Hơn 1 tỷ người trên thế giới gặp vấn đề về sức khỏe tâm thần

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hơn 1 tỷ người, tương đương khoảng 1/8 dân số toàn cầu, hiện sống chung với một vấn đề sức khỏe tâm thần. Con số này đang có xu hướng gia tăng, trong đó rối loạn lo âu và rối loạn trầm cảm là hai nhóm phổ biến nhất.

Các vấn đề sức khỏe tâm thần xuất hiện ở mọi nhóm thu nhập, nhưng khả năng tiếp cận điều trị tại các nước thu nhập thấp và trung bình còn hạn chế. Theo Atlas Sức khỏe Tâm thần 2024 của WHO, mức chi cho sức khỏe tâm thần dao động từ 0,04 USD/người tại các nước thu nhập thấp, 0,34 USD/người tại các nước thu nhập trung bình thấp, đến 65,89 USD/người tại các nước thu nhập cao.

Năm 2019, tỷ lệ rối loạn sức khỏe tâm thần theo các khu vực của WHO lần lượt là 15,6% tại châu Mỹ, 14,7% tại Đông Địa Trung Hải, 14,2% tại châu Âu, 13,2% tại Đông Nam Á, 11,7% tại Tây Thái Bình Dương và 10,9% tại châu Phi. Trong đại dịch COVID-19, các rối loạn này tiếp tục gia tăng trên toàn cầu, đặc biệt là lo âu và trầm cảm.

Báo cáo Gánh nặng Bệnh tật Toàn cầu của Viện Đo lường và Đánh giá Sức khỏe (IHME) cho thấy rối loạn trầm cảm và rối loạn lo âu gây ra gánh nặng bệnh tật lớn nhất trong nhóm bệnh tâm thần. Gánh nặng này được đo bằng DALYs, chỉ số phản ánh số năm sống khỏe mạnh bị mất do bệnh tật, khuyết tật hoặc tử vong sớm.

WHO cho biết rối loạn sức khỏe tâm thần là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây khuyết tật dài hạn trên thế giới, chiếm khoảng 1/6 số năm sống với khuyết tật. Trong khi đó, phân tích đăng trên tạp chí y khoa The Lancet ước tính mỗi năm có khoảng 740.000 ca tự tử, tương đương trung bình 1 người tử vong sau mỗi 43 giây.

Tự tử là nguyên nhân gây tử vong đứng thứ 17 ở mọi nhóm tuổi, nhưng tăng mạnh trong nhóm người trẻ. Đây là nguyên nhân tử vong đứng thứ 3 ở nhóm 15 - 29 tuổi trên toàn cầu và đứng thứ 2 ở phụ nữ trong nhóm tuổi này.

Theo WHO, khoảng 359 triệu người trên thế giới mắc rối loạn lo âu, tăng hơn 50% so với năm 1990, nhưng chỉ 1/4 trong số đó được điều trị. Trong khi đó, khoảng 332 triệu người đang sống chung với trầm cảm, tình trạng có thể dẫn đến tự tử nếu không được điều trị.