Nguy cơ lây lan virus Ebola xuyên biên giới

Cảnh báo về nguy cơ lây lan virus Ebola xuyên biên giới được đưa ra sau khi các cơ quan y tế báo cáo 246 trường hợp nghi nhiễm và 80 ca tử vong do Ebola trong cộng đồng tại tỉnh Ituri của Congo, giáp biên giới với Uganda và Nam Sudan.

Trong khi đó, Uganda cũng đã xác nhận một trường hợp nhiễm Ebola nhập cảnh liên quan đến một công dân Congo. Bộ Y tế Uganda xác định bệnh nhân là một người đàn ông 59 tuổi, nhập cảnh từ Congo, dương tính với chủng Bundibugyo. Người này nhập viện hôm 11/5 và tử vong vào ngày 14/5 sau khi xuất hiện các triệu chứng xuất huyết. Tuy nhiên, hiện chưa phát hiện ca lây nhiễm trong cộng đồng tại Uganda.

Chính phủ Congo cho biết vào cuối tuần này rằng kết quả xét nghiệm trong phòng thí nghiệm đã xác nhận 13 trường hợp nhiễm virus Ebola do chủng Bundibugyo gây ra - lần đầu tiên được xác định ở miền Tây Uganda vào năm 2007. Trường hợp đầu tiên nhiễm Ebola là một y tá ở khu vực y tế Rwampara, người này đã tử vong sau khi xuất hiện các triệu chứng bao gồm sốt, chảy máu, nôn mửa và suy nhược nghiêm trọng. Các loại vaccine Ebola hiện được cấp phép chủ yếu nhắm vào chủng Zaire.

Báo cáo cho thấy 55 bệnh nhân đã chết do Ebola tại Bệnh viện Đa khoa Mongwalu từ ngày 1/4 đến ngày 13/5, trong khi tỷ lệ tử vong tại khoa nội tăng từ 9% trong tháng 4 lên 31% trong tháng 5. Báo cáo tương tự cũng ghi nhận một cụm 15 ca tử vong trong một gia đình ở Bunia, thủ phủ của tỉnh Ituri. 

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) hôm 15/5 cho biết họ đã nhận được cảnh báo vào ngày 5/5 về các trường hợp nghi nhiễm Ebola và đã cử đoàn công tác đến tỉnh Ituri để hỗ trợ các cuộc điều tra dẫn đến việc xác nhận sự bùng phát dịch Ebola.

Theo Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh châu Phi, việc xuất hiện ca bệnh nhập cảnh này cho thấy sự cần thiết của việc phối hợp khu vực một cách khẩn cấp. Cơ quan này đã triệu tập một hội nghị cấp cao khẩn cấp với sự tham gia của giới chức y tế Congo, Uganda và Nam Sudan, cùng nhiều đối tác quốc tế nhằm thảo luận về những ưu tiên cấp bách để đối phó với nguy cơ lây lan dịch bệnh.

Ông Jean Kaseya - Tổng Giám đốc Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh châu Phi -  cho biết việc phối hợp nhanh chóng trong khu vực là rất cần thiết do sự di chuyển dân cư đáng kể giữa những địa phương bị ảnh hưởng và các nước láng giềng.

Virus Ebola có khả năng lây nhiễm cao và có thể lây truyền qua dịch cơ thể như máu hoặc tinh dịch. Bệnh do loại virus này gây ra hiếm gặp, nhưng nghiêm trọng và thường gây tử vong. Theo WHO, tỷ lệ tử vong do Ebola khác nhau tùy thuộc vào phân nhóm virus.

Đây là đợt bùng phát bệnh Ebola thứ 17 được ghi nhận tại Congo kể từ khi virus này được xác định lần đầu tiên vào năm 1976. Đợt bùng phát gần nhất kết thúc vào tháng 12/2025 sau khi ghi nhận 64 ca mắc và 45 trường hợp tử vong.