Trung Quốc tái phân bổ nguồn lực khi dân số già hóa

Trung Quốc đang đối mặt với một thay đổi mang tính dài hạn hơn: cơ cấu dân số. Trong năm ngoái, nước này có 7,92 triệu trẻ em mới sinh, giảm mạnh so với 9,54 triệu của năm trước đó. Tỷ lệ sinh xuống mức thấp kỷ lục, trong khi dân số tiếp tục già hóa nhanh. Sự thay đổi này đang tác động tới nhiều lĩnh vực kinh tế xã hội, trong đó có giáo dục mầm non và chăm sóc người cao tuổi.

Chỉ vài năm trước, khó khăn trong đăng ký vào trường mầm non từng là câu chuyện phổ biến ở nhiều thành phố lớn của Trung Quốc. Nhưng hiện nay, bức tranh này đang đảo chiều một cách nhanh chóng. Trong năm ngoái, số trường mầm non ở Trung Quốc đã giảm hơn 21.000, xuống còn gần 232.000 trường. Số trẻ đang học mầm non cũng giảm khoảng 10% so với năm trước đó, tương đương gần 3,6 triệu trẻ. Ở chiều ngược lại, số người từ 60 tuổi trở lên đã vượt mức 320 triệu người, chiếm 23% dân số.

Trang Nhất Tài nhận định, sự tương phản này đã khiến nhiều cơ sở đào tạo giáo viên mầm non phải đẩy nhanh quá trình chuyển đổi. Điển hình là các trường cao đẳng sư phạm mầm non tại Từ Châu và Diêm Thành (tỉnh Giang Tô) hay Lâu Để (tỉnh Hồ Nam), đang mở rộng mô hình đào tạo kết hợp giáo dục mầm non với chăm sóc người cao tuổi và dưỡng lão thông minh.

Còn tại thành phố Tế Nam, tỉnh Sơn Đông, một trường mầm non có hơn 30 năm lịch sử đã được cải tạo thành trung tâm dưỡng lão tổng hợp, cung cấp dịch vụ chăm sóc ban ngày, lưu trú ngắn hạn và phục hồi chức năng cho người cao tuổi, qua đó vừa tận dụng mặt bằng nhàn rỗi, vừa bổ sung dịch vụ dưỡng lão cho các khu dân cư lân cận.

Một hướng đi khác là không thay thế hoàn toàn trường mầm non, mà tích hợp dịch vụ dành cho người già và trẻ nhỏ trong cùng một không gian.

Báo Sức khỏe cho biết, một số địa phương như Bắc Kinh, Sơn Đông và Trùng Khánh đang thử nghiệm mô hình này nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, gắn kết thế hệ và giảm bớt gánh nặng cho các gia đình.

Trang mạng Phượng Hoàng nhận định, những phẩm chất được trau dồi thông qua đào tạo giáo viên mầm non như tính kiên nhẫn, sự gần gũi và kỹ năng tổ chức hoạt động, rất phù hợp với nhu cầu về dịch vụ chăm sóc người cao tuổi chất lượng cao. Điều này khiến việc chuyển đổi từ giáo viên mầm non sang người chăm sóc người cao tuổi có nhiều thuận lợi.

Tuy nhiên, Báo Sức khỏe cũng lưu ý, quá trình này vẫn cần giải quyết các điểm nghẽn về tiêu chuẩn, vận hành và nhân lực liên ngành. Vì vậy, câu chuyện không chỉ là chuyển đổi công năng một tòa nhà hay đổi tên một chuyên ngành, mà là quá trình tái phân bổ nguồn lực để thích ứng với cơ cấu dân số đang thay đổi.