Lan tỏa ý thức thượng tôn pháp luật, hình thành văn hóa giao thông trong thế hệ trẻ

Ngày 13/11, tại Đại học Bách khoa Hà Nội, Báo Công lý phối hợp Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an), Đại học Bách khoa Hà Nội và các đơn vị đối tác tổ chức chương trình tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật thông qua “Phiên tòa giả định” và Lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi trực tuyến “Tìm hiểu pháp luật về trật tự, an toàn giao thông năm 2026”.

Đây là hoạt động thiết thực hưởng ứng Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (9/11), nhằm đưa pháp luật đến gần hơn với đời sống, đặc biệt là thế hệ trẻ. Chương trình đồng thời cụ thể hóa Chương trình phối hợp giai đoạn 2026-2030 giữa Báo Công lý và Đại học Bách khoa Hà Nội.

Phát biểu khai mạc chương trình, ông Võ Tuấn Anh, Phó Tổng biên tập Báo Công lý, đại diện Ban Tổ chức, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tổ chức cuộc thi nhấn mạnh vai trò của việc ứng dụng công nghệ số trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật. Theo đó, công nghệ số tạo điều kiện để sinh viên chủ động tìm hiểu quy định pháp luật, phân tích các tình huống thực tế và đề xuất sáng kiến. Trong công tác tổ chức cuộc thi, trí tuệ nhân tạo cũng được ứng dụng hỗ trợ quản lý, tổng hợp, rà soát dữ liệu, phục vụ quá trình chấm thi và xét giải.

Theo ông Võ Tuấn Anh, giá trị của cuộc thi không chỉ thể hiện ở số lượng thí sinh hay những giải thưởng được trao, mà quan trọng hơn là kiến thức pháp luật sinh viên tiếp thu được, những sáng kiến có khả năng ứng dụng vào thực tiễn và sự chuyển biến trong nhận thức, hành động của mỗi người.

Với chủ đề “Thượng tôn pháp luật để xây dựng văn hóa giao thông an toàn cho sinh viên”, Cuộc thi trực tuyến “Tìm hiểu pháp luật về trật tự, an toàn giao thông năm 2026” được phát động ngày 11/9/2026, diễn ra từ ngày 5/10 đến 12 giờ ngày 15/10/2026.

Nếu các cuộc thi trực tuyến năm 2025 được triển khai trên phạm vi toàn quốc, năm 2026, Ban Tổ chức lựa chọn Đại học Bách khoa Hà Nội làm địa bàn trọng tâm, tập trung nâng cao chất lượng và khả năng vận dụng kiến thức pháp luật vào thực tế.

Đánh giá về ý nghĩa của cuộc thi, PGS.TS Huỳnh Đăng Chính, Phó Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội cho rằng, bên cạnh trang bị kiến thức chuyên môn, giáo dục đại học còn có trách nhiệm bồi dưỡng ý thức công dân và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng. Đối với sinh viên, hiểu biết pháp luật về giao thông không chỉ dừng lại ở kiến thức mà cần được cụ thể hóa bằng hành động, trước hết là tự giác chấp hành quy định, bảo đảm an toàn cho bản thân và những người xung quanh.

Đặc biệt, với thế mạnh về khoa học, công nghệ, sinh viên Đại học Bách khoa Hà Nội có thể phát huy kiến thức chuyên ngành, nghiên cứu và đề xuất những sáng kiến, giải pháp thiết thực, góp phần xây dựng môi trường giao thông an toàn.

Tại chương trình, Ban Tổ chức đã trao giải cho các thí sinh xuất sắc của cuộc thi. Cùng với hoạt động tổng kết, trao giải, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật được tổ chức theo hình thức trực quan, tương tác, tạo điều kiện để sinh viên tiếp cận kiến thức pháp luật thông qua những tình huống gần gũi với thực tiễn.

Thông qua việc trình chiếu video về các tình huống giao thông, tổ chức trả lời câu hỏi tìm hiểu pháp luật và trao đổi trực tiếp giữa sinh viên với các Thẩm phán, chuyên gia pháp lý, đại diện lực lượng Cảnh sát giao thông, chương trình góp phần làm rõ những quy định pháp luật, trách nhiệm của mỗi cá nhân khi tham gia giao thông.

Đáng chú ý, chương trình tổ chức hoạt động “Phiên tòa giả định”, tái hiện phiên xét xử sơ thẩm một vụ án hình sự liên quan hành vi giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện, gây hậu quả nghiêm trọng. Thông qua hình thức tái hiện trực quan, sinh viên Đại học Bách khoa Hà Nội có cơ hội tìm hiểu trình tự xét xử, đồng thời nhận diện những hệ lụy từ các hành vi vi phạm quy định về trật tự, an toàn giao thông.

Thượng tá, Tiến sĩ Đào Trung Hiếu, chuyên gia tội phạm học, đã giao lưu, trao đổi với sinh viên về các tình huống vi phạm giao thông được đặt ra. Từ những tình huống giả định, ông phân tích hành vi của các chủ thể liên quan, chỉ ra những nguy cơ mất an toàn và cách ứng xử phù hợp khi tham gia giao thông. Qua đó, giúp sinh viên có thêm góc nhìn thực tế, nâng cao khả năng nhận diện và phòng tránh những tình huống nguy hiểm trên đường.

Thông qua diễn biến phiên tòa, sinh viên được trực tiếp tìm hiểu trình tự tố tụng, các quy định pháp luật về điều kiện điều khiển phương tiện, trách nhiệm của người giao xe cũng như hậu quả pháp lý đối với hành vi vi phạm. Hình thức tuyên truyền trực quan này giúp những quy định pháp luật vốn được tiếp cận qua văn bản trở nên gần gũi, dễ hiểu hơn, đồng thời nâng cao nhận thức về trách nhiệm của mỗi cá nhân trong việc phòng ngừa vi phạm pháp luật.

Bên cạnh đó, sinh viên còn được tham gia phân tích các tình huống giao thông, lựa chọn phương án xử lý và trao đổi với chuyên gia để làm rõ hành vi vi phạm, trách nhiệm pháp lý cũng như các biện pháp phòng ngừa. Qua đó, chương trình góp phần củng cố kiến thức, nâng cao kỹ năng nhận diện rủi ro và hình thành ý thức tự giác chấp hành pháp luật khi tham gia giao thông trong sinh viên.