Tiếp thị liên kết biến tướng: Nguy cơ lan truyền tin giả, gây tranh cãi để trục lợi từ người dùng

Tiếp thị liên kết, hay còn gọi là Affiliate Marketing, đang trở nên phổ biến trong thời gian gần đây bên cạnh các chiến dịch quảng cáo từ các nhãn hàng. Ngày càng nhiều nền tảng tạo điều kiện để người bán hàng nhận hoa hồng thông qua việc gắn đường dẫn quảng cáo sản phẩm trong mỗi bài đăng.

Tuy nhiên, thay vì xây dựng nội dung dựa trên trải nghiệm cá nhân hoặc các nội dung giải trí có liên quan trực tiếp đến sản phẩm, không ít người lại lựa chọn cách tiếp cận khác. Họ đăng tải thông tin sai lệch, thậm chí khơi gợi tranh cãi xã hội nhằm thu hút tương tác, sau đó tận dụng độ lan tỏa của các nội dung này để phục vụ mục đích bán hàng.

Thực tế cho thấy, những nội dung gây tranh cãi, đánh vào cảm xúc tiêu cực ngày càng xuất hiện với tần suất lớn trên mạng xã hội. Một clip ghi lại hình ảnh người phụ nữ múc dầu thừa từ thùng rác, được đăng tải kèm bình luận mập mờ như “bảo sao dạo này nhiều ung thư thế”, đã thu hút hơn 200.000 lượt xem và tương tác. Tuy nhiên, đường link đi kèm lại dẫn đến một sản phẩm kính cường lực. Nội dung gốc của clip này xuất phát từ nước ngoài, trong đó người phụ nữ đang bán dầu thải cho một công ty xử lý chất thải được cấp phép.

Một trường hợp khác là bài đăng khai thác nội dung mang tính chê bai, gây tranh cãi về gia đình, thu hút hơn 600.000 lượt xem cùng nhiều bình luận. Đáng chú ý, phần bình luận của bài viết này lại gắn kèm đường dẫn dẫn tới nhiều sản phẩm khác nhau nhằm mục đích bán hàng.

Những bài viết dạng này xuất hiện ngày càng nhiều trên các nền tảng mạng xã hội, góp phần tạo ra cuộc đua thu hút tương tác bằng cách khơi gợi các quan điểm trái chiều, gây tranh luận trong cộng đồng. Điều này khiến môi trường mạng dần bị chi phối bởi các nội dung kích động thay vì thông tin hữu ích, tích cực.

Chị Hoàng Ngọc Quyên, phường Đống Đa, thành phố Hà Nội, và anh Cao Đức Cường, tỉnh Thái Nguyên, đều cho rằng việc xuất hiện tràn lan các nội dung giật gân, gây tranh cãi để phục vụ mục đích bán hàng đang ảnh hưởng tiêu cực đến trải nghiệm người dùng, khiến người xem khó phân biệt giữa thông tin thật và nội dung mang tính chất quảng cáo trá hình.

Theo anh Phùng Thái Học, Giám đốc điều hành Công ty Cổ phần JOYWORK, việc tận dụng các nội dung gây tranh cãi để dẫn dắt hành vi người dùng là xu hướng đáng lo ngại. Không phải ngẫu nhiên mà năm 2025, từ điển Oxford đã công bố “rage bait” – hay “mồi nhử thịnh nộ” – là từ của năm, dùng để mô tả những nội dung được tạo ra có chủ đích nhằm kích thích cảm xúc giận dữ, tiêu cực, buộc người dùng phản ứng bốc đồng. Khi kết hợp “mồi nhử thịnh nộ” với mục đích thương mại, các hệ lụy đối với môi trường mạng và hành vi người dùng càng trở nên khó lường.

Ông Nguyễn Đình Thành, chuyên gia truyền thông, nhận định các nội dung bán hàng thông qua tranh cãi không chỉ khiến người dùng cảm thấy bị lừa dối mà còn tác động tiêu cực đến hệ sinh thái thông tin trên mạng xã hội. Khi các thuật toán ưu tiên nội dung gây kích động, mạng xã hội dần bị lấp đầy bởi những tranh cãi, chỉ trích và cảm xúc tiêu cực. Từ một không gian chia sẻ, học hỏi, mạng xã hội có nguy cơ bị biến thành “chiến trường” của các luồng quan điểm cực đoan, nơi người dùng bị dẫn dắt bởi những cảm xúc thiếu kiểm soát.

Việc sử dụng nội dung gây tranh cãi để phục vụ mục đích quảng cáo không chỉ đặt ra thách thức đối với người dùng mà còn đòi hỏi sự vào cuộc của các cơ quan quản lý và nền tảng số nhằm xây dựng môi trường mạng lành mạnh, minh bạch, hướng tới phát triển bền vững trong không gian số.