IMF công bố triển vọng kinh tế toàn cầu

Báo cáo lần này được đặc biệt quan tâm khi kinh tế thế giới đang chịu tác động từ hai lực kéo trái chiều. Một bên là cú sốc năng lượng từ xung đột Trung Đông, đẩy chi phí sản xuất và sinh hoạt tăng cao. Bên kia là làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo, đang tạo thêm động lực cho tăng trưởng.

Trong dự báo gần nhất hồi tháng 7, IMF nhận định kinh tế toàn cầu tăng trưởng 3% năm 2026 và 3,4% năm 2027. Còn trong báo cáo vừa công bố sáng nay, IMF dự báo kinh tế toàn cầu tăng trưởng 3,1% trong năm nay, tức nhỉnh hơn một chút so với con số hồi tháng 7 và vẫn là 3,4% vào năm 2027.

Những con số cho thấy kinh tế thế giới vẫn duy trì được sức chống chịu đáng kể, bất chấp xung đột Trung Đông kéo dài và căng thẳng thương mại. Tuy nhiên, lạm phát toàn cầu được dự báo tăng lên 4,7% trong năm nay, trước khi hạ xuống 4,1% vào năm sau, chủ yếu do giá năng lượng và lương thực. IMF nhận định làn sóng đầu tư AI đang góp phần bù đắp những tác động tiêu cực từ cú sốc năng lượng.

Bà Silvana Tenreyro - Giám đốc Vụ Nghiên cứu, Quỹ Tiền tệ Quốc tế cho hay: "Trong giai đoạn 2023 - 2025, thương mại toàn cầu tăng tổng cộng 8,3%, nhưng riêng thương mại hàng hóa liên quan đến AI tăng tới 29%. Nếu không có các sản phẩm liên quan đến AI, thương mại toàn cầu chỉ tăng 4,6%, thay vì 8,3%. Đây là những con số đáng chú ý".

Nhưng lợi ích không phân bổ đồng đều. Các nền kinh tế tham gia sâu vào chuỗi cung ứng công nghệ có thêm động lực tăng trưởng, trong khi những nước phụ thuộc nhập khẩu năng lượng, nhưng ít hưởng lợi từ AI, chịu sức ép lớn hơn.

Bà Silvana Tenreyro - Giám đốc Vụ Nghiên cứu, Quỹ Tiền tệ Quốc tế nhận định: "Nếu làn sóng đầu tư này kéo dài và đi kèm với những cải thiện thực sự về năng suất nhờ AI, hoạt động kinh tế sẽ tiếp tục mở rộng mà không gây thêm áp lực lạm phát. Nhưng nếu đầu tư tăng mạnh mà năng suất không cải thiện tương ứng, lợi ích tăng trưởng sẽ nhỏ hơn và lạm phát sẽ cao hơn".

IMF cảnh báo khả năng chống chịu của kinh tế toàn cầu không phải là vô hạn. Nếu xung đột kéo dài, giá năng lượng tiếp tục biến động hoặc kỳ vọng lợi nhuận từ AI suy giảm, triển vọng tăng trưởng có thể chịu thêm sức ép.

Tổ chức này khuyến nghị các quốc gia tăng cường an ninh năng lượng, đa dạng hóa thương mại, kiểm soát lạm phát và củng cố dư địa chính sách để ứng phó với những cú sốc tiếp theo.

Có thể thấy, điều đáng quan tâm không chỉ là kinh tế thế giới sẽ tăng trưởng bao nhiêu, mà còn là khả năng duy trì đà tăng trưởng ấy trước những biến động khó lường. Với các nền kinh tế có độ mở lớn như khu vực ASEAN nói chung hay Việt Nam nói riêng, những thay đổi trong triển vọng toàn cầu cũng sẽ có tác động trực tiếp tới thương mại, đầu tư và chi phí sản xuất trong thời gian tới.