Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà: Ưu tiên an toàn người dân

Bão số 10 lưu lại biển lâu hơn khiến vùng ảnh hưởng bị mở rộng

So với dự báo hôm qua (27/9), bão lệch lên hướng bắc, lưu lại trên biển lâu hơn, khiến vùng ảnh hưởng mở rộng, nhất là Thanh Hóa. Thời gian tác động trên đất liền lùi khoảng 2-3 giờ, vào sau 20-21h. Do trùng với kỳ triều cường cao nhất (7h sáng mai), nguy cơ nước dâng và sóng lớn cao hơn so với dự báo trước đó. Về mưa, lượng mưa phổ biến 300-400 mm, cao hơn dự báo hôm qua (200-250 mm). Nhiều khu vực, đặc biệt tại Thanh Hóa và Nghệ An, có thể xuất hiện mưa cục bộ 300 mm chỉ trong 3 giờ, làm gia tăng nguy cơ sạt lở đất, lũ quét ở miền núi. Nguy cơ xuất hiện đợt lũ lớn sau bão.

Do thời gian lưu bão kéo dài khoảng 6 giờ, tác động mạnh nhất tại Hà Tĩnh (đặc biệt khu vực Kỳ Anh), Nghệ An và Thanh Hóa. Các địa phương được yêu cầu hoàn tất sơ tán dân trước 15h ngày 28/9, không để người dân quay lại tàu thuyền, lồng bè khi bão còn hoạt động. Đồng thời, cần triển khai phương châm “4 tại chỗ” trong bảo đảm an toàn đê điều, phòng chống ngập úng, bảo vệ hồ chứa, tăng cường trực 24/24 tại các hồ trọng điểm.

Báo cáo tại cuộc họp, ông Nguyễn Hoàng Hiệp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết: "Đánh giá ban đầu, bão Bualoi mạnh hơn bão Kajiki đổ bộ vào cuối tháng 8/2025. Dự báo từ chiều ngày 28 đến ngày 30/9, đồng bằng Bắc Bộ vào đến Bắc Quảng Trị sẽ liên tục mưa to từ 200-400mm, cục bộ trên 600mm. Đến 13h chiều 28/9 vị trí tâm bão trên vùng biển Quảng Trị - Đà Nẵng với sức gió mạnh cấp 12, giật cấp 15. Từ chiều nay, gió trên đất liền từ Thanh Hóa đến Bắc Quảng Trị mạnh dần lên cấp 6-7, sau tăng cấp 8-9; vùng gần tâm bão cấp 10-12, giật 14. Gió mạnh nhất từ chiều tối đến hết đêm 28-9. Thời gian lưu bão trên đất liền kéo dài khoảng 6-8 giờ".

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường lưu ý các địa phương và lực lượng chức năng phải kiên quyết sơ tán các hộ dân ở khu vực nguy hiểm, nhất là khu vực ven biển, vùng thấp trũng, khu vực nguy cơ cao xảy ra sạt lở đất, lũ quét đến nơi an toàn hoàn thành trước 15h chiều nay. Triển khai phương án cụ thể đảm bảo an toàn công trình đê điều, đê biển, khu vực xung yếu và phương án hộ đê chống bão, lũ trên địa bàn theo phương châm "bốn tại chỗ". Khẩn trương vận hành xả nước các hồ thủy điện trên lưu vực sông Mã, sông Cả; tổ chức thường trực lực lượng, phương tiện để sẵn sàng điều tiết đảm bảo an toàn công trình, hạ du trong mọi tình huống.

Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Lê Hồng Vinh cho biết: "Để ứng phó với bão số 10, Nghệ An xác định phương châm "chủ động phòng ngừa, ứng phó kịp thời, khắc phục khẩn trương, hiệu quả, trong đó lấy phòng là chính. Từ 5h sáng 27/9, tỉnh đã ban hành công điện cấm tàu thuyền ra khơi; kêu gọi 2.891 phương tiện với gần 13.050 lao động vào 20 khu neo đậu tránh trú trên địa bàn. Các hồ đập thủy điện, thủy lợi đang được vận hành theo phương án phòng, chống thiên tai đã được phê duyệt; các công trình đê điều và phương án hộ đê đã được lên phương án bảo vệ. Tỉnh đã chỉ đạo các địa phương khẩn trương rà soát, tổ chức sơ tán các hộ dân tại khu vực ven biển, khu vực có nguy cơ sạt lở đất, lũ quét, ngập sâu đến nơi an toàn; yêu cầu hoàn thành trước 15 giờ chiều nay".

Quyết liệt di dời dân đến nơi an toàn là biện pháp then chốt để giảm thiểu thiệt hại do bão số 10 gây ra

Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị Trần Phong cho biết, địa phương đã huy động khoảng 18.000 cán bộ, chiến sĩ, dân quân cùng phương tiện về các vị trí xung yếu; chuẩn bị lương thực, thực phẩm để bảo đảm người dân vùng chia cắt không thiếu đói, rét; sơ tán toàn bộ dân ở khu vực có nguy cơ sạt lở. Toàn tỉnh có 8.577 tàu thuyền đã được kêu gọi vào nơi tránh trú an toàn. Các hồ đập trên địa bàn hiện mới đạt 60-68% dung tích, đang được kiểm soát chặt chẽ, trực 24/24 giờ để ứng phó kịp thời. Lãnh đạo tỉnh Quảng Trị cũng báo cáo tình huống sáng 28/9, hai tàu cá từ Bà Rịa - Vũng Tàu và TPHCM trên đường vào cảng Cửa Việt bị mắc cạn, một tàu có 7 thuyền viên, một tàu có 4 thuyền viên. Đến 12h, lực lượng cứu hộ đã cứu thành công 9 thuyền viên, sức khỏe ổn định, tiếp tục tìm kiếm người mất tích.

Tại Hà Tĩnh, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải báo cáo, địa phương xác định đây là khu vực chịu ảnh hưởng trực tiếp, đặc biệt nguy hiểm do bão đổ bộ vào ban đêm. Tỉnh đã di dời 6.756 hộ với 14.529 người dân đến nơi an toàn, chủ yếu ở ven biển; 3.983 tàu thuyền đã được đưa vào nơi trú ẩn an toàn từ ngày 27/9. 3 hồ chứa lớn được kiểm tra kỹ lưỡng. Hồ Kẻ Gỗ đang ở mức 63,38% dung tích, hồ Sông Rác đạt 61,2%, hồ Ngàn Trươi - Cẩm Trang đạt 47%. Lực lượng công an, quân đội, biên phòng và lực lượng thanh niên tình nguyện đang ứng trực 100% quân số, hỗ trợ chằng chống nhà cửa và bảo đảm an toàn cho người dân.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh: "Yêu cầu cao nhất là đảm bảo an toàn tính mạng người dân. Các địa phương tuyệt đối không được chủ quan, cần kiên quyết di dời dân khỏi vùng nguy hiểm và chuẩn bị đầy đủ lương thực, nhu yếu phẩm cho nhân dân trong vùng sơ tán."

Trước dự báo cơn bão Bualoi đi dọc theo biển, tâm bão có hướng ra phía Bắc và hai tỉnh Hà Tĩnh, Nghệ An là khu vực ảnh hưởng mạnh nhất khi bão đổ bộ vào, Phó thủ tướng lưu ý các địa phương này cần chủ động, quyết liệt triển khai các phương án phòng, chống bão.

Với lượng mưa dự báo hoàn lưu trước và sau bão rất lớn, vùng ảnh hưởng rộng, Phó thủ tướng đề nghị: "Các địa phương theo dõi dự báo lượng nước từ lưu vực sông biên giới đổ về để có phương án vận hành xả nước các hồ chứa dành dung tích đón lũ theo quy định. Những tỉnh trong vùng ảnh hưởng của bão triển khai lực lượng, vật tư và phương tiện ở những khu vực xung yếu; không để chia cắt, gián đoạn về giao thông, liên lạc. Đảm bảo lương thực, nước uống, nhu yếu phẩm thiết yếu để ứng phó với bão, mưa lũ sau bão có thể kéo dài".

Triển khai đồng thời "đa mũi tiến công" ứng phó bão số 10

Theo báo cáo của Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Mai Xuân Liêm: "Địa phương đang triển khai đồng thời nhiều “mũi tiến công” trong phòng, chống bão số 10, không chỉ ở khu vực ven biển mà cả ở vùng núi, nơi nguy cơ mưa lớn, lũ quét và sạt lở đất rất cao. Sáng 28/9, ba đoàn công tác của tỉnh đã đi kiểm tra 17 xã, phường ven biển. Đến thời điểm này, toàn bộ hơn 6.500 tàu thuyền của ngư dân Thanh Hóa đã vào nơi neo đậu an toàn. Công tác sơ tán dân cư ven biển được triển khai từ sáng 27/9. Tính đến nay, Thanh Hóa đã sơ tán 330 hộ với 1.372 nhân khẩu đến nơi an toàn".

Song song với đó, tỉnh đã thành lập các tổ công tác, tập trung lực lượng, thiết bị, vật tư thường trực tại những điểm xung yếu để kịp thời xử lý tình huống; đồng thời, xây dựng phương án khắc phục ngay tại chỗ các điểm ngập lụt, sạt lở có thể phát sinh do mưa rất lớn tập trung cục bộ trong thời gian ngắn. Nhằm bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt, nắm sát tình hình, Thanh Hóa đã chuyển một số điện thoại vệ tinh đến các xã miền núi có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, lũ ống, sạt lở đất để phòng trường hợp hệ thống viễn thông bị gián đoạn; bố trí 2 tổ UAV cơ động, sẵn sàng hỗ trợ các khu vực có nguy cơ bị chia cắt, cô lập.

Lãnh đạo UBND TP. Huế cho biết, địa phương đã thu hoạch 99% diện tích lúa hè thu, 80% diện tích nuôi trồng thủy sản; toàn bộ tàu thuyền đã vào nơi tránh trú an toàn. Các hồ chứa trên địa bàn chỉ mới tích khoảng 40% dung tích hữu ích, nên vẫn bảo đảm an toàn dù lượng mưa ghi nhận 200–450 mm trong 2 ngày qua. Thành phố Huế đã sơ tán hơn 400 hộ với khoảng 1.000 nhân khẩu tại các xã ven biển. Lực lượng ứng phó gồm hơn 3.000 cán bộ, chiến sĩ quân đội và công an trực 100%, triển khai về các xã, phường ven biển để hỗ trợ nhân dân. Báo cáo ban đầu cho biết có 89 ngôi nhà bị tốc mái do lốc xoáy rạng sáng 27/9, 1 người tử vong. Các lực lượng tại chỗ đã khẩn trương giúp dân khắc phục.

Phó Thủ tướng đánh giá, Thành phố Huế đã triển khai kịp thời, dự báo khá chính xác tình huống bão đi ven biển, ít tác động trực tiếp. Tuy nhiên, địa phương cần tiếp tục chủ động phương án ứng phó lũ ống, lũ quét và sạt lở ở vùng cao, cũng như ngập lụt cục bộ tại khu vực đô thị. Phó Thủ tướng nhấn mạnh, các địa phương phải quan tâm đồng thời cả 2 hướng ứng phó ven biển và miền núi để không bị động trước các tình huống phức tạp. Trước khả năng chịu ảnh hưởng trực tiếp khi bão di chuyển lệch về phía Bắc, mở rộng vùng ảnh hưởng tới Ninh Bình, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phải trao đổi trực tiếp, cập nhật tình hình với địa phương.

3 nhóm vấn đề trọng tâm trong ứng phó Bão số 10

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nêu rõ, theo dự báo, bão số 10 đang di chuyển dọc theo ven biển và có xu hướng đi lên phía Bắc. Tâm bão dự kiến sẽ đổ bộ vào khu vực Hà Tĩnh, Nghệ An – nơi gió mạnh nhất sẽ ảnh hưởng trực tiếp. Ngoài Hà Tĩnh và Nghệ An, thì tỉnh Ninh Bình, đặc biệt là vùng ven biển tỉnh Nam Định cũ, cũng nằm trong vùng gió mạnh cấp 7-8 và cần hết sức cảnh giác.

3 nhóm vấn đề trọng tâm được Phó Thủ tướng lưu ý đó là:

Thứ nhất, cường độ bão khi vào bờ vẫn ở cấp 11-13, gió giật mạnh tới cấp 13, có khả năng gây hư hại lớn cho nhà cửa và công trình. Thời gian bão đổ bộ lại rơi vào ban đêm, gây khó khăn cho ứng phó. Vì vậy, công tác bảo đảm an toàn cho tàu thuyền, nuôi trồng thủy sản phải hoàn tất trước 15h ngày 28/9.

Thứ hai, công tác di dời dân phải thực hiện quyết liệt, không được chủ quan. Kinh nghiệm cho thấy, khi triều cường dâng 1,5-2 m, sóng có thể cao 3-5 m, nên phạm vi ảnh hưởng không chỉ trong bán kính 200 m từ bờ biển. Các địa phương cần tính toán thực tiễn để khoanh vùng, tổ chức sơ tán an toàn.

Thứ ba, lượng mưa dự báo từ 200-500 mm, song thực tế có thể lớn hơn do hoàn lưu bão rộng, gây mưa lớn ở cả những vùng ngoài bán kính tác động trực tiếp, như Tây Thanh Hóa, miền núi Nghệ An, Sơn La, Đông Bắc Bộ. Nhiều hồ chứa đã gần đầy, có nơi đạt cấp độ 1-2, nguy cơ lũ quét, sạt lở, ngập lụt rất cao.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cơ quan khí tượng thủy văn theo dõi sát, tăng cường cảnh báo, nhất là ở lưu vực sông liên vùng, kể cả các sông từ nước ngoài đổ về miền Trung.

Phó Thủ tướng cũng lưu ý bài học từ bão số 5: Sau khi tâm bão đi qua, vùng gió mạnh vẫn kéo dài thêm 6 giờ. Do đó, không thể chủ quan khi thấy bão tạm lắng vào chiều tối. Các địa phương tiếp tục duy trì cảnh giác suốt đêm – thời điểm nguy hiểm nhất.

Về bảo vệ tài sản, Phó Thủ tướng nhấn mạnh, khi sơ tán dân phải đồng thời có lực lượng bảo vệ tài sản, đặc biệt là khu vực nuôi trồng thủy hải sản. “Người dân chỉ yên tâm di dời khi nhà cửa, tài sản an toàn, được bảo vệ".

Đánh giá cao việc các địa phương triển khai quyết liệt phương châm “4 tại chỗ”, Phó Thủ tướng đề nghị phải cụ thể hóa bằng cách: Xác định khu vực trọng điểm; bảo đảm dự trữ xăng dầu cho máy phát điện, nước, lương thực, thực phẩm thiết yếu cho nhiều ngày; bố trí lực lượng tại chỗ rõ ràng, có phương án “trong đánh ra, ngoài đánh vào” để ứng phó khi bị chia cắt.

“Tinh thần là sau mỗi cơn bão như sau một trận đánh, chúng ta cần rút kinh nghiệm để khi xuất hiện những cơn bão sau thì có ngay kịch bản và phương án cụ thể, xác định rõ thời điểm cần tập trung cao độ,” Phó Thủ tướng nói.

Kết thúc cuộc họp, ông đề nghị các địa phương tiếp tục kiểm tra, huy động, phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm; lực lượng quân đội, công an luôn sẵn sàng hỗ trợ, nếu trước 17h cùng ngày, còn có nơi trọng yếu mà lực lượng tại chỗ không đáp ứng được, địa phương phải báo cáo Trung ương ngay để kịp thời điều động, hỗ trợ.

Bên cạnh đó, các tỉnh mà tâm bão không đi qua nhưng trong vùng ảnh hưởng phải tiếp tục thực hiện nghiêm túc, quyết liệt chỉ đạo, công điện của Thủ tướng Chính phủ về ứng phó với bão số 10.