Nga phóng tên lửa siêu vượt âm Oreshnik tấn công Ukraine gần biên giới NATO

Nga dùng tên lửa Oreshnik "uy lực" tấn công Ukraine

Rạng sáng ngày 9/1/2026, Nga đã tiến hành một đợt tấn công quy mô lớn bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái nhằm vào nhiều khu vực của Ukraine. Đáng chú ý, Moscow xác nhận đã sử dụng tên lửa đạn đạo siêu vượt âm Oreshnik - loại vũ khí có khả năng mang nhiều đầu đạn, kể cả đầu đạn hạt nhân - nhằm vào mục tiêu ở miền Tây Ukraine, gần biên giới với Ba Lan, quốc gia thành viên của NATO và Liên minh châu Âu.

Bộ Quốc phòng Nga cho biết đây là một phần của cuộc tấn công quy mô lớn bằng vũ khí chính xác cao tầm xa phóng từ mặt đất và trên biển, trong đó có hệ thống tên lửa cơ động Oreshnik. Theo phía Nga, chiến dịch này nhằm đáp trả điều mà Moscow gọi là nỗ lực của Kiev trong việc tấn công dinh thự của Tổng thống Vladimir Putin hồi cuối năm 2025. Tuy nhiên, cả Ukraine và Mỹ đều bác bỏ cáo buộc này và phía Mỹ dẫn đánh giá của CIA cho rằng không hề có cuộc tấn công nào nhắm vào nơi ở của ông Putin.

Các nguồn tin từ Ukraine cho biết tên lửa Oreshnik đã rơi xuống khu vực tỉnh Lviv, chỉ cách biên giới Ba Lan khoảng 60 km. Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) khẳng định đã thu thập được các mảnh vỡ của tên lửa và coi đây là "vật chứng" trong cuộc điều tra tội ác chiến tranh. Theo SBU, việc sử dụng vũ khí siêu vượt âm có khả năng mang đầu đạn hạt nhân nhằm vào hạ tầng dân sự trong điều kiện thời tiết mùa đông khắc nghiệt là hành vi vi phạm nghiêm trọng luật nhân đạo quốc tế.

Cùng với vụ phóng Oreshnik, Nga còn tiến hành một loạt đòn không kích bằng 242 máy bay không người lái, 13 tên lửa đạn đạo và 22 tên lửa hành trình, chủ yếu nhắm vào các cơ sở năng lượng và hạ tầng dân sự ở Kiev, Chernihiv và nhiều khu vực khác. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết hơn nửa triệu hộ gia đình tại vùng Kiev đã bị mất điện giữa lúc nhiệt độ xuống dưới -10^oC.

Tại thủ đô Kiev, nhiều khu chung cư bị hư hại nặng, ít nhất 4 người thiệt mạng và 24 người bị thương. Thị trưởng Kiev Vitali Klitschko mô tả đây là "cuộc tấn công đau đớn nhất" nhằm vào hạ tầng thiết yếu của thành phố kể từ đầu mùa đông, khiến gần 6.000 tòa nhà chung cư không có sưởi ấm. Ông thậm chí kêu gọi những người dân có điều kiện tạm thời rời khỏi thành phố để tìm nơi có điện và nhiệt sưởi ổn định hơn.

Nga từng lần đầu sử dụng Oreshnik vào tháng 11/2024 trong một cuộc tấn công nhằm vào thành phố Dnipro của Ukraine, khi loại tên lửa này còn trong giai đoạn chưa hoàn thiện. Đến nay, Mocow khẳng định Oreshnik đã được sản xuất hàng loạt, triển khai cả trên lãnh thổ Belarus và không có hệ thống phòng không nào hiện nay có thể đánh chặn. Trợ lý Tổng thống Nga Kirill Dmitriev tuyên bố Oreshnik có tốc độ lên tới Mach 10 và "không thể bị đánh chặn", coi đây là lời cảnh báo chiến lược đối với phương Tây.

Làn sóng phản đối mạnh mẽ từ cộng đồng quốc tế

Vụ Nga phóng tên lửa Oreshnik đã nhanh chóng vấp phải làn sóng phản đối mạnh mẽ từ cộng đồng quốc tế. Các nước châu Âu coi đây là hành động leo thang nguy hiểm, đặc biệt khi mục tiêu nằm gần biên giới NATO.

Anh, Đức và Pháp đồng loạt lên án cuộc tấn công là "không thể chấp nhận". Thủ tướng Anh Keir Starmer, trong cuộc điện đàm với Thủ tướng Đức Friedrich Merz và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, nhấn mạnh rằng Nga đang sử dụng "những cáo buộc bịa đặt" để biện minh cho hành động quân sự mang tính leo thang. Ba nhà lãnh đạo nhất trí cho rằng việc sử dụng tên lửa đạn đạo tầm trung siêu vượt âm nhằm vào Ukraine là mối đe dọa trực tiếp đối với an ninh châu Âu.

Đại diện cấp cao phụ trách chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu, bà Kaja Kallas, cảnh báo rằng vụ phóng Oreshnik là "một thông điệp răn đe gửi tới châu Âu và Mỹ". Theo bà, động thái này cho thấy Moscow không có dấu hiệu nhượng bộ trên con đường ngoại giao mà ngược lại còn gia tăng sử dụng sức mạnh quân sự.

Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha tuyên bố Kiev sẽ khởi xướng các biện pháp quốc tế khẩn cấp, trong đó có việc yêu cầu họp Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc và Hội đồng Ukraine - NATO. Ông nhấn mạnh rằng cuộc tấn công gần biên giới EU và NATO là "phép thử" nghiêm trọng đối với cộng đồng xuyên Đại Tây Dương.

Trong khi đó, Ukraine cáo buộc toàn bộ chiến dịch tấn công mới nhất của Nga là "tội ác chiến tranh", đặc biệt khi các mục tiêu bao gồm hạ tầng năng lượng, khu dân cư và thậm chí cả các tàu dân sự ngoài khơi Odesa. Giữa mùa đông giá rét, hàng triệu người dân Ukraine tiếp tục đối mặt với tình trạng mất điện, thiếu sưởi và nước sinh hoạt. Tuy vậy, như lời một người dân Kiev chia sẻ, "không có lý do gì để ngừng sống", tinh thần chống chịu của người dân Ukraine vẫn được duy trì, bất chấp những thách thức ngày càng lớn từ cuộc xung đột kéo dài gần 4 năm qua.