Ngoại trưởng Trung Quốc - Iran hội đàm tại Bắc Kinh

Chuyến thăm của Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm 5/5 diễn ra một tuần trước khi Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến đến Bắc Kinh để tham dự cuộc gặp thượng đỉnh với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào ngày 14/5 và 15/5.

Trong cuộc hội đàm, Ngoại trưởng Araghchi cho biết Trung Quốc là một người bạn thân thiết của Iran và sự hợp tác song phương "sẽ thậm chí còn mạnh mẽ hơn trong hoàn cảnh hiện nay" - theo hãng thông tấn Iran ISNA.

"Chúng tôi sẽ làm hết sức mình để bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của Iran trong các cuộc đàm phán với Mỹ. Chúng tôi chỉ chấp nhận một thỏa thuận công bằng và toàn diện" - ông Araghchi nói về các cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ nhằm chấm dứt cuộc chiến Mỹ - Israel chống Iran. Chiến tranh Iran đã làm gián đoạn cơ sở hạ tầng năng lượng khu vực và nguồn cung dầu khí toàn cầu.

Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị kêu gọi Iran và Mỹ mở lại eo biển Hormuz càng sớm càng tốt - theo tuyên bố của Bộ Ngoại giao Trung Quốc.

"Trung Quốc cho rằng cần phải đạt được lệnh ngừng bắn hoàn toàn ngay lập tức. Việc tái khởi động các hành động thù địch càng không thể chấp nhận được, và việc tiếp tục đàm phán vẫn là vấn đề thiết yếu" - tuyên bố cho biết thêm.

Chuyến thăm Bắc Kinh của Ngoại trưởng Araghchi đánh dấu chuyến thăm đầu tiên của ông tới Trung Quốc - một đồng minh thân cận của Tehran - kể từ khi chiến tranh Iran bắt đầu nổ ra vào ngày 28/2. Ông Araghchi đã điện đàm với ông Vương Nghị ít nhất 3 lần sau khi xung đột nổ ra.

Iran có 3 điểm chính muốn truyền đạt với Bắc Kinh trong cuộc hội đàm lần này - đó là lập trường của nước này về chiến tranh; tái khẳng định mối quan hệ với Trung Quốc trước chuyến thăm của Tổng thống Trump; đảm bảo sự hỗ trợ kinh tế và ngoại giao liên tục.

Trước đó, tại Washington, D.C., Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã kêu gọi Trung Quốc gây áp lực lên Iran để Tehran dỡ bỏ lệnh phong tỏa eo biển Hormuz. Iran trên thực tế đã đóng cửa eo biển Hormuz sau khi chiến tranh bắt đầu diễn ra, đẩy giá nhiên liệu và phân bón tăng mạnh và làm dấy lên lo ngại về một cuộc suy thoái toàn cầu. Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải quan trọng vận chuyển 20% nguồn cung dầu khí của thế giới -

Sau thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 4, Mỹ đã áp đặt lệnh phong tỏa đối với các cảng của Iran nhằm buộc Tehran phải đồng ý với những điều khoản của Washington trong các cuộc đàm phán hòa bình.

Cuộc chiến cũng làm căng thẳng quan hệ giữa Washington và Bắc Kinh, khi Mỹ trừng phạt các công ty Trung Quốc mà họ cáo buộc đã mua hàng tỷ USD dầu mỏ của Iran. Bắc Kinh hôm 2/5 đã có hành động đáp trả, với việc Bộ Thương mại Trung Quốc ra lệnh cho các công ty nước này không tuân thủ các lệnh trừng phạt của Mỹ.