Sán lá gan nhỏ gây tắc mật - cảnh báo thói quen ăn đồ tái sống

Các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương vừa tiếp nhận một bệnh nhân nam 64 tuổi, trú tại Lào Cai, nhập viện trong tình trạng mệt mỏi kéo dài, đau tức vùng hạ sườn phải, da vàng và men gan tăng cao. Ban đầu, bệnh nhân và gia đình cho rằng tình trạng này do viêm gan rượu tiến triển nặng.

Theo khai thác bệnh sử, bệnh nhân có tiền sử nghiện rượu nhiều năm, trung bình uống 250-500 ml mỗi ngày, từng điều trị bệnh gan. Hơn một năm nay, bệnh nhân thường xuyên đau tức vùng hạ sườn phải, chán ăn, rối loạn tiêu hóa nhưng chủ quan không đi khám. Gần đây, các triệu chứng nặng dần, xét nghiệm tại tuyến dưới cho thấy men gan tăng cao nhưng điều trị không cải thiện nên được chuyển lên tuyến trên.

Tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, kết quả xét nghiệm ghi nhận AST/ALT tăng rất cao, khoảng 1.700 U/L, siêu âm phát hiện giãn nhẹ đường mật trong gan. Đặc biệt, xét nghiệm ký sinh trùng và soi phân cho thấy số lượng lớn trứng sán lá gan nhỏ. Bệnh nhân được chẩn đoán nhiễm sán lá gan nhỏ ký sinh trong đường mật, gây viêm và tắc mật trên nền viêm gan do rượu mạn tính.

Theo BSCKI. Lê Văn Thiệu, Phòng khám Ký sinh trùng, sán lá gan nhỏ (Clonorchis sinensis, Opisthorchis viverrini) lưu hành khá phổ biến tại Việt Nam, nhất là ở những vùng có thói quen ăn cá nước ngọt sống hoặc nấu chưa chín. Bệnh tiến triển âm thầm, dễ bị bỏ sót do triệu chứng không đặc hiệu, thường chỉ được phát hiện khi đã gây tổn thương gan mạn tính, xơ hóa đường mật hoặc biến chứng nặng như ung thư đường mật.

Sán cư trú lâu dài trong đường mật gây viêm mạn, xơ hóa thành ống mật. Khi số lượng lớn, sán, trứng và xác sán có thể gây ứ mật, giãn đường mật và làm tổn thương gan tiến triển nặng. Bệnh lây qua đường tiêu hóa khi ăn cá nước ngọt sống, tái hoặc sử dụng chung dụng cụ chế biến thực phẩm sống - chín.

Các bác sĩ khuyến cáo, sán lá gan nhỏ có thuốc điều trị đặc hiệu và hiệu quả cao nếu phát hiện sớm. Người dân cần tuyệt đối tránh ăn cá nước ngọt sống, tái; đi khám sớm khi có các biểu hiện như đau hạ sườn phải, men gan tăng, vàng da hoặc mệt mỏi kéo dài để phòng ngừa biến chứng nguy hiểm.