Từ khát vọng hòa bình, độc lập, tự do của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến những lời hiệu triệu lay động hàng triệu trái tim Việt Nam trong những thời khắc lịch sử, phim tài liệu Lời Người vang vọng non sông tái hiện một tư tưởng lớn xuyên suốt hành trình cách mạng của dân tộc: Việt Nam luôn yêu chuộng hòa bình, kiên trì tìm kiếm hòa bình, nhưng khi độc lập, chủ quyền của Tổ quốc bị đe dọa, cả dân tộc sẵn sàng đứng lên bảo vệ bằng tất cả ý chí và sức mạnh của mình.
Bộ phim không chỉ trở lại với những lời kêu gọi đã trở thành những dấu mốc đặc biệt trong lịch sử cách mạng Việt Nam, mà còn đặt những lời của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong bối cảnh của hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, qua đó làm nổi bật giá trị và sức sống bền vững của tư tưởng độc lập, tự do đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay.
Hình ảnh trong phim.
Khát vọng hòa bình xuyên suốt tư tưởng Hồ Chí Minh
Một trong những mạch tư tưởng chủ đạo được Lời Người vang vọng non sông tập trung thể hiện là khát vọng hòa bình của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Độc lập dân tộc, theo tư tưởng của Người, luôn gắn liền với quyền được sống trong hòa bình, tự do và tự quyết của nhân dân. Trong những thời điểm lịch sử đặc biệt khó khăn, Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn kiên trì tìm kiếm những giải pháp hòa bình, nỗ lực tránh cho dân tộc những tổn thất của chiến tranh.
Nhưng khát vọng hòa bình ấy không đồng nghĩa với sự nhân nhượng vô nguyên tắc trước những hành động xâm phạm độc lập, chủ quyền của đất nước. Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn nhận thức rõ những nguy cơ, chủ động chuẩn bị lực lượng và củng cố sức mạnh toàn dân để sẵn sàng đối phó với mọi tình huống.
Hình ảnh trong phim.
Chính trong sự thống nhất giữa yêu chuộng hòa bình và kiên quyết bảo vệ độc lập, tư tưởng Hồ Chí Minh đã trở thành điểm tựa tinh thần lớn lao của dân tộc trong những năm tháng chiến tranh. Trong thời khắc vận mệnh dân tộc đứng trước những thử thách, khi mọi nỗ lực gìn giữ hòa bình không thể ngăn chặn hành động xâm lược, lời kêu gọi của Người trở thành tiếng gọi non sông, khơi dậy sức mạnh của lòng yêu nước và ý chí quật cường đã được hun đúc qua hàng nghìn năm lịch sử.
"Thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ" không chỉ là một lời hiệu triệu trong thời khắc vận mệnh dân tộc đứng trước thử thách mà còn là sự khẳng định đanh thép về quyết tâm bảo vệ nền độc lập vừa giành được của toàn thể nhân dân Việt Nam.
Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, tinh thần "Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh" đã trở thành biểu tượng của ý chí chiến đấu, sẵn sàng hy sinh vì độc lập dân tộc. Đến cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, lời khẳng định "Không có gì quý hơn độc lập, tự do" tiếp tục trở thành một chân lý lớn của thời đại, cổ vũ quân và dân ta vượt qua gian khó, hy sinh, quyết tâm đấu tranh vì độc lập, thống nhất Tổ quốc.
Tìm mạch kể cho những lời đã đi cùng lịch sử
Bộ phim Lời Người vang vọng non sông khai thác một đề tài có phạm vi lịch sử rộng, trải qua nhiều thời điểm quan trọng của đất nước. Với Trung tá Nguyễn Huy Hùng, tác giả kịch bản, quá trình xây dựng tác phẩm vì thế đòi hỏi sự nghiên cứu kỹ lưỡng để từ một khối lượng chất liệu phong phú có thể hình thành nên một câu chuyện điện ảnh thống nhất, làm nổi bật tư tưởng xuyên suốt của bộ phim.
Trung tá Nguyễn Huy Hùng, tác giả kịch bản.
Chia sẻ về quá trình xây dựng kịch bản, Trung tá Nguyễn Huy Hùng cho biết: "Khó nhất đối với tôi không phải là tìm tư liệu, bởi đây là một đề tài có nguồn tư liệu rất phong phú, mà là lựa chọn cái gì để đưa vào và đặt chúng trong mối liên hệ như thế nào. Nếu đi theo trình tự lịch sử và cố gắng đưa quá nhiều sự kiện vào phim thì rất dễ thành kể lại lịch sử. Vì vậy, khi viết, tôi xác định phải tìm được một trục xuyên suốt, để mỗi sự kiện, mỗi lời của Bác xuất hiện đều góp phần làm rõ một vấn đề chung của tác phẩm".
Từ định lý đó, những lớp tư liệu trong phim dần được kết nối qua nhiều giai đoạn khác nhau, tạo nên sự chuyển tiếp giữa những thời điểm lịch sử và những thông điệp mà tác phẩm muốn gợi mở. Trung tá Nguyễn Huy Hùng chia sẻ thêm: "Tôi muốn kịch bản có sự chuyển động chứ không phải nối tiếp các câu nói nổi tiếng của Bác. Mỗi lời của Người phải được đặt trong một hoàn cảnh, có nguyên nhân, có sự tiếp nối và có tác động đến đời sống của đất nước lúc bấy giờ. Khi các lớp tư liệu ấy được kết nối với nhau, người xem có thể tự nhận ra một mạch tư tưởng nhất quán xuyên suốt tác phẩm mà không cần người viết phải giải thích quá nhiều".
Ở phương diện thể hiện, kịch bản trở thành nền tảng để các lớp hình ảnh, âm thanh và tư liệu tiếp tục được phát triển bằng ngôn ngữ điện ảnh, đồng thời giữ được sự liền mạch trong cách tiếp cận một đề tài có chiều dài lịch sử và chiều sâu tư tưởng.
Thể hiện tư tưởng bằng ngôn ngữ điện ảnh
Với Trung tá Vũ Anh Nhất, đạo diễn bộ phim tài liệu Lời Người vang vọng non sông, việc thể hiện những lời nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng ngôn ngữ điện ảnh đặt ra yêu cầu phải tìm được cách tiếp cận phù hợp với một đề tài giàu giá trị lịch sử và chiều sâu tư tưởng. Những lời hiệu triệu của Người đã trở nên quen thuộc với nhiều thế hệ người Việt Nam, song để chuyển tải trọn vẹn ý nghĩa của những lời nói ấy trên màn ảnh, đạo diễn đã dành nhiều tâm sức nghiên cứu, lựa chọn và tổ chức tư liệu, tạo sự gắn kết giữa bối cảnh lịch sử, hình ảnh và cảm xúc.
Trung tá Vũ Anh Nhất, đạo diễn bộ phim "Lời Người vang vọng non sông".
Một trong những điểm đáng chú ý của bộ phim là sự xuất hiện của những "vệ út" - các chiến sĩ quyết tử Trung đoàn Thủ đô, những người đã trực tiếp sống và chiến đấu trong thời khắc lịch sử đặc biệt của dân tộc. Ký ức của các nhân chứng đưa người xem trở lại những năm tháng chiến đấu gian khổ, nơi tinh thần quyết tử để Tổ quốc quyết sinh được thể hiện qua những con người, số phận và sự hy sinh cụ thể. Những câu chuyện ấy góp phần tạo nên chiều sâu cảm xúc cho tác phẩm, đồng thời làm nổi bật sức mạnh tinh thần mà lời hiệu triệu của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khơi dậy trong các thế hệ người Việt Nam.
Để tái hiện những chặng đường lịch sử, bộ phim khai thác nhiều nguồn tư liệu, kết hợp hình ảnh, âm thanh gốc, âm nhạc và lời kể của nhân chứng. Việc lựa chọn hình ảnh, tổ chức nhịp dựng và sử dụng những khoảng lặng được cân nhắc theo nội dung từng trường đoạn, góp phần tái hiện không khí của thời đại và tạo sự kết nối với người xem. Đạo diễn nhấn mạnh: "Tôi không muốn hình ảnh chỉ chạy theo để minh họa cho lời nói, mà mong muốn mỗi yếu tố đều góp phần mở rộng ý nghĩa của yếu tố còn lại".
Trên nền tảng những chất liệu lịch sử ấy, bộ phim được triển khai qua nhiều giai đoạn, từ những năm đầu giành độc lập, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đến cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Các sự kiện được lựa chọn nhằm làm rõ sự nhất quán trong tư tưởng Hồ Chí Minh về khát vọng hòa bình, ý chí bảo vệ độc lập, chủ quyền và quyết tâm thực hiện mục tiêu thống nhất đất nước. Trong mạch kể, lời bình giữ vai trò dẫn dắt, tư liệu lịch sử tái hiện những diễn biến quan trọng, còn ý kiến chuyên gia và lời kể nhân chứng bổ sung những góc nhìn, giúp các sự kiện được thể hiện sinh động, có chiều sâu.
Hình ảnh đoàn làm phim trong quá trình ghi hình.
Từ những thời khắc quyết định trong lịch sử đấu tranh giành và giữ nền độc lập dân tộc, bộ phim tiếp tục mở rộng đến công cuộc đổi mới và diện mạo đất nước hôm nay. Sự chuyển tiếp ấy khép lại hành trình lịch sử bằng những hình ảnh về một Việt Nam hòa bình, thống nhất và phát triển, đồng thời mở ra những suy ngẫm về giá trị của độc lập, tự do trong cuộc sống hôm nay. Bằng sự kết hợp giữa tư liệu lịch sử, ký ức nhân chứng và ngôn ngữ điện ảnh, "Lời Người vang vọng non sông" góp phần khẳng định sức sống bền vững của tư tưởng Hồ Chí Minh, để những lời của Người tiếp tục vang vọng trong hành trình xây dựng và phát triển đất nước.
Tên gọi bộ phim Lời Người vang vọng non sông gợi mở tinh thần xuyên suốt của tác phẩm. Những lời của Chủ tịch Hồ Chí Minh được Người khẳng định trong những thời khắc đặc biệt của lịch sử đã trở thành nguồn động viên, cổ vũ mạnh mẽ, khơi dậy lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết và ý chí đấu tranh của quân và dân cả nước. Qua những năm tháng gian khổ của hai cuộc kháng chiến, những tư tưởng ấy đã đồng hành cùng dân tộc trên hành trình giành độc lập, thống nhất đất nước. Khi chiến tranh đã lùi xa, những lời của Người vẫn giữ nguyên giá trị bởi hòa bình, độc lập và tự do chưa bao giờ chỉ là những khái niệm thuộc về quá khứ. Đó là thành quả được đánh đổi bằng biết bao hy sinh, đồng thời cũng là những giá trị mỗi thế hệ có trách nhiệm gìn giữ, vun đắp và bảo vệ.
Từ lời khẳng định "Thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ" đến chân lý "Không có gì quý hơn độc lập, tự do", một mạch tư tưởng nhất quán đã vượt qua giới hạn của thời gian, trở thành một phần trong ký ức, ý chí và bản lĩnh của dân tộc Việt Nam. Đó cũng là điểm gặp gỡ giữa quá khứ và hiện tại mà bộ phim muốn gợi mở cho người xem. Lời Người vang vọng non sông vì thế không chỉ hướng người xem trở lại với những thời khắc lớn của lịch sử, mà còn gợi lên những suy ngẫm về giá trị của cuộc sống hôm nay. Trong hành trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, khát vọng hòa bình, ý chí giữ vững độc lập, tự do và tinh thần đặt lợi ích của đất nước, dân tộc lên trên hết vẫn tiếp tục là những giá trị có sức lan tỏa, nối dài âm vang của lời Người trong mỗi chặng đường phát triển của đất nước.
Bạn không thể gửi bình luận liên tục.
Xin hãy đợi 60 giây nữa.