệp có khả năng đầu tư, quản trị hiệu quả; đồng thời yêu cầu Sở Xây dựng rà soát phương án bố trí các trường thành cụm có khả năng chia sẻ hạ tầng.

Kết luận cuộc họp, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, việc xây dựng cơ sở mới phải gắn với tổ chức lại cơ sở hiện hữu trong nội đô, góp phần giảm áp lực dân số, giao thông và hạ tầng trung tâm.

Thành phố ủng hộ mở rộng, di dời các trường nhưng không thể triển khai đồng loạt khi nguồn lực hạn chế. Cần chuyển từ tư duy mỗi trường đầu tư hạ tầng riêng sang dùng chung ký túc xá, khu thể thao, công trình dịch vụ để giảm chi phí, nâng hiệu quả sử dụng đất.

Ông Vũ Đại Thắng giao các cơ quan chuyên môn phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Tài chính và các trường rà soát tính khả thi về đất đai, nguồn vốn, lộ trình đầu tư, thống nhất phương án triển khai hiệu quả, tránh dàn trải, lãng phí.