Nhiều ưu đãi thu hút đầu tư vào Trung tâm tài chính quốc tế

Thể chế mở đường

Không phải ngẫu nhiên TP Hồ Chí Minh đang đặt cược lớn vào mục tiêu trở thành trung tâm tài chính quốc tế hàng đầu Đông Nam Á trong 5 năm tới. Điều khiến giới đầu tư toàn cầu quan tâm không chỉ là quy mô gần 989 ha trải dài từ phường Sài Gòn, phường Bến Thành đến toàn bộ phường Thủ Thiêm, mà nằm ở cơ chế vận hành và thu hút đầu tư được thiết kế theo chuẩn quốc tế.

Phát biểu tại sự kiện "Trung tâm tài chính quốc tế TP Hồ Chí Minh - Cơ hội nào cho doanh nghiệp" do Hiệp hội doanh nghiệp TP Hồ Chí Minh (Huba), tổ chức ngày 16/5/2026, PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế tại TP Hồ Chí Minh, cho biết nền tảng pháp lý cho Trung tâm đã được định hình thông qua Nghị quyết 222 cùng 8 nghị định hướng dẫn. Điểm khác biệt lớn nhất nằm ở cơ chế vận hành riêng, tương tự mô hình trung tâm tài chính quốc tế offshore của nhiều quốc gia phát triển.

Mọi tranh chấp phát sinh trong Trung tâm sẽ được xử lý theo luật quốc tế thông qua tòa án và trung tâm trọng tài quốc tế đặt ngay tại khu vực này. Đây được xem là yếu tố cốt lõi để tạo dựng niềm tin cho các định chế tài chính toàn cầu, bởi với dòng vốn quốc tế, sự minh bạch và khả năng bảo vệ nhà đầu tư luôn được đặt lên hàng đầu.

Quan trọng hơn, TP Hồ Chí Minh đang hướng tới cơ chế luân chuyển vốn linh hoạt hơn phần còn lại của nền kinh tế. Theo mô hình này, các giao dịch trong Trung tâm sẽ được thực hiện bằng ngoại tệ mạnh, giúp tháo gỡ một trong những nút thắt lớn nhất khiến nhiều tập đoàn quốc tế còn dè dặt khi lựa chọn Việt Nam làm nơi đặt dòng vốn.

Đây cũng là lý do Thành phố đặt trọng tâm vào tài chính hàng hải, lĩnh vực được xem là "mỏ vàng" nhiều năm qua vẫn chảy ra nước ngoài. Hiện tổng giá trị hàng hóa luân chuyển qua hệ thống cảng khu vực TP Hồ Chí Minh đã vượt 1.000 tỷ USD mỗi năm nhưng phần lớn giao dịch tài chính liên quan vẫn được thực hiện tại Singapore và Hong Kong.

Theo Ban điều hành Trung tâm, riêng lĩnh vực tài chính hàng hải đã ghi nhận khoảng 6,1 tỷ USD vốn cam kết từ các tổ chức quốc tế liên quan đến Boeing, Airbus cùng nhiều tập đoàn lớn trong ngành logistics và cảng biển. Thành phố đặt mục tiêu kéo khoảng 30% giá trị giao dịch tài chính hàng hải về Việt Nam trong vòng 5 năm tới, tương đương khoảng 300 tỷ USD mỗi năm.

Nhìn ở góc độ kinh tế vĩ mô, đây không chỉ là câu chuyện cạnh tranh với các trung tâm tài chính trong khu vực mà còn là cơ hội để Việt Nam giành lại quyền kiểm soát dòng tiền đang phục vụ chính hoạt động thương mại của mình.

Đòn bẩy hút vốn

Nếu thể chế là điều kiện cần thì ưu đãi mạnh tay chính là điều kiện đủ để TP Hồ Chí Minh tạo sức bật trong cuộc đua hút vốn quốc tế.

Theo Trung tâm tài chính quốc tế TP Hồ Chí Minh, thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân sẽ được áp dụng mức 0% đến năm 2030. Sau thời điểm này, thuế thu nhập doanh nghiệp duy trì ở mức 10%, thấp hơn đáng kể so với nhiều trung tâm tài chính trong khu vực. Cùng với đó, chuyên gia quốc tế làm việc tại Trung tâm có thể được cấp visa lên tới 10 năm. Đây là chính sách hiếm thấy tại Đông Nam Á và cho thấy quyết tâm của TP Hồ Chí Minh trong việc hình thành cộng đồng tài chính quốc tế quy mô lớn.

Không dừng ở ưu đãi thuế, Thành phố còn lựa chọn fintech và tài sản số làm hướng đột phá mới. Ngày 14/4/2026, Fintech Hub chính thức ra mắt tại tòa nhà Marina IFC với sự tham gia của nhiều tập đoàn lớn trong và ngoài nước. Trung tâm đồng thời ký hợp tác với London Stock Exchange nhằm phát triển hệ sinh thái công nghệ tài chính.

TP Hồ Chí Minh hiện cũng đang nghiên cứu mô hình token hóa tài sản thực như máy bay, tàu biển và bất động sản nhằm mở rộng khả năng huy động vốn. Nếu triển khai thành công, đây có thể trở thành kênh dẫn vốn mới cho doanh nghiệp thay vì phụ thuộc chủ yếu vào tín dụng ngân hàng. Thực tế, áp lực giảm phụ thuộc vào tín dụng đang trở nên cấp bách khi tổng dư nợ tín dụng của Việt Nam đã vượt 140% GDP. Theo ông Huân, nếu tiếp tục tăng trưởng dựa chủ yếu vào vốn vay ngân hàng, độ ổn định của hệ thống tài chính sẽ chịu áp lực rất lớn.

Trong bối cảnh Việt Nam cần khoảng 70 đến 80 tỷ USD vốn mỗi năm để phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số, việc phát triển thị trường vốn quốc tế trở thành yêu cầu tất yếu. TP Hồ Chí Minh hiện đang xúc tiến xây dựng sàn giao dịch chứng khoán quốc tế với sự hỗ trợ từ Nasdaq và London Stock Exchange. Thành phố cũng đặt mục tiêu hình thành khoảng 50 trung tâm đổi mới sáng tạo, tạo ra từ 100.000 đến 200.000 việc làm chất lượng cao trong lĩnh vực tài chính công nghệ trong 5 năm tới.

Theo bảng xếp hạng GFCI (đánh giá năng lực cạnh tranh của các trung tâm tài chính trên thế giới), TP Hồ Chí Minh hiện đứng thứ 84 thế giới và xếp thứ 3 Đông Nam Á sau Singapore và Kuala Lumpur. Khoảng cách vẫn còn lớn nhưng lợi thế cạnh tranh của Thành phố đang dần rõ nét hơn nhờ chi phí vận hành thấp.

PGS.TS Nguyễn Hữu Huân cho biết chi phí hoạt động tại TP Hồ Chí Minh hiện chỉ bằng khoảng 1/3 đến 1/5 so với Singapore hay Hong Kong. Đây là lợi thế đặc biệt hấp dẫn với các tập đoàn đang muốn mở rộng mạng lưới đổi mới sáng tạo tại châu Á.

Tuy nhiên, theo TS Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế, ưu đãi thuế hay cơ chế đặc thù chỉ là bước khởi đầu. Điều nhà đầu tư quốc tế quan tâm hơn cả vẫn là tính ổn định chính sách, khả năng dự báo và chất lượng điều hành dài hạn.

Ông Lực cho rằng TP Hồ Chí Minh cần đồng thời nâng cấp hạ tầng đô thị, dữ liệu số, giao thông và chất lượng sống để trở thành điểm đến hấp dẫn cho cộng đồng chuyên gia toàn cầu. Bởi một trung tâm tài chính quốc tế không chỉ là nơi giao dịch dòng tiền mà còn phải là nơi đáng sống đối với giới đầu tư và nhân lực chất lượng cao.

Trong cuộc cạnh tranh thu hút vốn toàn cầu ngày càng khốc liệt, TP Hồ Chí Minh đang cho thấy một cách tiếp cận khác biệt. Không chỉ mở cửa bằng ưu đãi thuế, Thành phố đang thử nghiệm cả một không gian thể chế mới. Nếu tháo gỡ được những nút thắt còn lại về pháp lý và dòng vốn, Trung tâm tài chính quốc tế TP Hồ Chí Minh hoàn toàn có thể trở thành động lực tăng trưởng mới của kinh tế Việt Nam trong thập niên tới