Talk với nhạc sĩ "Cầu vồng tình yêu"

- Trước đây tôi từng học organ khoá I của trường Nghệ thuật, sau khi đoạt giải thưởng Tài năng trẻ tôi tiếp tục học chuyên ngành sáng tác. Tôi đến với sáng tác nhạc phim bắt đầu từ khi tôi đánh đàn cho thầy Trọng Đài thu trong các bộ phim và lúc đó tôi cảm thấy rất thích với công việc này. Người ảnh hưởng nhiều nhất với tôi là thầy Trọng Đài và người thứ hai là nhạc sĩ Xuân Phương. Tôi luôn lấy những hình mẫu đó làm động lực học tập để viết nhạc phim cho mình. Đó là những người làm việc nghiêm túc và những đóng góp của họ trong phim truyền hình không phải nhỏ.

- Rất nhiều. Ngoài viết nhạc phim tôi còn viết nhạc phim quảng cáo, viết bài hát cho nhiều đơn vị… Âm nhạc của tôi chủ yếu tập trung vào vấn đề nhạc trong phim. Ca khúc bám sát nhân vật thường rất cầu kì. Nhiều khi một bài hát của tôi có vài ba người viết lời bởi viết nhạc phim không đơn giản như nhiều người nghĩ. Làm bài hát trong phim khó hơn nhiều so với bài hát viết bình thường vì bài hát bình thường khi có cảm xúc, yêu thích có thể viết lên nhưng vào nhạc phim phải viết cho nhân vật.

- Có chứ. Tôi nhớ nhất là “Những ngọn nến trong đêm” và "Con đường sáng". "Những ngọn nến trong đêm" là bộ phim đầu tiên tôi làm khá vất vả, có những lúc tưởng chừng sẽ không thể viết nổi. Bộ phim thứ hai có lẽ đến giờ phút này tôi không bao giờ quên đó là “Con đường sáng” - bộ phim đã cho tôi những bài học rất lớn trong cuộc sống. Có lẽ đây là bộ phim tôi làm nhạc tốt nhất trong các bộ phim mà tôi đã thực hiện.

- Đúng là khi cầm kịch bản, tôi đã thấy Cầu vồng tình yêu rất hay. Phim có diễn biến mở dần mở dần, không chỉ xem một lúc biết ngay kết quả mà khán giả theo dõi rất nhiều tập mới hiểu thế nào là tình yêu.

Cầu vồng tình yêu là bộ phim khó với việc làm âm nhạc bởi đây là bộ phim thu tiếng đồng bộ và âm nhạc đồng bộ với nhạc sĩ cũng rất mới. Rất may, những bộ phim thu tiếng đồng bộ trước đây như: Cô gái xấu xí, Nhà có nhiều cửa sổ… đã giúp tôi rút ra nhiều kinh nghiệm quý báu, cố gắng làm sao khán giả quên đây là bộ phim thu tiếng đồng bộ mà là bộ phim hoàn hảo.

Đến thời điểm này, cá nhân tôi cho rằng Cầu vồng tình yêu đã làm rất tốt và tôi cũng đã cố gắng hết sức cho 20 tập đầu.

- Có thể khán giả chưa quen nhưng dần dần khái niệm nhiều nhạc sĩ cùng làm một bộ phim sẽ trở nên quen thuộc cũng như nhiều đạo diễn cùng tham gia một bộ phim vậy. Thật ra, tôi nghĩ khó khăn không hề có mà chất lượng thực tế còn cao hơn rất nhiều. Mỗi người sẽ phân nhau làm một việc theo thế mạnh của mỗi người, giảm cho nhau những phần không chuyên, hỗ trợ nhau, tạo sự chuyên nghiệp nhằm nâng cao chất lượng nhạc phim.

- Thường tôi cùng đạo diễn bàn kịch bản nhạc từ trước khi bấm máy. Trong quá trình bấm máy, chúng tôi cũng ra hiện trường cùng đạo diễn, xem nhân vật của mình tính cách ra sao định hình thể loại nhạc nào và những mâu thuẫn xung đột với nhân vật xung quanh.

- Đúng là cũng có nhiều bài hát trong phim rất hay nhưng thực ra không nói được nội dung phim, nhưng không nhiều đâu, tôi nghĩ vậy. Như tôi đã nói ở trên, làm nhạc cho phim không hề đơn giản. Người nhạc sĩ phải tính toán sau cho nhạc mình làm ăn khớp nhất có thể với với bộ phim nói chung và nhân vật nói riêng. Vì vậy thường thì khâu làm nhạc phim là khâu cuối cùng của một bộ phim. Bao giờ quy trình cũng là phim được quay, diễn viên diễn xuất, đạo diễn về dựng, lồng tiếng rồi mới đến khâu làm âm nhạc - đó là khâu cuối cùng. Vì vậy theo tôi việc nhạc không ăn nhập với phim là rất ít.

- Nhạc nền trong phim là những đoạn nhạc không lời hoặc có lời. Ví như trong phim Cầu vồng tình yêu có những clip dựng bài hát diễn tả cảm xúc của nhân vật hoặc giai điệu diễn tả cảm xúc. Nhân vật đang buồn cùng với khung cảnh xung quanh và âm nhạc thể hiện tâm hồn của nhân vật thì đó gọi là nhạc nền.

Trong một số trường hợp, thay vì nhạc nền có thể sử dụng bài hát nếu thấy nó có thể lột tả được tâm hồn. Nhiều khi do tính toán trước của đạo diễn và nhạc sĩ mà chúng tôi viết trước bài hát, tính trước đoạn cảm xúc để tăng hiệu quả.

- Điều quan trọng nhất là tôn được cảm xúc nhân vật, không đánh mất cảm xúc nhân vật. Xu hướng làm phim thế giới hiện nay là thu tiếng đồng bộ, diễn viên nói bằng chính giọng của mình nên dễ có cảm xúc tốt nhất. Âm nhạc cũng vậy. Nó tăng cảm xúc lên, hỗ trợ người diễn thể hiện cảm xúc đấy.

- Hiện tại, phần nhạc trong phim về chất lượng so với mặt bằng quốc tế cá nhân tôi thấy không có sự chênh lệch nhiều. Hơn nữa, ở mảng này, nhiều khi nhạc sĩ rất nổi tiếng gặp đạo diễn rất nổi tiếng chưa chắc đã là sự kết hợp hoàn hảo. Bởi làm nhạc cho phim nhiều khi nó còn đòi hỏi sự may mắn, cái duyên, sự am hiểu lẫn nhau giữa đạo diễn và nhạc sĩ cùng đi đến một cái đích.

Thực ra muốn làm nhạc trong phim tốt, cần phải có sự đầu tư thích đáng. Tuy nhiên, sự đầu tư hiện nay còn khá dè dặt. Tôi nói thế không có nghĩa là chúng ta phải đầu tư ngang tầm quốc tế bởi nhiều khi "được" của quốc tế chưa hẳn đã hay ở Việt Nam bởi trước khi viết người viết nhạc phải hình dung nhạc của mình viết cho khán giả của mình chứ không phải chỉ viết để bán ra nước ngoài.

Hiệu quả âm nhạc đối với nhân vật là cần tôn nhân vật lên, nếu bỏ âm nhạc đi thì liệu nhân vật ấy có tồn tại trong lòng khán giả không thì đó mới là điều quan trọng. Tôi vẫn cho rằng, âm nhạc trong phim nên nhìn nhận theo hướng có đạt được cảm xúc hay không chứ không thể đánh giá quốc tế hay không quốc tế.