Tiềm năng của Greenland

Greenland là vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch, có dân số khoảng 57.000 người và là hòn đảo lớn nhất thế giới, nằm trong vùng khí hậu Bắc Cực. Khi nhắc tới vùng đất này, nhiều người thường chỉ nghĩ tới những dòng sông băng và các dải băng khổng lồ. Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, Greenland lại được nhắc đến nhiều hơn như một khu vực có giá trị chiến lược đặc biệt.

Xét về địa lý, Greenland nằm trên lục địa Bắc Mỹ, chỉ có một đường biên giới đất liền rất ngắn, dài khoảng 1,2 km, giáp với Canada. Tuy nhiên, về chính trị và văn hóa, vùng lãnh thổ này đã gắn bó với châu Âu trong hơn 1 thiên niên kỷ. Dù có quyền tự quản, Greenland vẫn nằm dưới chủ quyền của Đan Mạch.

Greenland có diện tích khoảng 2,16 triệu km², trong đó khoảng 80% diện tích bị bao phủ bởi khối băng khổng lồ. Các khu vực không có băng chủ yếu nằm dọc theo đường bờ biển. Hòn đảo này không có hệ thống đường bộ hay đường sắt kết nối giữa các khu định cư. Trong các thị trấn vẫn có đường nội đô, song các tuyến đường này kết thúc ở ngoại ô. Việc di chuyển giữa các vùng chủ yếu dựa vào thuyền, xe trượt tuyết, xe chó kéo và trực thăng.

Greenland cũng có hiện tượng đêm trắng kéo dài 2 tháng liên tiếp, từ ngày 25/5 đến 25/7 hàng năm, khi Mặt Trời không lặn. Nền công nghiệp chính của hòn đảo là đánh bắt hải sản. Greenland nhập khẩu hầu hết hàng hóa, ngoại trừ cá, hải sản và một số loài động vật như cá voi, hải cẩu. Tuy nhiên, mỗi khu vực đánh bắt đều có hạn ngạch riêng nhằm tránh khai thác quá mức. Cá voi và hải cẩu không được xuất khẩu, chỉ tiêu thụ tại địa phương.

Nguyên nhân chính khiến Greenland trở thành điểm nóng trong thời gian gần đây là hiện tượng băng tan. Trong nhiều thập kỷ, nơi đây được xem là vùng đất đóng băng, xa xôi, khó tiếp cận. Tuy nhiên, khi nhiệt độ toàn cầu gia tăng, lớp băng lâu đời dần tan chảy, dần lộ ra các nguồn tài nguyên từng bị che phủ suốt hàng nghìn năm.

Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Đan Mạch và Greenland, trữ lượng đất hiếm tại Greenland được ước tính khoảng 36,1 tỷ tấn, bao gồm đất hiếm, cobalt, graphite và nhiều kim loại quan trọng cho công nghệ cao, năng lượng tái tạo và quốc phòng. Bên cạnh đó, tốc độ và mức độ băng tan cũng biến Greenland thành một “phòng thí nghiệm tự nhiên” quan trọng, nơi các nhà khoa học có thể quan sát trực tiếp tác động của biến đổi khí hậu đối với băng hà, đại dương và khí quyển.

Greenland còn giữ vị trí then chốt tại khu vực Bắc Cực, nằm giữa Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương. Khu vực này bao trùm các tuyến hàng hải quan trọng của Bắc Cực và là một phần của rãnh Greenland - Iceland - Anh, nơi NATO sử dụng để giám sát các hoạt động hải quân và phòng thủ tên lửa.

Với những yếu tố trên, không khó hiểu khi Greenland trở thành chủ đề được quan tâm trong những ngày qua. Đan Mạch nhiều lần nhấn mạnh Greenland không phải để bán. Luật pháp hiện đại cũng không cho phép chuyển nhượng một lãnh thổ như một món hàng hóa đơn thuần nếu không có sự đồng thuận của người dân địa phương.