Thay đổi không gian sống để vượt qua chứng rối loạn cảm xúc theo mùa

Chứng rối loạn cảm xúc theo mùa (viết tắt là SAD) khiến rất nhiều người dễ rơi vào một dạng trầm cảm khi chuyển sang giai đoạn cuối thu và mùa đông với những dấu hiệu phổ biến như cảm thấy buồn bã, chán nản, cơ thể mệt mỏi, uể oải, thiếu năng lượng. Theo các nghiên cứu, điều này liên quan nhiều đến sự thay đổi của thời tiết, cơ thể tiếp xúc ít hơn với ánh sáng, trời lạnh khiến con người dễ "thu mình", thèm ngủ, ngại giao tiếp xã hội, ngại tham gia các hoạt động hơn...

Thay đổi cách bài trí nhà cửa, điều chỉnh ánh sáng trong nhà, thêm cây xanh... được xem là những cách hiệu quả để khiến tâm trạng tốt hơn.

- Tăng cường ánh sáng trong nhà: Hãy thay đổi một chút vị trí các đồ dùng trong nhà, đưa bàn ăn tới gần cửa sổ hơn, hãy mở rèm cửa để có được ánh sáng tự nhiên một cách tối đa. Việc mở cửa sổ giúp không khí được lưu thông trong nhà rất có tác dụng trong việc điều trị những triệu chứng rối loạn cảm xúc theo mùa.

Vào buổi tối, việc tiếp xúc quá nhiều với ánh sáng xanh từ bóng đèn LED và các thiết bị điện tử như điện thoại, máy tính xách tay và TV có thể gây rối loạn nhịp sinh học và ức chế melatonin. Vì thế hãy điều chỉnh ánh sáng "ấm" hơn, hạn chế tối đa tiếp xúc với màn hình điện tử sát giờ ngủ để cải thiện chất lượng giấc ngủ.

- Mang thiên nhiên vào trong nhà: Thiên nhiên thực sự có tác dụng "chữa lành" cho tâm trạng, cảm xúc. Chỉ cần thêm 1-2 chậu cây xanh nhỏ hoặc trung bình vào những không gian thường xuyên sử dụng cũng sẽ mang lại hiệu quả tích cực.

Lưu ý hãy lựa chọn những loại cây phù hợp với không gian trong phòng, có tác dụng làm sạch không khí, dễ chăm sóc và có kiểu dáng bắt mắt để tăng thêm sự hứng thú chẳng hạn như lưỡi hổ, trầu bà, lan ý, thường xuân...

Nếu vì lý do nào đó không thể sử dụng cây xanh thì nên thử tập trung vào những vật dụng có nguồn gốc từ thiên nhiên, thậm chí là điểm tô cho các bức tường bằng tranh ảnh lấy cảm hứng từ thiên nhiên, hoa cỏ, sông nước... Đây cũng là những gợi ý rất dễ áp dụng vào thực tiễn, chi phí linh hoạt tùy thuộc vào nhu cầu, điều kiện của bản thân để khiến cho không gian sống trở nên thú vị hơn, có tác dụng làm giảm căng thẳng, ngột ngạt.

- Sơn lại nhà cửa: Thay màu sơn như là cách để "lột xác" cho không gian sống nhưng cách làm này đòi hỏi sự cân nhắc lựa chọn kỹ càng vì không phải lúc nào cũng dễ dàng sơn nhà, việc chọn màu cũng cần tính toán hợp lý giữa sở thích và thực tế. Màu xanh lam gợi nhớ đến bầu trời, và màu vàng gợi nhớ đến mặt trời. Đây là những tông màu tạo cảm giác ấm áp và mang lại năng lượng.

Một gợi ý đó là sử dụng màu sắc khác nhau cho những khu vực khác nhau trong nhà. Một phần là để khéo léo đánh dấu sự phân chia không gian, phần khác là để phát huy tác dụng của từng màu sơn. Việc phối màu theo khối hoặc tạo điểm nhấn bằng màu sắc cũng có thể thay thế việc sơn toàn bộ căn phòng, cho dù đó là sử dụng tranh ảnh màu sắc tươi sáng, đồ nội thất hoặc phụ kiện trang trí nhà cửa rực rỡ.

Một căn phòng thiếu ánh sáng tự nhiên có thể sẽ càng tối hơn nếu được sơn bằng màu đậm. Nhưng nếu phòng được sơn màu trắng, một màu tự nhiên phản chiếu nhiều ánh sáng, thì bóng đèn có màu ấm hơn sẽ tạo ra hiệu ứng thư giãn hơn, giúp bạn dễ dàng nghỉ ngơi, điều này đặc biệt quan trọng trong phòng ngủ hoặc phòng khách.

- Hương thơm và âm nhạc mang đến năng lượng, sinh khí mới:

Bên cạnh yếu tố thị giác, chứng rối loạn cảm xúc theo mùa còn được điều trị tích cực thông qua những tiếp xúc qua khứu giác, thính giác. Ngày càng nhiều người yêu thích việc sử dụng tinh dầu khuếch tán những hương thơm dễ chịu trong nhà. Ngoài ra mùi hương từ hoa khô, hoa tươi, nước hoa, nến thơm cũng là cách khiến tâm trạng dễ chịu hơn.

Lưu ý, những mùi hương gần gũi với thiên nhiên, từ những nguyên liệu thiên nhiên được ưa chuộng hơn những hương nhân tạo.

Âm nhạc cũng có thể giúp ích, tùy thuộc vào thể loại. Một nghiên cứu năm 2024 cho thấy việc nghe nhạc cổ điển hoặc các loại nhạc nhẹ khác giúp giảm các triệu chứng giống như trầm cảm. Bản Sonate ánh trăng của Beethoven hơn là bản Bốn mùa của Vivaldi - được coi như những gợi ý hoàn hảo. Tuy nhiên âm nhạc sẽ gắn với sở thích của mỗi người. Hãy lựa chọn những ca khúc khiến bạn muốn hát theo, muốn đu đưa, nhún nhảy... để bước ra khỏi sự uể oái, chán nản.

Bên cạnh việc thay đổi không gian sống, hãy dành thời gian thưởng thức ly cà phê, đi dạo, đi bộ mỗi ngày, gặp gỡ bạn bè, người thân, chơi với thú cưng...