Liên kết điểm đến trong chiến lược du lịch Đắk Lắk

Với thương hiệu "Đắk Lắk - Hai sắc xanh, một hành trình", tỉnh Đắk Lắk đặt mục tiêu đến năm 2030 đón hơn 15 triệu lượt khách, tổng thu du lịch khoảng 33.000 tỷ đồng. Tham vọng này đòi hỏi tổ chức lại không gian phát triển, kết nối tài nguyên rừng, biển, văn hóa thành những sản phẩm đặc trưng và hành trình có sức cạnh tranh.

Từ lợi thế tài nguyên đến thương hiệu du lịch thống nhất

Theo Chương trình hành động số 37-CTr/TU ngày 1/11/2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Đắk Lắk, địa phương định hướng xây dựng thương hiệu du lịch "Đắk Lắk - Hai sắc xanh, một hành trình", từng bước đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn.

Đây là định hướng mang ý nghĩa đáng chú ý trong bối cảnh không gian phát triển của Đắk Lắk hiện hội tụ cả cao nguyên và duyên hải. Nếu Tây Nguyên có sức hấp dẫn từ rừng nguyên sinh, văn hóa cồng chiêng, cà phê, hồ tự nhiên và đời sống cộng đồng, khu vực duyên hải lại sở hữu cảnh quan biển, vịnh, di sản địa chất và văn hóa Chăm đặc sắc.

Sự kết hợp này tạo ra dư địa phát triển nhiều loại hình du lịch trong cùng một điểm đến cấp tỉnh. Tuy nhiên, lợi thế tài nguyên phong phú chưa tự động tạo nên thương hiệu mạnh. Điều quan trọng là phải chuyển những tiềm năng riêng lẻ thành hệ thống sản phẩm có tính bổ trợ, giúp du khách có thể trải nghiệm nhiều không gian văn hóa, sinh thái và cảnh quan trong một chuyến đi.

Đến năm 2030, Đắk Lắk phấn đấu đón trên 15 triệu lượt khách, trong đó khoảng 330.000 lượt khách quốc tế, tốc độ tăng trưởng tổng lượt khách bình quân giai đoạn 2026 - 2030 đạt trên 15%/năm. Tổng thu du lịch hướng đến khoảng 33.000 tỷ đồng/năm, tăng trưởng bình quân trên 19%/năm.

Đáng chú ý, mức chi tiêu bình quân được đặt mục tiêu khoảng 2,2 triệu đồng/lượt khách. Thời gian lưu trú bình quân đạt 1,8 ngày đối với khách nội địa và 3 ngày đối với khách quốc tế.

Các chỉ tiêu này cho thấy Đắk Lắk không chỉ hướng đến mở rộng quy mô khách mà còn đặt yêu cầu nâng cao hiệu quả khai thác. Với đặc điểm địa bàn rộng, tài nguyên phân bố ở nhiều khu vực, việc kéo dài thời gian lưu trú và tăng mức chi tiêu sẽ phụ thuộc đáng kể vào khả năng kết nối các điểm đến, tổ chức tour liên tuyến và hình thành những trải nghiệm đủ sức giữ chân du khách.

Cà phê, biển đảo và rừng nguyên sinh: Những sản phẩm tạo khác biệt

Trong định hướng phát triển sản phẩm, du lịch cà phê được xác định là một trong những trụ cột quan trọng, gắn với thương hiệu "Buôn Ma Thuột - Thủ phủ cà phê Robusta số 1 thế giới".

Đây là lợi thế có khả năng tạo bản sắc riêng cho du lịch Đắk Lắk. Tuy nhiên, để cà phê thực sự trở thành sản phẩm du lịch có giá trị, hoạt động khai thác cần vượt khỏi những chuyến tham quan vườn hoặc thưởng thức cà phê đơn thuần.

Một hành trình chuyên đề có thể kết hợp tham quan vùng nguyên liệu, tìm hiểu quy trình canh tác, thu hoạch, chế biến, trải nghiệm rang xay, pha chế và khám phá văn hóa cà phê. Các cơ sở sản xuất, hợp tác xã, nông hộ và doanh nghiệp chế biến có thể tham gia trực tiếp vào chuỗi cung ứng dịch vụ, từ đó mở rộng cơ hội tiêu thụ sản phẩm địa phương.

Đặc biệt, việc kết hợp du lịch cà phê với văn hóa bản địa, ẩm thực và các hoạt động trải nghiệm nông nghiệp sẽ giúp tăng chiều sâu cho sản phẩm, thay vì chỉ khai thác giá trị thương mại của một loại nông sản.

Ở phía duyên hải, du lịch địa chất và biển đảo là hướng phát triển có nhiều tiềm năng. Những điểm đến như Gành Đá Đĩa, Vịnh Xuân Đài có thể trở thành hạt nhân cho các sản phẩm khám phá cảnh quan, trải nghiệm biển, văn hóa làng chài và ẩm thực thủy sản.

Đặc biệt, việc phát triển sản phẩm cần gắn với câu chuyện về địa chất, lịch sử hình thành cảnh quan và đời sống cư dân ven biển. Đây là cách tạo thêm giá trị cho tài nguyên tự nhiên, đồng thời giúp du khách có trải nghiệm sâu hơn thay vì chỉ tham quan, chụp ảnh.

Trong khi đó, các khu vực sinh thái rừng tại Vườn quốc gia Yok Đôn, Chư Yang Sin và Hồ Lắk mở ra cơ hội phát triển du lịch sinh thái, khám phá thiên nhiên, nghỉ dưỡng và trải nghiệm văn hóa cộng đồng.

Sự kết hợp giữa du lịch rừng, biển và cà phê có thể tạo nên những hành trình khác biệt. Du khách có thể bắt đầu từ trải nghiệm văn hóa cà phê ở cao nguyên, tiếp nối bằng khám phá sinh thái rừng, rồi kết thúc bằng nghỉ dưỡng biển và tìm hiểu văn hóa duyên hải.

Để hình thành sản phẩm liên tuyến thực chất, cần giải quyết đồng bộ vấn đề giao thông, thời gian di chuyển, chất lượng dịch vụ và khả năng phối hợp giữa các doanh nghiệp lữ hành. 

Không chỉ tăng lượng khách, phải mở rộng chuỗi giá trị du lịch

Một điểm đáng chú ý  là định hướng phát triển các sản phẩm nghỉ dưỡng cao cấp, chăm sóc sức khỏe, du lịch hội nghị, học tập và kinh tế đêm.

Đây là những phân khúc có thể bổ sung cho các sản phẩm sinh thái, nông nghiệp và văn hóa truyền thống, đồng thời mở rộng nguồn thu từ nhiều hoạt động ngoài tham quan.

Du lịch chăm sóc sức khỏe có thể khai thác lợi thế khí hậu, cảnh quan và hệ thống cơ sở lưu trú. Du lịch hội nghị tạo cơ hội thu hút nhóm khách doanh nghiệp, kết hợp công việc với nghỉ dưỡng. Du lịch học tập có thể phát triển từ các chương trình tìm hiểu hệ sinh thái rừng, địa chất, nông nghiệp và văn hóa bản địa.

Trong khi đó, kinh tế đêm là dư địa cần được quan tâm để kéo dài thời gian tiêu dùng của du khách. Các không gian ẩm thực, biểu diễn nghệ thuật, chợ đêm, mua sắm và hoạt động giải trí nếu được tổ chức bài bản sẽ tạo thêm nguồn thu cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh địa phương.

Điều quan trọng là phải hình thành được chuỗi dịch vụ có sự tham gia của nhiều ngành. Một chuyến du lịch không chỉ tạo doanh thu cho khách sạn hay doanh nghiệp lữ hành mà còn cần mang lại cơ hội cho nhà hàng, đơn vị vận chuyển, cơ sở sản xuất đặc sản, làng nghề và cộng đồng dân cư.

Đây cũng là điều kiện để nâng cao mức chi tiêu bình quân. Bởi nếu sản phẩm chỉ dừng ở tham quan và lưu trú, khả năng gia tăng doanh thu trên mỗi lượt khách sẽ bị giới hạn.

Bên cạnh phát triển sản phẩm, Đắk Lắk đặt mục tiêu xây dựng khoảng 23.000 buồng lưu trú, tạo việc làm cho khoảng 15.000 lao động trực tiếp và 30.000 lao động gián tiếp vào năm 2030.

Những chỉ tiêu này đặt ra yêu cầu chuẩn bị nguồn nhân lực có chuyên môn, kỹ năng phục vụ và khả năng thích ứng với từng phân khúc khách. Đặc biệt, du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng cao cấp và du lịch quốc tế đòi hỏi tiêu chuẩn dịch vụ, ngoại ngữ và năng lực tổ chức trải nghiệm chuyên nghiệp.

Việc phát triển cơ sở lưu trú cũng cần gắn với nhu cầu thực tế của từng khu vực và khả năng khai thác sản phẩm, tránh tình trạng đầu tư phòng nghỉ nhanh hơn tốc độ phát triển dịch vụ và nguồn khách.

Đáng chú ý, Đắk Lắk đặt mục tiêu đăng cai Năm Du lịch quốc gia 2029 gắn với Lễ hội Cà phê Buôn Ma Thuột lần thứ 11. Đây có thể trở thành dấu mốc quan trọng trong quá trình quảng bá thương hiệu "Đắk Lắk - Hai sắc xanh, một hành trình".

Bên cạnh đó, mục tiêu có từ 1 - 2 làng du lịch cộng đồng tham gia xét chọn danh hiệu "Làng du lịch tốt nhất" của Tổ chức Du lịch thế giới cho thấy tỉnh đang hướng đến khai thác sâu hơn giá trị văn hóa và vai trò của cộng đồng trong phát triển du lịch.

Để đạt được mục tiêu này, các làng du lịch cần được hỗ trợ về hạ tầng, kỹ năng đón tiếp, vệ sinh môi trường, bảo tồn văn hóa và xây dựng sản phẩm có khả năng thương mại hóa. Cộng đồng không chỉ là đối tượng tham gia biểu diễn hay phục vụ khách mà cần trở thành chủ thể hưởng lợi từ hoạt động du lịch.

Một nhiệm vụ khác được tỉnh Đắk Lắk đặt ra là hoàn thành và đưa vào vận hành Bộ công cụ xúc tiến, quảng bá, quản trị và đánh giá hiệu quả du lịch số giai đoạn 2026 - 2030. Đây là cơ sở để đổi mới hoạt động quản lý, theo dõi thị trường, phân tích hành vi du khách và đánh giá hiệu quả các chương trình xúc tiến.

Đặc biệt, mục tiêu xây dựng từ 1 - 2 chương trình biểu diễn thực cảnh phục vụ du lịch có thể góp phần tạo thêm sản phẩm văn hóa đặc trưng, nếu được đầu tư nội dung nghệ thuật, câu chuyện bản địa và phương thức tổ chức phù hợp.

Từ nay đến năm 2030, thách thức của Đắk Lắk không chỉ là phát triển thêm điểm đến mà là tổ chức lại cách khai thác tài nguyên, kết nối doanh nghiệp và nâng chất lượng trải nghiệm trên toàn địa bàn.

"Hai sắc xanh, một hành trình" sẽ thực sự trở thành thương hiệu có sức cạnh tranh khi rừng và biển không còn là hai không gian du lịch tách biệt, mà cùng tạo nên một hành trình đủ hấp dẫn, thuận tiện và có giá trị kinh tế.

Khi du khách có thêm lý do để lưu lại lâu hơn, trải nghiệm nhiều hơn và chi tiêu tại nhiều điểm đến, mục tiêu đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của Đắk Lắk mới có cơ sở chuyển hóa thành những giá trị cụ thể.