Lâm Đồng dự kiến giảm hơn 1.100 thôn, tổ dân phố để tinh gọn bộ máy cơ sở

Lâm Đồng đang triển khai phương án sắp xếp lại hệ thống thôn, tổ dân phố trên địa bàn nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Theo dự kiến, toàn tỉnh sẽ giảm hơn 1.100 đơn vị hành chính ở cấp thôn, tổ dân phố.

Ngày 2/6, Sở Nội vụ tỉnh Lâm Đồng cho biết đã trình phương án tổng thể sắp xếp thôn, tổ dân phố năm 2026. Đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm thực hiện chủ trương tinh gọn tổ chức bộ máy, nâng cao chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở.

Hiện nay, toàn tỉnh Lâm Đồng có 2.773 thôn, tổ dân phố. Qua rà soát, có tới 1.703 đơn vị chưa đạt tiêu chuẩn về quy mô hộ gia đình theo quy định, chiếm tỷ lệ lớn trong tổng số đơn vị hiện có.

Theo dự thảo, toàn tỉnh hiện có 2.118 thôn và 655 tổ dân phố. Trong đó, 1.255 thôn có dưới 300 hộ dân và 448 tổ dân phố có dưới 450 hộ dân thuộc diện phải sắp xếp. Bên cạnh đó, nhiều đơn vị đã đạt tiêu chuẩn vẫn được xem xét điều chỉnh để phù hợp với điều kiện thực tế về dân cư, hạ tầng và công tác quản lý.

Việc sắp xếp được thực hiện trên cơ sở bảo đảm các tiêu chí về quy mô dân số, số hộ gia đình, đồng thời xem xét yếu tố lịch sử hình thành, đặc điểm văn hóa, dân tộc, điều kiện địa lý và nhu cầu quản lý tại từng địa phương.

Theo phương án đề xuất từ các xã, phường và đặc khu, tỉnh dự kiến sắp xếp 2.071 thôn, tổ dân phố hiện hữu để hình thành 954 đơn vị mới. Sau khi hoàn thành, toàn tỉnh sẽ còn 1.656 thôn, tổ dân phố, gồm 1.303 thôn và 353 tổ dân phố.

Như vậy, số lượng đơn vị ở cơ sở sẽ giảm 1.117 đơn vị, tương đương hơn 40% so với hiện nay. Đây được xem là bước điều chỉnh quy mô lớn nhất từ trước đến nay đối với hệ thống thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh.

Trong số các đơn vị được rà soát, có 1.633 thôn, tổ dân phố chưa đạt tiêu chuẩn sẽ được sắp xếp, 438 đơn vị đạt chuẩn nhưng vẫn điều chỉnh để phù hợp thực tế, đồng thời 632 đơn vị đủ điều kiện sẽ được giữ nguyên.

Tại các khu vực đô thị, số lượng tổ dân phố giảm đáng kể. Phường Xuân Hương - Đà Lạt dự kiến giảm từ 77 xuống còn 37 tổ dân phố, phường Cam Ly - Đà Lạt giảm từ 35 xuống còn 16, phường Lâm Viên - Đà Lạt giảm từ 49 xuống còn 17, phường Xuân Trường - Đà Lạt giảm từ 29 xuống còn 12 tổ dân phố.

Tại phường 1 Bảo Lộc dự kiến giảm từ 42 xuống còn 26 tổ dân phố, trong khi phường 2 Bảo Lộc giảm từ 44 xuống còn 23 tổ dân phố. Việc sắp xếp được kỳ vọng sẽ giúp tinh gọn đầu mối quản lý, nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở và giảm chi phí hành chính.

Đáng chú ý, tỉnh Lâm Đồng dự kiến giữ nguyên 70 thôn, tổ dân phố dù chưa đạt tiêu chuẩn về quy mô hộ dân. Đây là những địa bàn có yếu tố đặc thù liên quan đến lịch sử, văn hóa, dân tộc hoặc điều kiện địa lý đặc biệt.

Trong đó, thôn Ha Ma Sing thuộc xã D'Ran có 287 hộ với hơn 1.200 nhân khẩu, trên 93% là đồng bào dân tộc thiểu số. Do có tính đặc thù về cộng đồng dân cư, bản sắc văn hóa và điều kiện địa lý tương đối biệt lập nên địa phương được đề xuất giữ nguyên hiện trạng.

Tương tự, tổ dân phố Đạ Nghịch thuộc phường 3 Bảo Lộc với 301 hộ dân cũng nằm trong danh sách giữ nguyên do có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, mang những đặc trưng văn hóa riêng của cộng đồng cư dân Tây Nguyên.

Theo lộ trình, sau khi phương án tổng thể được cấp có thẩm quyền thông qua, các địa phương sẽ xây dựng đề án chi tiết, tổ chức lấy ý kiến cử tri và nhân dân tại các khu dân cư. Trên cơ sở đó, đề án sẽ được trình HĐND cấp xã xem xét, quyết định theo quy định trước khi triển khai thực hiện.

Việc sắp xếp thôn, tổ dân phố được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng cho việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước ở cơ sở, đồng thời đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong giai đoạn mới.