Trung Quốc cảnh báo tình trạng mỹ phẩm trẻ em kém chất lượng trước thềm Tết Thiếu nhi

Trước tình trạng mỹ phẩm trẻ em kém chất lượng xuất hiện tràn lan trên thị trường cùng xu hướng thương mại hóa hình ảnh trẻ nhỏ trên mạng xã hội, nhiều chuyên gia và cơ quan quản lý tại Trung Quốc đã lên tiếng cảnh báo, đồng thời kêu gọi tăng cường các biện pháp bảo vệ trẻ em trong môi trường tiêu dùng và không gian mạng.

Thời điểm trước Ngày Quốc tế Thiếu nhi hằng năm thường chứng kiến nhu cầu sử dụng mỹ phẩm dành cho trẻ em gia tăng mạnh do các trường học, cơ sở mầm non tổ chức hoạt động biểu diễn văn nghệ, chụp ảnh và sự kiện ngoại khóa. Đây cũng là giai đoạn thị trường mỹ phẩm trẻ em trở nên sôi động với nhiều sản phẩm giá rẻ được bày bán rộng rãi.

Khảo sát của truyền thông Trung Quốc tại nhiều khu chợ bán sỉ và cửa hàng mỹ phẩm ở tỉnh Cát Lâm cho thấy nhiều sản phẩm được quảng cáo là "mỹ phẩm chuyên dụng cho trẻ em" nhưng không có giấy phép lưu hành hợp pháp hoặc thiếu biểu tượng "Tiểu Kim Thuẫn" - dấu hiệu nhận biết bắt buộc đối với mỹ phẩm trẻ em đã được cơ quan chức năng cấp phép.

Các sản phẩm này thường có bao bì bắt mắt, sử dụng hình ảnh hoạt hình, màu sắc sặc sỡ và được bán với giá rất thấp, dao động từ 10 - 30 Nhân dân tệ cho một bộ trang điểm gồm son môi, phấn mắt, má hồng và phấn phủ. Dù được quảng cáo bằng những cụm từ như "an toàn", "tự nhiên" hay "không độc hại", nhiều sản phẩm lại không công bố đầy đủ thành phần hoặc thông tin kiểm định chất lượng.

Theo thống kê từ nền tảng khiếu nại "Heimao Tousu", đã có hơn 600 phản ánh liên quan đến mỹ phẩm trẻ em. Một số phụ huynh cho biết con em họ gặp các triệu chứng như nổi mẩn đỏ, ngứa, bỏng rát hoặc viêm da tiếp xúc sau khi sử dụng các sản phẩm được quảng cáo dành riêng cho trẻ nhỏ.

Các chuyên gia y tế cảnh báo làn da trẻ em mỏng và hàng rào bảo vệ da chưa hoàn thiện, do đó dễ bị kích ứng trước các hóa chất có trong mỹ phẩm. Một số chất bảo quản và phụ gia nếu tiếp xúc trong thời gian dài còn có nguy cơ ảnh hưởng tới hệ nội tiết.

Đáng chú ý, nhiều doanh nghiệp bị cho là lợi dụng kẽ hở pháp lý để "ngụy trang" mỹ phẩm dưới dạng đồ chơi trang điểm nhằm né tránh các tiêu chuẩn quản lý nghiêm ngặt. Các sản phẩm như "phấn mắt mô phỏng" hay "sơn móng mô phỏng" được sản xuất theo tiêu chuẩn đồ chơi nhưng lại sử dụng trực tiếp trên da trẻ em.

Song song với vấn đề chất lượng sản phẩm, dư luận Trung Quốc cũng bày tỏ lo ngại trước xu hướng khai thác hình ảnh trẻ em để phục vụ mục đích thương mại trên mạng xã hội. Nhiều tài khoản sử dụng hình ảnh trẻ nhỏ trong các nội dung quảng cáo hoặc thu hút tương tác bằng cách cho trẻ mặc trang phục người lớn, trang điểm đậm hoặc tạo dáng không phù hợp lứa tuổi.

Một số tài khoản thậm chí còn tuyển "người mẫu trải nghiệm" là trẻ em để quảng bá mỹ phẩm, đồ bơi hoặc sản phẩm nội y, kèm yêu cầu đăng tải hình ảnh và video có yếu tố nhạy cảm. Trong khi đó, cơ chế đề xuất nội dung của các nền tảng tiếp tục lan truyền các video tương tự nếu người dùng từng tương tác với dạng nội dung này.

Theo các chuyên gia, thực trạng trên phản ánh sự đan xen giữa lợi ích thương mại, cơ chế kiểm duyệt chưa chặt chẽ và nhận thức còn hạn chế của một bộ phận phụ huynh về quyền riêng tư cũng như quyền được bảo vệ của trẻ em.

Trước tình hình này, giới chuyên gia và cơ quan quản lý Trung Quốc kêu gọi hoàn thiện hệ thống pháp luật và tiêu chuẩn kỹ thuật đối với mỹ phẩm trẻ em; đồng thời siết chặt quản lý các nội dung liên quan trẻ vị thành niên trên không gian mạng. Các nền tảng trực tuyến được yêu cầu tăng cường trách nhiệm trong kiểm duyệt nội dung, ứng dụng công nghệ nhận diện nhằm hạn chế lan truyền các hình ảnh phản cảm liên quan trẻ em.

Bên cạnh đó, phụ huynh được khuyến cáo không biến trẻ thành công cụ quảng cáo hoặc phương tiện thu hút tương tác trên mạng xã hội, đồng thời cần nâng cao nhận thức cho trẻ về quyền riêng tư và an toàn trên môi trường số.

Nhiều chuyên gia Trung Quốc nhấn mạnh trẻ em không nên trở thành công cụ phục vụ mục đích kinh tế hay giải trí thương mại. Việc bảo vệ sức khỏe, quyền lợi và sự phát triển lành mạnh của trẻ cần được đặt ở vị trí ưu tiên trong các chính sách quản lý và hoạt động kinh doanh hiện nay.