Lý do số lượng người nhập cư hợp pháp vào Mỹ giảm mạnh

Số thị thực nhập cư giảm mạnh tại nhiều khu vực

Trong tháng 2/2026, số thị thực nhập cư được Bộ Ngoại giao Mỹ cấp chỉ bằng một nửa mức trung bình trước khi ông Donald Trump nhậm chức Tổng thống. Cùng với đó, việc cấp thị thực du học, lao động và du lịch cũng sụt giảm, trong khi số thị thực bị thu hồi tiếp tục gia tăng. Cụ thể, theo thông tin được báo New York Times đăng tải ngày 18/10, Bộ Ngoại giao Mỹ chỉ cấp khoảng 26.000 thị thực nhập cư trong tháng 2/2026, giảm 50% so với mức trung bình khoảng 52.000 thị thực mỗi tháng trước khi Tổng thống Donald Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 1/2025.

Đây là mức sụt giảm đáng chú ý đối với hoạt động nhập cư hợp pháp, trong bối cảnh chính quyền Mỹ triển khai hàng loạt biện pháp tăng cường kiểm tra, hạn chế nhập cảnh và điều chỉnh quy trình xét duyệt thị thực.

Thị thực nhập cư cho phép công dân nước ngoài đến Mỹ để trở thành thường trú nhân hợp pháp theo các điều kiện được quy định. Tuy nhiên, số thị thực nhập cư do Bộ Ngoại giao Mỹ cấp tại các cơ quan đại diện ở nước ngoài không đồng nghĩa với toàn bộ số người được cấp quyền thường trú tại Mỹ, bởi còn có những trường hợp điều chỉnh tình trạng cư trú ngay trong lãnh thổ nước này.

Các số liệu được công bố mới đây cho thấy tác động của chính sách nhập cư mới không đồng đều giữa các quốc gia và khu vực. Theo thống kê được truyền thông Mỹ dẫn lại, Trung Á là khu vực ghi nhận mức giảm sâu nhất về số thị thực nhập cư được cấp, lên tới 99%. Tiếp theo là châu Phi với mức giảm 89%, Đông Âu giảm 84%, Trung Đông giảm 81%, trong khi Australia và châu Đại Dương giảm 73%.

Những tỷ lệ này phản ánh sự thay đổi lớn trong hoạt động cấp thị thực của Mỹ đối với công dân tại nhiều khu vực, mặc dù quy mô tuyệt đối của từng thị trường có sự khác biệt. Đáng chú ý, các biện pháp hạn chế của chính quyền Tổng thống Trump đã khiến việc nhập cư vào Mỹ từ 91 quốc gia trở nên đặc biệt khó khăn. Đối với một số quốc gia có đa số dân theo đạo Hồi, số thị thực nhập cư được cấp giảm hơn 90%.

Tuy nhiên, mức giảm thị thực tại từng khu vực không có nghĩa tất cả công dân ở những nơi này đều bị cấm nhập cảnh. Phạm vi hạn chế còn phụ thuộc vào quốc tịch, diện thị thực và các quy định cụ thể được áp dụng tại từng thời điểm.

Tại châu Á, Hàn Quốc là một trong những quốc gia được đề cập trong các số liệu so sánh. Trong tháng 2/2026, Mỹ cấp 340 thị thực nhập cư cho công dân Hàn Quốc, giảm 19% so với mức trung bình 420 thị thực mỗi tháng trong giai đoạn 2023-2024. Hàn Quốc nằm trong nhóm quốc gia ghi nhận sự suy giảm về số thị thực nhập cư được cấp tại Mỹ, dù mức giảm thấp hơn một số nước châu Á khác.

Trong khi đó, số thị thực nhập cư cấp cho công dân Trung Quốc giảm 31%, Nhật Bản giảm 25% và Ấn Độ giảm 16%. Các con số cho thấy hoạt động cấp thị thực nhập cư giảm ngay cả tại những quốc gia không thuộc diện bị áp dụng lệnh cấm nhập cảnh được đề cập trong báo cáo.

Ở chiều ngược lại, Canada và Mexico ghi nhận số thị thực nhập cư được cấp tăng lần lượt 142% và 17%. Hai nước láng giềng của Mỹ không thuộc diện áp dụng những hạn chế thị thực được đề cập trong thống kê. Tổng số thị thực nhập cư cấp cho công dân Canada và Mexico chiếm khoảng 30% lượng thị thực nhập cư do Bộ Ngoại giao Mỹ cấp trong tháng 2/2026.

Ngoài ra, Philippines, Anh, Thổ Nhĩ Kỳ và Tây Ban Nha cũng nằm trong nhóm quốc gia ghi nhận số thị thực nhập cư được cấp tăng. Sự khác biệt giữa các quốc gia cho thấy những thay đổi trong chính sách thị thực của Mỹ có tác động không đồng đều. Trong khi nhiều thị trường ghi nhận mức sụt giảm lớn, một số nước vẫn duy trì hoặc gia tăng số thị thực được cấp.

Thị thực du học, lao động và du lịch cũng sụt giảm

Không chỉ ảnh hưởng đến người có nhu cầu định cư lâu dài, các biện pháp kiểm soát nhập cư còn tác động đến hoạt động cấp thị thực không định cư. Theo số liệu được dẫn trong báo cáo, số thị thực dành cho du học sinh và người lao động nước ngoài giảm khoảng 30% trong tháng 2/2026 so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, số thị thực phục vụ mục đích du lịch và công tác giảm khoảng 25%.

Thị thực không định cư được cấp cho những người đến Mỹ trong thời gian nhất định với các mục đích như học tập, làm việc, du lịch hoặc hoạt động kinh doanh, không trực tiếp trao quyền thường trú. Vì vậy, sự suy giảm của nhóm thị thực này phản ánh phạm vi tác động rộng hơn của các biện pháp kiểm soát nhập cư, vượt ra ngoài những chương trình dành cho người muốn định cư tại Mỹ.

Các lệnh hạn chế nhập cảnh do Bộ Ngoại giao Mỹ ban hành khiến công dân của 39 quốc gia không thể được cấp thị thực du học hoặc lao động thuộc diện bị hạn chế. Đối với những quốc gia khác, việc bổ sung quy định xét duyệt và các khoản phí mới cũng được cho là góp phần làm giảm số thị thực được cấp. Trung Quốc và Ấn Độ không nằm trong danh sách các quốc gia bị cấm nhập cảnh được đề cập trong báo cáo, nhưng số thị thực du học và lao động cấp cho công dân hai nước vẫn giảm mạnh.

Một trong những diện thị thực chịu ảnh hưởng là H-1B, chương trình cho phép doanh nghiệp Mỹ tuyển dụng lao động nước ngoài trong các ngành nghề chuyên môn đáp ứng điều kiện pháp luật. Chính quyền Tổng thống Trump đã áp dụng những biện pháp bổ sung liên quan đến quy trình xét duyệt và chi phí đối với một số loại thị thực lao động.

Những thay đổi này diễn ra trong bối cảnh các trường đại học và doanh nghiệp Mỹ có nhu cầu tiếp nhận sinh viên quốc tế, tuyển dụng nhân sự nước ngoài và duy trì hoạt động hợp tác xuyên biên giới. Tuy nhiên, các số liệu về thị thực được cấp chưa đủ để xác định mức độ tác động thực tế đối với tuyển sinh quốc tế hoặc hoạt động tuyển dụng của từng ngành kinh tế.

Bên cạnh đó, chính quyền Mỹ cũng đã thu hẹp đáng kể chương trình tiếp nhận người tị nạn và ngăn việc nộp đơn xin tị nạn tại các cửa khẩu nhập cảnh theo những biện pháp được triển khai trong thời gian qua. Các động thái này cho thấy chính sách nhập cư của Mỹ đang được điều chỉnh trên nhiều lĩnh vực, bao gồm định cư, nhập cảnh tạm thời, tiếp nhận người tị nạn và thủ tục xin bảo hộ.

Hơn 300.000 thị thực bị thu hồi 

Song song với việc giảm số thị thực mới được cấp, chính quyền Mỹ cũng đẩy mạnh hoạt động thu hồi những thị thực đã cấp trước đó. Ngày 20/10, Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo chính quyền Tổng thống Donald Trump đã thu hồi hơn 300.000 thị thực kể từ khi ông bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 1/2025.

Con số này cho thấy tốc độ thu hồi thị thực đã tăng đáng kể trong những tuần gần đây. Trước đó, trong thông báo ngày 10/8, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết tổng số thị thực bị thu hồi kể từ đầu nhiệm kỳ đã vượt 175.000. Như vậy, số thị thực bị thu hồi được công bố đã tăng thêm hơn 125.000 trong khoảng thời gian từ ngày 10/8 đến ngày 20/10.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Tommy Pigott tuyên bố chính quyền Tổng thống Trump đã thu hồi thị thực với tốc độ nhanh hơn bất kỳ chính quyền nào trước đây. Theo ông Pigott, Washington áp dụng chính sách không khoan nhượng đối với những người nước ngoài sử dụng thị thực Mỹ nhưng vi phạm pháp luật, thực hiện hành vi gian lận hoặc gây phương hại đến an ninh quốc gia.

Tổng thống Trump cũng nhiều lần khẳng định chiến dịch siết chặt nhập cư và tăng cường trục xuất nhằm cải thiện an ninh trong nước. Tuy nhiên, các tổ chức bảo vệ quyền dân sự và quyền của người nhập cư đã bày tỏ lo ngại về phạm vi và phương thức thực hiện những biện pháp này.

Đặc biệt, một số trường hợp thu hồi thị thực gây tranh cãi liên quan đến công dân nước ngoài tham gia biểu tình ủng hộ người Palestine hoặc đưa ra những bình luận trên mạng xã hội về vụ ám sát nhà bình luận bảo thủ Charlie Kirk. Các tổ chức bảo vệ quyền cho rằng một số biện pháp của chính quyền có thể ảnh hưởng đến quyền tự do ngôn luận và quyền được bảo đảm thủ tục pháp lý. Những tổ chức này cũng bày tỏ lo ngại về nguy cơ phân biệt đối xử và việc sử dụng các lý do an ninh quốc gia để xử lý những người chỉ trích chính sách của chính phủ.

Trong khi đó, chính quyền Mỹ nhấn mạnh việc kiểm tra và thu hồi thị thực là công cụ cần thiết để bảo vệ an ninh, ngăn chặn gian lận và bảo đảm người được cấp thị thực tuân thủ pháp luật. Ngoài các biện pháp thu hồi thị thực, Washington còn tăng cường kiểm tra hoạt động trên mạng xã hội của người nhập cư và người xin thị thực.

Việc mở rộng phạm vi thẩm tra khiến chính sách nhập cư trở thành một chủ đề tranh luận giữa yêu cầu bảo đảm an ninh và việc bảo vệ quyền của người nước ngoài đang cư trú hoặc có nhu cầu nhập cảnh hợp pháp vào Mỹ.

Tranh luận về quy mô cắt giảm nhập cư hợp pháp

Theo chuyên gia David Bier thuộc Viện Cato, tổ chức nghiên cứu chính sách có quan điểm ủng hộ mở rộng nhập cư, mức suy giảm nhập cư hợp pháp hiện nay là một trong những đợt cắt giảm lớn nhất trong lịch sử hiện đại của Mỹ. Ông Bier nhận định, nếu không tính giai đoạn đại dịch COVID-19, quy mô cắt giảm hiện nay là lớn nhất kể từ thời chính quyền Tổng thống Herbert Hoover (1929 - 1933), khi Mỹ hạn chế mạnh việc cấp thị thực cho những người đủ điều kiện nhập cư trong giai đoạn Đại khủng hoảng kinh tế.

Phía chính quyền Tổng thống Trump cho biết các biện pháp hạn chế được đưa ra nhằm tăng cường sàng lọc nguy cơ an ninh và đánh giá khả năng người xin thị thực có thể phải phụ thuộc vào trợ cấp công trong tương lai. Những thay đổi về chính sách được triển khai thông qua các biện pháp hành pháp, không cần Quốc hội Mỹ thông qua một đạo luật mới cho từng quyết định.

Tuy nhiên, việc áp dụng một số hạn chế đã dẫn đến các vụ kiện tại tòa án liên bang. Vào cuối tháng 8/2026, các tòa án liên bang trong hai vụ kiện riêng biệt đã ra lệnh yêu cầu chính phủ nối lại việc cấp thị thực. Báo cáo cho biết hoạt động cấp thị thực thuộc phạm vi các lệnh của tòa án vẫn chưa được nối lại tại thời điểm thông tin được công bố.

Những tranh chấp pháp lý này cho thấy chính sách nhập cư của Mỹ tiếp tục là vấn đề có nhiều quan điểm khác nhau, đặc biệt liên quan đến thẩm quyền của cơ quan hành pháp, yêu cầu bảo đảm an ninh và quyền của người xin thị thực.

Trong chiến dịch tranh cử năm 2024, ông Trump tập trung vào mục tiêu ngăn chặn nhập cư bất hợp pháp. Tuy nhiên, các chính sách được triển khai trong nhiệm kỳ thứ hai cũng đã làm thay đổi đáng kể điều kiện tiếp cận những con đường nhập cư hợp pháp. Các số liệu tháng 2/2026 và thông báo mới nhất về số thị thực bị thu hồi phản ánh hai khía cạnh của quá trình này: giảm số thị thực được cấp mới và tăng cường kiểm soát đối với thị thực đã cấp.

Tuy nhiên, để đánh giá đầy đủ tác động của việc số thị thực du học, lao động và công tác giảm mạnh đối với các trường đại học, doanh nghiệp và nền kinh tế Mỹ, vẫn cần có thêm số liệu về lượng sinh viên thực tế nhập học, số lao động nước ngoài được tuyển dụng, cũng như hoạt động đi lại và đầu tư xuyên biên giới. Trong thời gian tới, diễn biến chính sách của chính quyền Tổng thống Trump, kết quả giải quyết các tranh chấp tại tòa án và số liệu cấp thị thực những tháng tiếp theo sẽ là những căn cứ quan trọng để xác định mức độ kéo dài của xu hướng suy giảm nhập cư hợp pháp vào Mỹ.