TP Hồ Chí Minh nghiên cứu bảo tồn hố chôn tập thể liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

TP Hồ Chí Minh đang nghiên cứu phương án bảo tồn tại chỗ khu vực hố chôn tập thể liệt sĩ trong khuôn viên Công viên văn hóa Lê Thị Riêng (phường Hòa Hưng). Một trong những định hướng được đặt ra là gia cố khu vực xung quanh, lắp đặt hệ thống vách kính cường lực phía trên để bảo vệ dấu tích lịch sử, đồng thời tạo điều kiện cho người dân đến tham quan, dâng hương và tưởng niệm.

Thông tin tại họp báo cung cấp về các vấn đề kinh tế - xã hội trên địa bàn TP Hồ Chí Minh ngày 12/11, ông Trương Kim Quân, Phó Trưởng Phòng Di sản Văn hóa, Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh, cho biết khu vực hố chôn tập thể liệt sĩ tại Công viên văn hóa Lê Thị Riêng là địa điểm có ý nghĩa lịch sử - văn hóa, gắn liền với quá trình chiến đấu, hy sinh của cán bộ, chiến sĩ trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

"Đây là địa điểm có giá trị trong việc giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc và đạo lý 'Uống nước nhớ nguồn' cho các thế hệ hôm nay và mai sau", ông Quân nhấn mạnh.

Theo ông Quân, để bảo vệ các yếu tố gốc và hiện trạng khu vực hố chôn tập thể liệt sĩ, Sở Văn hóa và Thể thao nhận thấy cần nghiên cứu, đề xuất các giải pháp quản lý, bảo vệ phù hợp, hạn chế tối đa những hoạt động có nguy cơ làm thay đổi hoặc ảnh hưởng đến các yếu tố có giá trị lịch sử.

"Định hướng nghiên cứu phương án bảo tồn tại chỗ các hố khai quật thông qua việc gia cố, cứng hóa khu vực xung quanh, lắp đặt hệ thống vách kính cường lực bảo vệ phía trên", ông Quân cho biết.

Theo đại diện Sở Văn hóa và Thể thao, phương án này nhằm bảo đảm an toàn, hạn chế tác động của môi trường và các yếu tố bên ngoài, đồng thời tạo điều kiện để người dân đến tham quan, dâng hương, tri ân và tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ. Việc triển khai cụ thể sẽ được nghiên cứu trên cơ sở đánh giá giá trị lịch sử, hiện trạng địa điểm và các yêu cầu chuyên môn về bảo tồn di tích.

Đang thu thập tư liệu, xây dựng hồ sơ khoa học di tích

Hiện nay, Sở Văn hóa và Thể thao đang phối hợp với Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh thu thập hồ sơ, tài liệu liên quan đến quá trình chiến đấu, hy sinh của cán bộ, chiến sĩ; quá trình phát hiện, tìm kiếm, khai quật và quy tập hài cốt liệt sĩ tại khu vực.

Các đơn vị cũng đề nghị cung cấp sơ đồ, bản đồ, hình ảnh, lời kể nhân chứng và những thông tin liên quan để nghiên cứu, đánh giá giá trị lịch sử - văn hóa, làm cơ sở xây dựng hồ sơ khoa học di tích.

"Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, Sở Văn hóa và Thể thao dự kiến đề xuất phương án khoanh vùng bảo vệ khu vực hố chôn tập thể liệt sĩ, bảo đảm gìn giữ các yếu tố có giá trị lịch sử, phù hợp với định hướng quy hoạch chung của Công viên văn hóa Lê Thị Riêng", ông Quân thông tin.

Về tiến độ, thành phố đang giao Sở Quy hoạch - Kiến trúc nghiên cứu, triển khai quy hoạch Công viên văn hóa Lê Thị Riêng, trong đó có nội dung bảo tồn khu vực hố chôn tập thể liệt sĩ.

Sau khi phương án quy hoạch được hoàn thiện, Sở Văn hóa và Thể thao sẽ tiếp tục hoàn chỉnh hồ sơ khoa học, trình Hội đồng thẩm định khoa học chuyên môn trong lĩnh vực di sản văn hóa cấp thành phố xem xét, thẩm định và tham mưu trình Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh hoặc cấp có thẩm quyền quyết định xếp hạng di tích theo quy định.

Kết nối các công trình tưởng niệm trong không gian công viên

Bên cạnh khu vực hố chôn tập thể liệt sĩ, Công viên văn hóa Lê Thị Riêng hiện có nhiều công trình tưởng niệm, ghi công các anh hùng liệt sĩ và nhân vật lịch sử.

Trong đó có phù điêu và bia tưởng niệm Tổng Bí thư Trần Phú; bia tưởng niệm các liệt sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968; bia tưởng niệm liệt sĩ Lê Thị Riêng; bia tưởng niệm liệt sĩ Trần Văn Kiểu; Nhà truyền thống và Nhà bia ghi danh hơn 1.500 liệt sĩ Quận 10.

Theo ông Trương Kim Quân, trong quá trình nghiên cứu, triển khai quy hoạch công viên, các sở, ngành chức năng sẽ phối hợp rà soát, đánh giá hiện trạng và giá trị của từng công trình để đề xuất phương án bảo tồn, chỉnh trang, cải tạo hoặc bố trí phù hợp với tổng thể không gian.

"Quan điểm thực hiện là bảo đảm giữ gìn, tôn trọng các giá trị lịch sử - văn hóa, các yếu tố có ý nghĩa tưởng niệm và ghi công; đồng thời tổ chức, sắp xếp không gian cảnh quan hài hòa, trang nghiêm, tạo sự kết nối giữa các công trình tưởng niệm, khu vực hố chôn tập thể liệt sĩ và các không gian sinh hoạt văn hóa công cộng", ông Quân cho biết.

Việc kết nối các công trình tưởng niệm trong tổng thể quy hoạch được định hướng nhằm vừa bảo tồn, phát huy giá trị lịch sử, vừa đáp ứng nhu cầu tham quan, tưởng niệm, giáo dục truyền thống và sinh hoạt văn hóa của người dân.