Người Việt tại Nhật Bản trước biến động tỷ giá

Thời gian qua, đồng Yên Nhật liên tục biến động mạnh trên thị trường ngoại hối - có lúc giảm sâu kỷ lục trong 40 năm, chạm mốc 164 Yên đổi 1 USD, trước khi phục hồi quanh mốc 155-157 yên đổi 1 đô la Mỹ. Đây không chỉ là bài toán điều hành vĩ mô của Chính phủ Nhật Bản, mà đang tác động trực tiếp tới tâm lý, thu nhập và hoạt động kinh doanh của cộng đồng người Việt tại đây.

Chị Nguyễn Thị Thảo, hiện đang sinh sống tại tỉnh Saitama chia sẻ: "Cách đây 6 năm, khi mình mới sang Nhật Bản thì tỷ giá Yên khoảng 220, nhưng hiện tại thì sụt giảm sâu. Trước đó mình gửi tiết kiệm 10 Man được khoảng 22 triệu, nhưng bây giờ cùng số tiền đó thì chỉ được khoảng 16 triệu thôi, vì vậy ảnh hưởng tới chi phí sinh hoạt tại Nhật rất là nhiều."

Sự sụt giảm của đồng Yên tạo ra áp lực kép lên người lao động: giá trị kiều hối tích lũy gửi về nước bị thu hẹp, trong khi chi phí sinh hoạt tại Nhật tăng do lạm phát. Áp lực không dừng ở tiêu dùng cá nhân, mà lan sang cả khối doanh nghiệp. Với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam tại Nhật, đồng Yên yếu đẩy chi phí vốn đầu vào lên cao, trong khi sức mua nội địa lại suy giảm.

Anh Phạm Thanh Hoàng, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Việt Nam tại Kyushu chi biết: "Mong muốn của chúng tôi là một tháng đạt được số lượng từ 20-30 container trở lên, nhưng tỷ giá xuống thấp quá dẫn đến giá nhập khẩu vào Nhật tăng lên, giảm số lượng container hàng vào Nhật."

Dù đã tăng trở lại hơn 1 tuần qua, về quanh ngưỡng 157 JPY/USD, nhưng các dự báo vẫn hoài nghi về khả năng phục hồi bền vững. Trong bối cảnh đó, mỗi cá nhân và doanh nghiệp người Việt tại Nhật đều cần chủ động phương án thích ứng. Anh Hoàng chia sẻ thêm: "Chúng tôi đã tập trung bán những sản phẩm có lợi nhuận cao, mở rộng những tệp khách hàng mới, đàm phán với các khách hàng khác để giảm lượng tồn kho xuống mức tối thiểu. Kỳ vọng các đối tác Việt Nam sẽ có những biện pháp hợp tác để chia sẻ những khó khăn khi biến động tỷ giá thay vì để toàn bộ rủi ro về phía nhà nhập khẩu."

Thắt chặt chi tiêu là cách được chị Thảo áp dụng: "Tiết kiệm là giải pháp hàng đầu trong thời điểm hiện tại, không mua sắm theo ý thích cá nhân nữa. Mình sẽ không gửi tiết kiệm một khoản lớn, theo dõi sát sao về đồng Yên, khi nào có dấu hiệu phục hồi thì mình sẽ gửi."

Theo các chuyên gia kinh tế, xu hướng tái cấu trúc tài chính cá nhân là tất yếu trong bối cảnh hiện nay. Trong ngắn và trung hạn, việc đa dạng hóa tài sản - kết hợp giữ tiền Yên cho nhu cầu thiết yếu tại chỗ, đầu tư tích lũy các kênh tài sản an toàn hoặc phân bổ một phần sang đồng tiền có lãi suất cao hơn - sẽ giúp cộng đồng người Việt bảo vệ thành quả lao động và duy trì sự chủ động tài chính bền vững tại Nhật Bản.