Khó khăn định giá đất làm chậm tiến độ các dự án

Theo Kiểm toán Nhà nước, vấn đề lớn nhất hiện nay không phải là thiếu phương pháp định giá mà là thiếu hệ thống dữ liệu đủ tin cậy để các phương pháp định giá đất phát huy hiệu quả… Tại một số địa phương, có dự án trong suốt 24 tháng (theo quy định) vẫn không tìm được đủ tài sản so sánh tương đồng; có nơi buộc phải mở rộng phạm vi tìm kiếm sang địa phương khác; có nơi giá ghi trên hợp đồng chuyển nhượng chỉ bằng hoặc nhỉnh hơn bảng giá đất trong khi giá giao dịch thực tế cao hơn. Chính vì vậy, các ý kiến nhấn mạnh cần sớm xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai và giá đất thống nhất, liên thông.

Theo ông Võ Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), việc bãi bỏ khung giá đất và chuyển sang xây dựng bảng giá đất hằng năm là bước cải cách quan trọng nhằm từng bước đưa giá đất do Nhà nước quy định tiệm cận giá thị trường. Các địa phương đã triển khai điều tra, khảo sát, thu thập thông tin và xây dựng cơ sở dữ liệu để chuẩn bị ban hành bảng giá đất mới.

Tuy nhiên, quá trình thực hiện vẫn gặp nhiều khó khăn, nhất là việc thu thập dữ liệu đầu vào khi nhiều giao dịch chuyển nhượng vẫn kê khai thấp hơn giá thực tế, khiến thông tin thị trường chưa phản ánh đúng giá trị đất đai. Theo ông Võ Anh Tuấn, cần đẩy nhanh xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai, kết nối dữ liệu giữa cơ quan thuế, công chứng, đăng ký đất đai và các đơn vị liên quan, đồng thời nâng cao năng lực đội ngũ làm công tác định giá nhằm hạn chế khiếu nại và nâng cao hiệu quả quản lý.

Ở góc độ quản lý giá, ông Phạm Văn Bình, Phó Cục trưởng Cục Quản lý giá (Bộ Tài chính), cho biết hoạt động thẩm định giá còn gặp nhiều thách thức do thiếu dữ liệu thị trường, tính đa dạng của bất động sản, khó khăn trong xác định giá trị tài sản trên đất và việc áp dụng phương pháp thặng dư. Để nâng cao chất lượng định giá, cần tiếp tục hoàn thiện pháp luật, xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai và bất động sản, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo, hệ thống thông tin địa lý và các mô hình định giá tự động; đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ thẩm định viên và tăng cường phối hợp giữa các cơ quan.