Mỹ: Phạt luật sư sử dụng ChatGPT đưa thông tin sai sự thật vào hồ sơ vụ án

Theo truyền thông Mỹ, Tòa án Tối cao bang New Mexico đã phạt luật sư Stephen Aarons 5.000 USD và xác định ông có hành vi coi thường tòa án do không kiểm chứng những thông tin thực tế cũng như căn cứ pháp lý trong tài liệu được soạn thảo với sự hỗ trợ của AI.

Tòa án cho biết văn bản do luật sư Aarons nộp "chứa lời khai sai lệch từ những nhân chứng hoàn toàn không có thật", cùng một số thông tin không chính xác liên quan đến trang phục và đặc điểm của người nổ súng trong vụ án giết người. Hội đồng xét xử đồng thời nhận định luật sư này đã thể hiện sự thiếu quan tâm đối với thân chủ.

Ngoài khoản tiền phạt 5.000 USD, các thẩm phán cho biết vụ việc sẽ được chuyển tới hội đồng kỷ luật luật sư để tiếp tục điều tra.

Luật sư Aarons, làm việc tại Santa Fe, phụ trách vụ kháng cáo cho Oscar Renee Sandoval. Bị cáo này trước đó không nhận tội giết mẹ của các con mình, nhưng sau đó bị kết án và tuyên án tù chung thân vào năm 2025.

Theo ông Aarons, khi nhận đảm nhiệm vụ kháng cáo trong năm 2025, ông đã sử dụng ChatGPT để tóm tắt diễn biến phiên tòa. Luật sư này cho biết khi đó ông chưa nhận thức đầy đủ về khả năng công cụ AI có thể tạo ra những thông tin không có căn cứ thực tế. Tại phiên điều trần ngày 21/8 vừa qua, ông Aarons cho biết đã đưa một bản ghi chép do máy tính tạo ra cùng các tài liệu khác liên quan đến vụ án vào ChatGPT, với kỳ vọng công cụ này sẽ tạo ra một bản tóm tắt mà ông mô tả là "hoàn hảo, không thể bắt bẻ".

Tuy nhiên, kết quả do AI tạo ra lại chứa những nội dung không tồn tại trong hồ sơ thực tế của vụ án. Trước đó, Tòa án Tối cao bang New Mexico đã yêu cầu ông Aarons giải trình về việc những thông tin sai lệch xuất hiện trong bản lập luận chính phục vụ quá trình kháng cáo. Trong số này có những mô tả được cho là không có căn cứ về việc người nổ súng mặc quần tối màu và áo sơ mi trắng.

Tại phiên điều trần, các thẩm phán bày tỏ sự khó hiểu trước việc một luật sư hành nghề không nhận thức đầy đủ về nguy cơ AI có thể tạo ra thông tin sai lệch. Thẩm phán C. Shannon Bacon đặt câu hỏi liệu ông Aarons có theo dõi tin tức và những vấn đề đang diễn ra trên thế giới hay không, đồng thời lưu ý tình trạng luật sư dựa vào những nội dung không chính xác do AI tạo ra đã thường xuyên xuất hiện trên truyền thông.

Trong tuyên bố với hãng tin Reuters sau quyết định xử phạt, ông Aarons bày tỏ hối tiếc và hy vọng hội đồng kỷ luật sẽ xem xét đây là một sai sót vô ý. Ông cho rằng vụ việc là bài học đối với các chuyên gia sử dụng một công nghệ mạnh mẽ nhưng đôi khi thiếu ổn định.

OpenAI chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức trước yêu cầu bình luận của hãng tin Reuters về vụ việc.

Vụ kháng cáo của Sandoval hiện vẫn đang được xem xét. Ngày 2/9, hồ sơ được giao cho luật sư công Kim Chavez Cook tại New Mexico tiếp tục phụ trách. Bà Cook từ chối bình luận về vụ việc, trong khi Văn phòng Biện lý quận Dona Ana cũng không đưa ra bình luận.

Quyết định của Tòa án Tối cao New Mexico là trường hợp mới nhất trong số ngày càng nhiều vụ việc tại Mỹ mà luật sư bị xử lý vì sử dụng các công cụ AI để chuẩn bị tài liệu pháp lý nhưng không kiểm chứng đầy đủ kết quả trước khi nộp cho tòa.

Theo hãng tin Reuters, hàng chục luật sư đã bị xử phạt sau khi các văn bản pháp lý của họ xuất hiện những án lệ không có thật hoặc nội dung pháp luật bị trích dẫn sai do AI tạo ra. Một số vụ việc trước đây chủ yếu liên quan đến những nguồn pháp lý hoặc câu trích dẫn không tồn tại.

Trường hợp của luật sư Aarons được chú ý bởi sai sót không chỉ dừng ở việc viện dẫn những án lệ hoặc quy định pháp luật không chính xác. Tài liệu kháng cáo trong một vụ án hình sự nghiêm trọng còn chứa lời khai được gán cho những nhân chứng hoàn toàn không có thật.

Vụ việc tiếp tục đặt ra vấn đề về trách nhiệm của người hành nghề pháp lý khi ứng dụng AI trong công việc. Trong trường hợp này, Tòa án Tối cao New Mexico tập trung vào việc luật sư đã không xác minh các thông tin thực tế và căn cứ pháp lý có trong tài liệu do AI hỗ trợ tạo ra trước khi chính thức nộp lên tòa. Trong bối cảnh các công cụ AI ngày càng được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực pháp lý, vụ việc tại New Mexico cho thấy việc ứng dụng công nghệ có thể hỗ trợ xử lý khối lượng lớn thông tin, song những nội dung do AI tạo ra vẫn cần được người sử dụng kiểm chứng trước khi đưa vào các tài liệu có giá trị pháp lý.