Nơi những cổ vật kể chuyện nghìn năm

Rời xa những con phố nhộn nhịp của Đài Bắc, du khách tìm đến vùng đồi xanh ở quận Sĩ Lâm, phía bắc thành phố, nơi Bảo tàng Cố cung Quốc gia ở Đài Loan (Trung Quốc) hiện lên với dáng vẻ uy nghi của một cung điện phương Đông.

Tòa nhà bảo tàng nổi bật với mái ngói xanh, những đường nét kiến trúc truyền thống và không gian trang trọng nhưng không quá nặng nề. Bên cạnh bảo tàng là Zhishan Garden, khu vườn được xây dựng theo cảm hứng cảnh quan cổ điển với hồ nước, cây xanh, cầu và những khoảng nghỉ yên tĩnh.

Nếu bên ngoài là sự thư thái của một khu vườn, bên trong lại mở ra một thế giới phong phú của nghệ thuật và thủ công. Bảo tàng hiện lưu giữ gần 700.000 hiện vật, trải rộng từ đồ gốm, ngọc, tranh, thư pháp đến sách quý và các tài liệu cổ.

Chỉ cần bước chậm qua những phòng trưng bày, người xem có thể dễ dàng bị giữ lại trước một món đồ nhỏ bởi màu men, đường nét, chất liệu hay sự tinh tế trong cách người xưa tạo hình.

Có những hiện vật gây ấn tượng ngay từ cái nhìn đầu tiên. Cải ngọc bích là một trong số đó. Từ một khối ngọc tự nhiên với những vùng màu khác nhau, nghệ nhân tận dụng chính sắc xanh và trắng của đá để tạo nên hình dáng một cây cải, điểm thêm hình ảnh côn trùng nhỏ trên lá. Sự khéo léo nằm ở chỗ tác phẩm gần như để tự nhiên quyết định một phần hình hài của mình.

Đá hình thịt lại mang đến một cảm giác khác. Từ những đường vân tự nhiên của jasper, nghệ nhân tạo nên hình ảnh một miếng thịt kho với màu sắc và kết cấu đầy chân thực. Một vật thể vốn vô tri trở thành tác phẩm khiến người xem phải dừng lại lâu hơn, không chỉ để ngắm kỹ mà còn để tự hỏi làm thế nào đôi bàn tay con người có thể tạo nên một hình ảnh sống động đến vậy.

Những hiện vật như thế khiến chuyến đi không giống một lần "đi xem bảo tàng" đơn thuần. Điều giữ chân du khách không phải câu chuyện phía sau một triều đại, mà chỉ là một đường nét nhỏ trên món đồ, một sắc màu được giữ lại qua hàng trăm năm hay kỹ thuật thủ công tinh xảo đến mức khó tin.

Bộ sưu tập của bảo tàng hình thành qua một hành trình dài và được bổ sung qua nhiều giai đoạn. Phần lớn những gì du khách nhìn thấy hôm nay là kết quả của quá trình sưu tầm, bảo tồn và nghiên cứu kéo dài nhiều năm.

Vì thế, thay vì cố gắng xem thật nhiều, một cách thú vị hơn là chọn một chủ đề và dành thời gian quan sát kỹ. Đồ ngọc, gốm sứ, tranh hay thư pháp đều có thể trở thành một cánh cửa nhỏ dẫn vào một thế giới thẩm mỹ khác.

Bảo tàng hiện tổ chức nhiều tuyến tham quan theo chủ đề. Tuyến tham quan cơ bản kéo dài khoảng 60 phút.

Sau những phòng trưng bày, bước ra khu vườn Zhishan cũng là một phần nên có trong hành trình. Không gian xanh và nhịp điệu chậm rãi ở đây tạo nên sự chuyển tiếp tự nhiên sau những giờ đứng trước các tủ kính và tác phẩm nghệ thuật.

Có lẽ điều thú vị nhất ở bảo tàng là cảm giác về thời gian. Những vật thể từng thuộc về một thế giới rất xa hôm nay vẫn hiện diện trước mắt, không ồn ào, không cần quá nhiều lời giải thích. Chúng chỉ nằm đó, với màu men, thớ ngọc, nét bút và những dấu vết của bàn tay con người. Để du khách có thể chậm lại đôi chút, dừng chân lâu hơn trước một hiện vật và lặng ngắm vẻ đẹp được gìn giữ qua bao lớp thời gian.