TP Hồ Chí Minh đề xuất hỗ trợ bồi thường nhà, đất mua bán bằng giấy tay

Từ 4/11 đến 19/11/2026, UBND TP Hồ Chí Minh tổ chức lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị quyết của HĐND Thành phố quy định cơ chế, chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất và chính sách đối với tổ chức, cá nhân bị ảnh hưởng khi khai thác không gian ngầm, không gian tầm thấp, không gian tầm cao vì lợi ích công cộng. Dự thảo được đăng tải trên Cổng Thông tin điện tử Tp Hồ Chí Minh, thời gian lấy ý kiến kéo dài đến ngày 19/11/2026.

Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất chính sách hỗ trợ đối với các trường hợp nhà, đất mua bán, chuyển nhượng hoặc tặng cho bằng giấy tay nhưng chưa hoàn thiện đầy đủ thủ tục pháp lý. Theo dự thảo, đối với các giao dịch mua bán, chuyển nhượng hoặc tặng cho nhà, đất bằng giấy tay trong khoảng thời gian từ sau ngày 1/7/2014 đến trước ngày 1/8/2024, người đang trực tiếp sử dụng đất có thể được xem xét hỗ trợ tương đương mức bồi thường hoặc hỗ trợ về đất khi Nhà nước thu hồi đất.

Để được xem xét, người sử dụng đất phải đáp ứng các điều kiện về nguồn gốc đất, quá trình sử dụng ổn định, không có tranh chấp, khiếu nại và được chính quyền địa phương xác nhận, công khai theo quy định. Đây là một trong những chính sách được Thành phố đề xuất nhằm giải quyết vướng mắc đối với các trường hợp có quá trình sử dụng đất thực tế nhưng chưa hoàn thiện đầy đủ thủ tục pháp lý.

Bên cạnh đó, dự thảo cũng đề xuất chính sách hỗ trợ đối với các trường hợp sử dụng đất ổn định nhưng không đủ điều kiện được bồi thường về đất. Cụ thể, đối với đất phi nông nghiệp sử dụng trước ngày 1/8/2024, không vi phạm pháp luật về đất đai và đáp ứng các điều kiện liên quan, mức hỗ trợ dự kiến từ 40% đến 100% giá đất tính tiền bồi thường.

Đối với các trường hợp có vi phạm pháp luật đất đai, mức hỗ trợ được đề xuất từ 28% đến 70%, tùy theo thời điểm sử dụng đất. Ngoài ra, dự thảo còn đề xuất giải quyết những trường hợp phần đất còn lại sau thu hồi có diện tích nhỏ, không có đường giao thông kết nối hoặc không đủ điều kiện xây dựng nhà ở.

Theo đó, đối với phần đất còn lại ngoài ranh dự án dưới 100 m² đối với đất phi nông nghiệp hoặc dưới 1.000 m² đối với đất nông nghiệp, nếu đáp ứng các điều kiện liên quan và người dân có yêu cầu, cơ quan có thẩm quyền có thể thực hiện thu hồi, bồi thường, hỗ trợ mà không phải điều chỉnh quy hoạch hoặc ranh dự án.

Đáng chú ý, dự thảo cũng đề xuất hỗ trợ bổ sung 10% mức bồi thường, hỗ trợ bằng tiền về đất đối với một số trường hợp thu hồi đất theo Luật Phát triển đô thị, đồng thời áp dụng cơ chế thưởng nếu người dân bàn giao mặt bằng trước thời hạn.

Về tái định cư, Thành phố đề xuất hỗ trợ bằng tiền đối với người đủ điều kiện tái định cư nhưng không nhận nhà, đất tái định cư mà lựa chọn tự lo chỗ ở mới. Mức hỗ trợ tối đa được chia theo 4 khu vực, từ 1 tỷ đến 6 tỷ đồng, tùy địa bàn và điều kiện áp dụng.

Dự thảo cũng bổ sung chính sách hỗ trợ đối với người dân bị ảnh hưởng khi khai thác không gian ngầm, không gian tầm thấp và không gian tầm cao vì lợi ích công cộng. Trong đó, nhà ở, công trình phải sửa chữa, gia cường, chống thấm, chống rung hoặc di dời hạ tầng kỹ thuật do ảnh hưởng trực tiếp của dự án được đề xuất bồi thường 100% chi phí khắc phục theo quy định.

Theo UBND TP Hồ Chí Minh, việc xây dựng các chính sách này nhằm bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, tổ chức bị ảnh hưởng, tháo gỡ vướng mắc trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án hạ tầng trọng điểm.