Hát xoan Phú Thọ “níu chân” du khách bằng trải nghiệm độc đáo

Trong hành trình về với đất Tổ, bên cạnh hoạt động dâng hương tại Đền Hùng, nhiều du khách không khỏi thích thú khi được trực tiếp trải nghiệm Hát Xoan Phú Thọ, loại hình nghệ thuật dân gian độc đáo gắn liền với thời đại các Vua Hùng.

Tại các điểm trình diễn trong khuôn khổ Lễ hội Đền Hùng như đình Hùng Lô, miếu Lãi Lèn, đình An Thái (phường Vân Phú) và Khu Di tích Lịch sử Đền Hùng, các nghệ nhân đã chủ động giao lưu, giới thiệu và hướng dẫn du khách từng làn điệu xoan cổ. Chính sự cởi mở, gần gũi ấy đã tạo nên sức hút đặc biệt, khiến nhiều người hào hứng tham gia.

Hát xoan vốn là loại hình dân ca nghi lễ có từ thời các Vua Hùng, gắn liền với tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của người Việt. Trải qua hàng nghìn năm lịch sử, những câu hát mộc mạc, sâu lắng vẫn được gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ nghệ nhân. Trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm nay, hoạt động trải nghiệm hát xoan trở thành điểm nhấn đặc sắc, góp phần đưa di sản đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là du khách trẻ.

Trong không gian mang đậm dấu ấn truyền thống, du khách được lắng nghe những câu hát xoan mượt mà, sâu lắng, từ hát thờ trang nghiêm đến những điệu hát hội vui tươi, rộn ràng. Mỗi làn điệu không chỉ là âm nhạc mà còn chứa đựng câu chuyện về đời sống tinh thần, tín ngưỡng của người Việt xưa. Qua lời giới thiệu của nghệ nhân, du khách hiểu hơn về nguồn gốc, ý nghĩa và giá trị của di sản đã được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Điểm nhấn hấp dẫn nhất chính là phần trải nghiệm trực tiếp. Du khách được hướng dẫn cách cầm phách, giữ nhịp, tập hát những câu xoan đơn giản. Ban đầu còn e dè, nhưng chỉ sau ít phút, nhiều người đã mạnh dạn hòa giọng cùng nghệ nhân. Những tiếng cười xen lẫn tiếng hát tạo nên không khí vui tươi, ấm cúng, xóa nhòa khoảng cách giữa người biểu diễn và người thưởng thức.

Không ít du khách chia sẻ rằng, đây là lần đầu tiên họ được "chạm" vào một di sản văn hóa theo cách gần gũi đến vậy. Thay vì chỉ đứng xem, việc trực tiếp tham gia giúp họ cảm nhận rõ hơn cái hay, cái khó của hát xoan, từ cách lấy hơi, nhả chữ cho đến sự phối hợp nhịp nhàng giữa lời ca và phách gõ. Trải nghiệm này không chỉ mang lại niềm vui mà còn để lại ấn tượng sâu sắc.

Bà Nguyễn Thị Lương du khách đến từ Hưng Yên, chia sẻ: "Tôi từng nghe hát xoan qua tivi, nhưng khi được trực tiếp trải nghiệm mới thấy hết cái hay, cái khó của loại hình này. Các nghệ nhân rất nhiệt tình, hướng dẫn tận tay nên ai cũng có thể tham gia. Đây thực sự là một trải nghiệm đáng nhớ."

Hoạt động trải nghiệm hát xoan cũng thu hút nhiều du khách quốc tế. Dù khác biệt về ngôn ngữ, nhưng âm nhạc truyền thống cùng sự nhiệt tình của các nghệ nhân đã giúp họ dễ dàng hòa nhập. Nhiều du khách nước ngoài tỏ ra thích thú khi được thử sức với những câu hát xoan đầu tiên, ghi lại khoảnh khắc đáng nhớ trong hành trình khám phá văn hóa Việt Nam.

Theo các nghệ nhân, việc mở rộng hình thức trải nghiệm là hướng đi hiệu quả để bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Khi du khách được trực tiếp tham gia, họ sẽ hiểu và trân trọng hơn những giá trị văn hóa truyền thống. Đây cũng là cách để đưa hát xoan đến gần hơn với thế hệ trẻ, góp phần giữ gìn và lan tỏa di sản trong đời sống hiện đại.

Có thể thấy, hát xoan Phú Thọ không chỉ là một loại hình nghệ thuật cổ truyền mà còn đang trở thành sản phẩm du lịch đặc sắc của vùng đất Tổ. Sự kết hợp giữa bảo tồn và trải nghiệm đã mang lại sức sống mới cho di sản, giúp những làn điệu xoan tiếp tục ngân vang, gắn kết quá khứ với hiện tại, để mỗi du khách khi rời đi đều mang theo một phần ký ức văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc.