Tổng thống Trump chỉ trích thỏa thuận của Anh về quần đảo Chagos

Quần đảo Chagos là một quần đảo hẻo lánh ở Ấn Độ Dương, trong đó đảo Diego Garcia đang là nơi đặt căn cứ quân sự quan trọng của Mỹ và Anh. Chính phủ Anh cho biết đã quyết định chuyển giao chủ quyền quần đảo Chagos cho Mauritius theo một thỏa thuận ký hồi tháng 5, đồng thời nhấn mạnh London sẽ thuê lại đảo Diego Garcia trong ít nhất 99 năm để duy trì hoạt động của căn cứ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump sau đó công khai phản đối kế hoạch này trên mạng xã hội Truth Social. Ông Trump cho rằng việc Anh từ bỏ quyền kiểm soát quần đảo Chagos là “một hành động ngu ngốc”, đồng thời cảnh báo Trung Quốc và Nga sẽ chú ý đến động thái mà ông mô tả là “yếu kém”. Ông Trump cũng liên hệ vấn đề này với tranh cãi về Greenland, cho rằng đây là một trong các lý do về an ninh quốc gia khiến Mỹ cần kiểm soát Greenland.

Phát biểu của Tổng thống Trump được đánh giá là gây thêm sức ép lên nỗ lực của Thủ tướng Anh Keir Starmer trong việc hạ nhiệt căng thẳng liên quan đến Greenland và cải thiện quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Trước đó, ông Starmer từng phản đối quan điểm của ông Trump về Greenland, nhưng kêu gọi các bên giải quyết bất đồng bằng đối thoại bình tĩnh.

Khi thỏa thuận Anh - Mauritius được công bố, phía Mỹ từng hoan nghênh và cho rằng văn kiện này giúp bảo đảm hoạt động ổn định, lâu dài của cơ sở quân sự chung tại Diego Garcia. Chính phủ Anh cũng lập luận rằng thỏa thuận là bước đi cần thiết trong bối cảnh Liên hợp quốc và Tòa án Công lý quốc tế đã nhiều lần kêu gọi Anh trả lại quần đảo Chagos cho Mauritius. London khẳng định thỏa thuận không làm phương hại an ninh, đồng thời có các điều khoản nhằm giữ nguyên năng lực hoạt động của căn cứ và ngăn sự can dự từ các đối thủ.

Thỏa thuận này vẫn vấp phải phản đối trong nội bộ chính trường Anh. Một số ý kiến cho rằng việc chuyển giao chủ quyền có thể làm gia tăng rủi ro an ninh, trong khi cộng đồng người Chagos bị di dời trước đây nói họ không được tham vấn đầy đủ. Theo thỏa thuận, một quỹ tái định cư sẽ được lập để hỗ trợ người dân trở về quần đảo, ngoại trừ đảo Diego Garcia.