Sơn La tăng tốc thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV

2025 - bức tranh tăng trưởng và an sinh xã hội ở Sơn La rõ nét

Xuân Bính Ngọ 2026 mở ra năm đầu triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI. Trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực diễn biến nhanh, phức tạp, khó lường; trong nước còn nhiều khó khăn; thiên tai, dịch bệnh tác động nặng nề đến sản xuất và đời sống, Sơn La kiên định mục tiêu phát triển, chủ động vượt khó, linh hoạt thích ứng. Tỉnh triển khai đồng bộ các chủ trương, giải pháp phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh, xây dựng Đảng và hệ thống chính trị.

Theo dữ liệu tỉnh công bố, năm 2025 có 27/28 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu đạt và vượt kế hoạch. GRDP đạt 38.992 tỷ đồng, tăng 8,03% so với cùng kỳ, vượt mục tiêu đề ra. Thu ngân sách trên địa bàn đạt trên 5.600 tỷ đồng, tăng 35,3% so với dự toán Trung ương giao, tăng 24,4% so với dự toán HĐND tỉnh giao và tăng 35,4% so với năm 2024. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực, đúng định hướng; hạ tầng trọng điểm được quan tâm đầu tư; diện mạo đô thị và nông thôn tiếp tục đổi thay, tạo thêm dư địa cho phát triển vùng, liên kết và hội nhập.

Môi trường đầu tư kinh doanh tiếp tục được cải thiện, thu hút đầu tư bám vào các lĩnh vực tỉnh có thế mạnh. Đến hết năm 2025, toàn tỉnh có gần 4.800 doanh nghiệp đăng ký hoạt động, tổng vốn đăng ký trên 142.000 tỷ đồng. Trong đó, thành lập mới 870 doanh nghiệp, tăng 134,5% so với năm 2024. Khu vực kinh tế tập thể duy trì đà phát triển với 1.145 hợp tác xã đăng ký hoạt động, trong đó thành lập mới 96 hợp tác xã. Riêng năm 2025, tỉnh phê duyệt 39 hồ sơ đề xuất dự án đầu tư mới, tổng vốn đăng ký 22.107 tỷ đồng, gấp 12,7 lần so với tổng vốn đăng ký năm 2024.

Hoạt động xúc tiến thương mại, tiêu thụ và xuất khẩu hàng hóa đi vào chiều sâu. Nông sản chủ lực như chè, cà phê, sản phẩm sắn, đường mía, xoài, nhãn… đã có mặt tại 21 quốc gia/vùng lãnh thổ. Giá trị xuất khẩu năm 2025 đạt 225 triệu đô la Mỹ, tăng 13,4% so với năm trước, góp phần khẳng định chất lượng, thương hiệu và uy tín hàng hóa Sơn La trên thị trường.

Nông nghiệp tiếp tục là trụ đỡ của nền kinh tế tỉnh, phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa, ứng dụng công nghệ cao, hình thành vùng chuyên canh cây ăn quả, cây công nghiệp chủ lực. Công nghiệp chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng chế biến sâu, nâng cao giá trị gia tăng và hàm lượng khoa học - công nghệ trong sản phẩm.

Dịch vụ - du lịch tiếp tục khởi sắc. Năm 2025, tổng lượng khách du lịch đến Sơn La đạt khoảng 5,3 triệu lượt người; doanh thu đạt 6.300 tỷ đồng, tăng 8,62% so với năm 2024. Khu du lịch quốc gia Mộc Châu lần thứ tư liên tiếp được tôn vinh là "Điểm đến thiên nhiên hàng đầu khu vực châu Á 2025"; lần thứ 3 được nhận giải thưởng "Điểm đến thiên nhiên khu vực hàng đầu thế giới năm 2025".

Trên lĩnh vực văn hóa - xã hội, tỉnh khởi công và đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học - trung học cơ sở tại 13 xã biên giới. Chất lượng giáo dục mũi nhọn và giáo dục phổ thông có tiến bộ rõ rệt với 2.493 học sinh đạt giải cấp tỉnh và 34 học sinh đạt giải quốc gia; tỷ lệ đỗ tốt nghiệp THPT đạt 99,59%. Công tác giảm nghèo, an sinh xã hội được triển khai đồng bộ; tỷ lệ hộ nghèo giảm 3% so với năm 2024, còn 7,89%.

Quốc phòng - an ninh được giữ vững. Công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật đạt kết quả tích cực: phạm pháp hình sự giảm 35,8% so với cùng kỳ năm 2024; tỷ lệ giải quyết vụ án, vụ việc về trật tự xã hội đạt 99,5%; chuyển hóa, xây dựng 20% xã, phường không ma túy. Công tác đối ngoại được củng cố; quan hệ hợp tác hữu nghị giữa Sơn La với các tỉnh Bắc Lào tiếp tục đi vào chiều sâu.

Cùng với phát triển kinh tế - xã hội, tỉnh tập trung thực hiện chủ trương sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Theo dữ liệu được cung cấp, Sơn La sáp nhập giảm 125 đơn vị hành chính cấp xã, còn 75 xã, phường; điều động, tiếp nhận và bố trí lại hơn 25.500 cán bộ, công chức, viên chức vào các vị trí mới, phù hợp chức năng, nhiệm vụ. Tỉnh cũng tổ chức thành công đại hội đảng bộ các cấp, Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, nhiệm kỳ 2025-2030 sớm hơn 1 tháng so với yêu cầu của Trung ương.

Từ thực tiễn, tinh thần "kỷ cương trách nhiệm, chủ động kịp thời, tinh gọn hiệu quả, tăng tốc bứt phá" lan tỏa trong toàn hệ thống chính trị; là điểm tựa để chuyển hóa mục tiêu thành hành động và kết quả.

Bên cạnh thành tựu, tỉnh thẳng thắn nhìn nhận những hạn chế: tiến độ một số dự án trọng điểm còn chậm; tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công còn thấp; thu hút đầu tư chưa tương xứng tiềm năng; quản lý đất đai, tài nguyên, khoáng sản, môi trường còn bất cập. Đây là yêu cầu phải tiếp tục đổi mới tư duy, hoàn thiện phương thức lãnh đạo, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, siết chặt kỷ luật, kỷ cương.

2026 - đồng bộ nhiệm vụ, tăng tốc bứt phá

Bước sang năm 2026 - năm mở đầu chặng đường thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI - Sơn La xác định trọng tâm điều hành theo hướng tập trung, đồng bộ, có thứ tự ưu tiên, gắn mục tiêu với trách nhiệm và tiến độ.

Trước hết, tỉnh tập trung triển khai Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI và Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời chuẩn bị và tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 trên địa bàn.

Tỉnh tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy hành chính nhà nước theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; đặt lợi ích của Nhân dân và của tỉnh lên trên hết, trước hết. Yêu cầu đặt ra là kiên quyết đấu tranh với biểu hiện trì trệ, né tránh, sợ trách nhiệm; tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc và khắc phục bất cập trong vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Trên trụ cột kinh tế, Sơn La đẩy mạnh cơ cấu lại kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng; phát triển các động lực tăng trưởng, nhất là công nghiệp chế biến nông sản, năng lượng tái tạo, du lịch chất lượng cao. Cùng với đó là quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước; cơ cấu lại thu, chi theo hướng bền vững; nâng cao hiệu quả quản lý, phân bổ và sử dụng nguồn lực công; tập trung đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực.

Tỉnh tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; khơi thông nguồn lực xã hội; tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp và người dân. Chuyển đổi số được xác định là nhiệm vụ xuyên suốt, gắn với kinh tế số, xã hội số, công dân số; đồng thời thúc đẩy kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, thương mại điện tử và các mô hình kinh doanh mới.

Trong nông nghiệp, tỉnh thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn; phát triển nông nghiệp thông minh; xây dựng thương hiệu nông sản Sơn La. Hướng ưu tiên là khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào chế biến sâu, logistics, thương mại điện tử phục vụ nông nghiệp để tăng giá trị gia tăng và ổn định đầu ra.

Về hạ tầng, tỉnh tập trung phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược đồng bộ, hiện đại, nhất là hạ tầng giao thông và hạ tầng số. Trọng tâm là đẩy nhanh tiến độ dự án cao tốc Hòa Bình - Mộc Châu; khởi công dự án cao tốc Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên; cùng các trục giao thông động lực nội tỉnh để mở rộng không gian phát triển, thu hút đầu tư và thúc đẩy giao thương.

Văn hóa - xã hội tiếp tục được đặt đúng vị trí nền tảng. Tỉnh phát triển toàn diện các lĩnh vực; xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh; chăm lo đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân; bảo đảm an sinh xã hội, không để ai bị bỏ lại phía sau. Song hành là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nâng cao chất lượng giáo dục, gắn đào tạo với nhu cầu thị trường lao động; tạo môi trường để tài năng trẻ, trí thức, doanh nhân cống hiến, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo tại quê hương; gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa 12 dân tộc anh em.

Về môi trường, tỉnh chủ động ứng phó biến đổi khí hậu, phòng chống thiên tai; quản lý, bảo vệ và sử dụng bền vững tài nguyên; xử lý ô nhiễm ở cơ sở chế biến nông sản; tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng về phát triển xanh, phát triển bền vững.

Về quốc phòng - an ninh và đối ngoại, tỉnh củng cố thế trận quốc phòng toàn dân, thế trận an ninh Nhân dân gắn với thế trận lòng dân; giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ; mở rộng hợp tác quốc tế, đối ngoại Nhân dân và phát triển khu vực biên giới.

Bước vào năm 2026 với niềm tin và kỳ vọng, yêu cầu đặt ra là mỗi cấp ủy, chính quyền, cơ quan, đơn vị phải biến mục tiêu thành chương trình hành động cụ thể; mỗi cán bộ, đảng viên nêu gương; mỗi người dân là chủ thể của sự phát triển. Tinh thần "kỷ cương trách nhiệm, chủ động kịp thời, tinh gọn hiệu quả, tăng tốc bứt phá" tiếp tục là mệnh lệnh hành động, để khát vọng phát triển được cụ thể hóa bằng kết quả và chuyển biến rõ nét trong đời sống Nhân dân.