Tây Ban Nha phát trực tiếp nhật thực toàn phần từ độ cao 9.000 m

Theo thông báo của Iberia, chuyến bay mang số hiệu IB1473, lấy theo năm sinh của nhà thiên văn học Nicolaus Copernicus, sẽ cất cánh từ sân bay Adolfo Suárez Madrid-Barajas (Madrid) và bay theo lộ trình được tính toán kỹ lưỡng qua khu vực Palencia, gần dải nhật thực toàn phần. Toàn bộ hiện tượng sẽ được phát trực tiếp trên các nền tảng số của hãng, cho phép công chúng trên khắp thế giới theo dõi khoảnh khắc Mặt Trăng che khuất hoàn toàn Mặt Trời và "vành nhật hoa" - lớp khí quyển ngoài cùng của Mặt Trời - hiện ra rõ nét.

Trên chuyến bay sẽ có sự tham gia của các nhà khoa học thuộc dự án nghiên cứu Shelios. Nhóm nghiên cứu sẽ tận dụng điều kiện quan sát ở độ cao hành trình để thu thập dữ liệu về nhật thực trong môi trường ít bị ảnh hưởng bởi mây, bụi và nhiễu động khí quyển, những yếu tố thường hạn chế chất lượng quan sát từ mặt đất.

Ông Diego Fernández, Giám đốc Chiến lược, Chuyển đổi và Phát triển bền vững của Iberia, cho biết chuyến bay là sự kết hợp giữa hàng không, khoa học và đổi mới sáng tạo, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động nghiên cứu một hiện tượng thiên văn đặc biệt cũng như đưa trải nghiệm quan sát nhật thực đến gần hơn với công chúng.

Theo các nhà thiên văn, nhật thực toàn phần ngày 12/8 sẽ là lần đầu tiên hiện tượng này có thể quan sát từ bán đảo Iberia kể từ năm 1912. Trong thời gian xảy ra nhật thực toàn phần, Mặt Trăng sẽ che khuất hoàn toàn Mặt Trời, khiến bầu trời ban ngày tối đi như lúc chạng vạng và để lộ vành nhật hoa - phần bầu khí quyển ngoài cùng vốn chỉ có thể quan sát khi Mặt Trời bị che khuất hoàn toàn.

Theo Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA), dải nhật thực toàn phần sẽ đi qua miền Đông Greenland, miền Tây Iceland, nửa phía Bắc Tây Ban Nha và khu vực Đông Bắc Bồ Đào Nha. Tại Tây Ban Nha, thời gian quan sát nhật thực toàn phần kéo dài tối đa khoảng 1 phút 40 giây, tùy từng địa điểm nằm trên đường đi của bóng tối.

Ngoài khu vực nằm trong dải nhật thực toàn phần, phần lớn châu Âu sẽ quan sát được nhật thực một phần. Các thành phố lớn như London, Paris, Brussels và Lisbon đều sẽ chứng kiến Mặt Trăng che khuất một phần Mặt Trời. Tại Madrid và Barcelona, mặc dù nằm ngoài dải nhật thực toàn phần, tỷ lệ che phủ Mặt Trời dự kiến vẫn đạt tới khoảng 99%, tạo nên cảnh tượng hiếm gặp. Không chỉ người dân châu Âu, một số khu vực ở Đông Bắc Mỹ và miền Đông Canada cũng sẽ quan sát được nhật thực một phần. 

ESA cho biết đây sẽ là nhật thực toàn phần đầu tiên trong chuỗi ba hiện tượng thiên văn đáng chú ý tại khu vực châu Âu. Sau sự kiện ngày 12/8/2026, một đợt nhật thực toàn phần khác sẽ diễn ra vào ngày 2/8/2027, có thể quan sát từ Tây Ban Nha, Bắc Phi và Trung Đông. Tiếp đó, ngày 26/1/2028 sẽ xảy ra nhật thực hình khuyên, có thể quan sát tại Nam Mỹ, Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha.

Các cơ quan thiên văn cũng khuyến cáo người dân tuyệt đối không quan sát trực tiếp Mặt Trời bằng mắt thường, kể cả khi xảy ra nhật thực một phần, nếu không sử dụng kính chuyên dụng hoặc thiết bị quan sát đạt tiêu chuẩn, nhằm tránh nguy cơ tổn thương mắt vĩnh viễn.